¶ Titulus.
ſuos: alij propter ſuſpicionē calūnie: vt illi qui falſum teſtimoniū ſubornati dixerunt. Nōnulli propter paupertatem: vt ſunt qui minus qͣꝫ ꝗnquagta aureos habent. hi tn̄ oēs ſi ſuam iniuriaꝫ proſequant̉: mortēqꝫ propinquoꝝ defendant: ab hacaccuſatōe nō excluduntur: liberi libertiqꝫ nō ſūtꝓhibendi ſuaꝝ rerum defendendaꝝ gratia de facto parentū patronorūue cōqueri: veluti ſi dicātſe vi a poſſeſſione eoꝝ expulſos: nō vt crimen ineos intendant: ſed tantū vt poſſeſſionē recipiāt.Nam ⁊ filius de facto matris non eſt ꝓhibitusconqueri: ſi dicat ſuppoſitū ab ea partū: quo magis coheredē habeat: ſed eam ream. l. cornelie facere ꝓhibetur. Ab alio delatum alius deferre nōpōt: ſed eum qui abolitione publica vel priuata īterueniente aut accuſatore deſiſtēte: vel de reisexēptus eſt: deferre nō ꝓhibetur: De laicis vtrūadmittātur ad accuſationē clericoꝝ. Nota ſuperhoc glo. ſūmariam. 2. q. 7. in principio. vbi ſic dr̄ſecundū Bar. bri. laici ſi ſunt bone fame: admittuntur ad acculationem clericoꝝ. 2. q. 7. clericos.Et Gratianus idem ſentit: vt patet per totaꝫ queſtionem. Alij ꝙ laicus propriū prelatum pōt accuſare propter delictum: qꝛ ſua ītereſt habere bonum prelatum: vt. 23. di. c. illud/ Certior eſt opi.ꝙ nō poſſit: niſi ſuā iniuriā ꝓſequatur: vt. 4. q. 6.omnibus extra de teſti. c. decetero. Et hoc niſi incrimine hereſis ⁊ ī crimīe ſimonie ⁊ leſe maieſtatis. xv. q. 3. lane extra de ſimonia. Tanta. ⁊ ī crimine ſacrilegij ſecundū quoſdā. 17. q. 4. §. ꝗ auteꝫ.In his aūt oībus ita demū admittuntur: ſi bonocelo denuncient crimen: extra de ſimonia lꝫ aūt.Et ſi accuſatus fuerit vite ſuſpecte. 2. q. i. in pͥmis.qꝛ ſi acculatus eſt vite ſuſpecte admittuntur laicmale vite. Si aūt fuerit bone vite: tunc admittūt̉ſolū laici bone vite: extra de ſimo. c. ꝑ tuas. Ber.Clerici vero admittuntur cōtra clericos: niſi fuerint criminoſi vel irregulares. 2. q. 7. preſumunt.⁊. c. ipſi apoſtoli. Tales tn̄ qui ſunt irregulares bene admittuntur ad accuſatione eoꝝ qui ſūt eiuſdēordinis cum eis vel inferioris: vt in dicto. c. ipſiapoſtoli. Similiter ipſi monachi audiūtur: extrade accu. c. ex ꝑte. Et hec vera ſūt de ſolēni accuſatione. ¶ Sciendū eſt ꝙ accuſatio dꝫ fieri in ſcriptis. 2. q. fi. c. qui crimen. Sed hoc nō ſemper eſtneceſſariū: puta in leui crimine. ff. de accu. l. leuiaSimilit̓ in notorio nō requirit̉: qꝛ in huiuſmodinec accuſator requirit̉: extra de accu. c. euidētia.Secus in notoriis etiā ſi manifeſta ſint. ii. q. 3. eorum. Item acculatio dꝫ exprimi viuia voce ⁊ preſente accuſato. 2. q. fi. p̄ſcripta. Item dꝫ fieri accuſatio cū inſcriptione: ideſt accuſator dꝫ ſe obligare ad penaꝫ talionis: vt. 2. q. fi. c. quiſꝗs. Excipiūt̉tn̄ ꝗdā caſus: vt ī leui crimīe ⁊ in crimine apoſteſie: ⁊ cū maritus accuſat vxorē de adulterio .ſ. qͦad ſeꝑatōne tori ⁊ ſimilibus. ¶ Sciēdū tamē ꝙ⁊ ſi accuſator nō inſcribat: ex natura tn̄ accuſationibus huiuſmodi pena calūnie venit. C. de accu.l. fi. Quomō accuſatio reddatur vitioſa per calū-
niam preuaricationem ⁊ tergiuerſationē: habecſupra in ſecunda parte ti. i. Et ibi etiā habes quādo quis tenetur ad accuſandū: ⁊ ꝙ nō dꝫ ob hocrecipere pecuniam: ⁊ ibi etiaꝫ d̓ accuſato ml̓ta habes. Nota tamen ꝙ qn̄ crimen non directe opponitur per modū accuſationis vel denūciationis.ſed per modum exceptionis: vt cū obijcitur accuſatori vel teſti ad hoc vt ab accuſatiōe vel teſtiſicatione repellatur: vel electo vt a ꝓmotōe excludatur: nō eſt neceſſaria inſcriptio. Sed ſi obuciat̉iam cōfirmato: puta in cōſecratōe: obijciens ſe dobligare ad penam extraordinariam ad arbitriiiudicis citra vinculum inſcriptionis. Nam electꝰſic probato crimine perdit quod per electionem⁊ cōfirmationem ei fuerat acquiſitum: ſed priushabita non amittit: extra de accu. c. qualiter ⁊ qn̄.¶ De accuſatione matrimonij quando accuſatur per aliquod impedimētum qd̓ in eo eſt vel fuit. Et primo videndūmatrimoniū accuſare pn̄t: ⁊ qui ꝓhibeātur. Ub̓ſciendū ꝙ prohibentur vniuerſaliter omnes extranei qͣꝫdiuſunt aliqui conſanguinei. Et iſtud eſtſpeciale: ꝙ cōſanguinei admittuntur ad accuſatinem ſicut mater pater frater ſoror patruus autculus matertera amita ⁊ tota ꝓgenies. 35. q. 6. c. i.⁊. 2. Cuius ratio eſt: qꝛ vnuſquiſqꝫ genalogiam ſiaꝫ ſcire laborat: extra qui matri. accu. po. c. videt̉.Conſanguineis autem deficientibus admittūturantiquiores ⁊ viciniores vicini: quibus ea ꝓpirquitas nota eſt: vt in dicto. c. i. 35. q. 6. Itē tam mritus qͣꝫ vxor poſſūt matrimoniū accuſare: nec vla defendantur longinquitate annoꝝ: extra de cōſan. ⁊ affi. c. non dꝫ. Sed quid cum aliquis tēpore contracti matrimonij tacuit: modo vult accuſare: nunquid poteſt? Reſpōdeo ſi qn̄ bāna vel denunciationes fuerūt facte: ipſe erat extra diocetvel alias denunciatio non potuit ad eum peruenire: puta ſi nimia infirmitate laborans non eratſane mentis: vel ita puer: vt talia cōprehendernō poſſet: vel alia legitima cā impeditus erat: eiꝰaccuſatio dꝫ audiri: alias cum rationabiliter pꝫſumatur ꝙ denunciationem publice factā ip̄e exiſtens in dioceſi non ignorauerit: tanqͣꝫ ſuſpectusrepellēdꝰ: niſi iurauerit ꝙ poſtea didicerit qd̓ oiecit: ⁊ ad hoc ex malicia nō ꝓcedit: qꝛ tunc etiaꝫſi didiciſſet ab illis qui tempore denunciatacuerūt admitti dꝫ: qm̄ licet illi nō eſſēt acdi: qꝛ fuerunt in culpa: iſte non dꝫ repelli cum nōſit culpabilis: ar. exͣ qui ma. accuſa. poſ. c. cū ī tua.Accuſatio aūt matrimonij in predicto caſu ſecundum Ray. īproprie dicitur accuſatio: qꝛ nō fit inſcriptio: vbi accuſator nō ſe obligat ad penam talionis: ſed dicitur denūciatio que fit propter peccatum in quo iuncti male permanent. Et pōlfieri ſine ſcriptis: ſed melius eſt ꝙ fiat ī ſcriptis: ed̓ reſti. ſpo. ex litteris. ⁊ qui matrimoniū accu. poc. a nobis. huius denunciatiōis forma ē hec. Egotalis denuncio vobis dn̄e epiſcope ꝙ ſtare non