Druckschrift 
3,1 (1480)
Entstehung
Seite
113r
Einzelbild herunterladen
 

Nonus.

habes de his oībus in ſecunda parte ti. Primo. c.de iuramento. cum proceditur per inquiſitionemper accuſationem habes ſupra in ſuis. c.De diſcordia teſtiumquando infirmat teſtimonium qn̄. Nota ſecunduꝫ guil̓. teſtes debent concordare in circunſtantijs: que in hoc verſu continentur. Res perſona locus gradus: hec ſint cōſona tēpus. Resquia ſi vnus dicit de vna re vel de vno facto aliuſde alio teſtimonia ſunt ſingularia: extra proba.PPerſona: nam ſi de diuerſis perſonis loir: ſingularia ſunt teſtimonia: extra de reſcripris. Rodulphus. Et dicit hoſti. ſi ponerenturcerte locutiones: obeſſet error nominis. Locus etiam reddit teſtimonium inefficax: vt patet īexemplo Danielis in cauſa Suſanne Daniel̓. 13.Ḡradus: quia ſi in queſtione matrimonij ſi teeponant diuerſos gradus conſanguinitatisinitatis non valet teſtimonium. 35. q. 6. pa Tempus: niſi vnū dictum includaturvt ſi vnus dicat diem: alius horam eiuſdēei vel niſi factum ſit durabile. Sicut enim euangeliſte concordant: quoꝝ vnus dicit ſcilicꝫ Mars chriſtum crucifixum hora tertia: Lucas verora ſexta. Tho. ꝟo. 2ᵉ. q. 70. dicit diſcordiaium in aliquibus principalibus circunſtantijſe variant ſubſtantiam facti: puta in loco in temre vel perſona quibus agitur: aufert efficaciāteſtimonij: ſed diſcordia in aliquibus non pertinētibus ad ſubſtantiam facti: puta tempus tūc fuerit ſerenū vel nebuloſū: vel domꝰ picta vel picta hiꝰ: talia non preiudicāt teſtimonio: quia cica tl̓ia non conſueuerunt homines ſollicitari. jdfacile a memoria elabuntur: quīimmo diſcoretalibus facit teſtimoniū credibilius: vt Chryſodicit ſuper. Mat. qꝛ ſi concordarent in omnibust minimis videretur ex condicto eundem ſermoproferre: qd̓ tn̄ prudentie iudicis relinquiturernendū. Et vt plene pateat materia huius: qꝛnon ſolum in forenſi iudicio: ſed etiā in capitulisreligioſoꝝ eſt neceſſaria. Sciēdū vbi teſtes diuerſa dicant: ſi vnus teſtis expreſſe contradicit ſibiipſi: non valet teſtimonium. 4. q. 3. nihilominꝰ.Si aūt in parte falſus teſtis inueniat: in nullo creditur ſibi: de conſe. di. 9. c. ſi ad ſacras. niſi hocciat īcontinenti corrigēdo ſe: extra de teſti. corgendis. c. cogendū. Idem hoſtien̄. ſed addit. videtur tn̄ ſi in vno dicat verū in alio falſū: valet ſaltem quantū ad illam partem ī qua verū dicit: ar.7. turbat.. c. ſiquid. Si ꝟero vnus teſtis condicit pluribꝰ: obſtat eius ꝯͣrietas: qꝛ vnus teſtis nec iuſtificat nec ꝯdēnat: niſi ꝯͣdicat pluribus ꝗbus ipſe ſcriptus ē in aliqͦ īſtrumento. Si aūtplures teſtes ꝯͣdicūt pluribꝰ teſtibus ſiue oēs ſintꝓducti ex eadē ꝑte ſiue ex oppoſitis ꝑtibus: iudexſi poterit cōcordabit teſtimonioꝝ ꝯͣrietatē. SicutAuguſtinus ꝯcordat dicta euangelioꝝ exͣ eo. cuꝫtij. Si pōt teſtimoniū ꝯcordare: teſtimonium

plurium preualebit: niſi ex altera parte ſit tantagnitas ꝑſonaꝝ merito debeat piudicare numero: vl̓ niſi pauciores dicāt veriſimiliora aptioranegocio: vel pauciores plura ꝓbent̉ qͣꝫ plures: vt ſi plures teſtes ꝓbant me poſſediſſe re. 4.ānis: pauciores ꝓbant poſſediſſe per. l. ānos vltra hoc titulū poſſidendi: tūc preualet teſtimoniūpaucoꝝ: extra eo. ī noſtra. Sꝫ ſi ad ꝓbandū dictaprioꝝ teſtiū: inducant̉ ſecūdi teſtes: oportet iſtosſecundos plures eſſe lōge melioris fame qͣꝫ ſintprimi: qꝛ poſt publicationē atteſtationū magisſumit̉ de ſubornatu teſtium qͣꝫ āte: extra de ꝓbac. lꝫ. Si vero teſtes ſunt pares ex parte in numero dignitate: tunc ſententia fertur pro reo: extrade ꝓba. c. ex litteris. niſi in matrimonio in libertatis: in teſtamēto dote: exͣ de ſenten. reiudi. c. fi. Si aūt neuter poſſidet reꝫ: ſed vterqꝫab aliquo exͣneo: teſtes vt dictum eſt ſūt pares:diuidat̉ res ſi pōt: ſicut fecit ſalomon īter meretrices: extra de p̄ſump. c. afferte. 3.. Si non pōt diuidi: pōt iudex gratificare dare cui vult: ar. extrade paroch. c. i. Si aūt teſtes contradicunt inſtrumēto: ſemꝑ teſtes preualent: niſi ī his que meliusꝓbantur per inſtrumentū qͣꝫ per teſtes: vt ſententia lata arbitrium cōmiſſio facta iudicibꝰ. Etniſi in īuentario publice confecto: contra illud enīnon admittuntur teſtes: niſi in īſtrumento ī quomulier confitetur ſe recepiſſe pecuniam pro interceſſione fideiuſſionis: tunc enim omnino credendum eſt inſtrumento: oportet aūt ad minus perquatuor teſtes inſtrumentū reprobet̉: qꝛ īſtrumētuꝫ obtinet vicem dūoꝝ teſtiū tabellio eꝗpolletvel ē maior vno teſte: hec ſūpta ſunt de fūma corfeſſoꝝ li. 2. ti. 5. q. 186. Et originaliter habentur. inglo. 4. q. 3. teſtes. per totam illam cām de teſtibagitur. Item notādum teſtis primo extraiudicium dicit vnum: in iudicio dicit oppoſituꝫſecundum Bar. dꝫ puniri de falſo: qꝛ ſtatur pͥmodicto eius per. l. eos. C. de falſis. Sed Bal. hoc aſſerit eſſe falſum per glo. in. c. cum cām. exͣ de teſti.quod etiā tenet Io. an. in mercuriali. in regula.Non eſt de re. iurꝭ. li. vi. Ubi dicit ea que in iudicio vel extra minus valide aſſeruntur: ſtatur vltimo dicto non primo. Nec obſtat. l. eos ſupra allegata bar. qꝛ ibi veniebat ꝯtra ꝓpriū ſigillum: ſic ꝯtra reꝫ auctenticā approbata: nec et obſtatextra de preſūp. c. litteras. Ubi glo. dicit ſtaturprīo dicto teſtis: qꝛ hoc eſt verū. qn̄ illud qd̓ dixitteſtis ī iudicio: dixit ita eſt validū teſtimoniuꝫ.Nātunc ſiue in iudicio ſiue extra iudicium dicatpoſtea ꝯͣrium: ſtat̉ pͥmo dicto. Sꝫ ſecꝰ ē cum teſtisprimo extra iudicium dicit aliquid: poſtea in iudicio dicit contra. Nam primo dictum extra iudicium non eſt validum: quia non eſt ſolēniter dictum coram iudice quod requiritur vt faciat fidem in iudicio: extra de teſti. c. veniens. Ad eſſentiam enim dicti teſtis vt ſit validum requirituriuramentum: corā iudice cōpetente examīatioeius: qd̓ non reperit̉ in eo: quod dicit teſtis extra