Druckschrift 
3,1 (1480)
Entstehung
Seite
84v
Einzelbild herunterladen
 

Titulus.

Non autem videtur facere talē contractum illicitum hoc ſoluꝫ: quia vendēdo ad contātos dapānum pro minori p̄cio ſcilice. 45 quia tale precium currit in venditione ad contantos: quia eꝫhoc de vno eodē genere mercimōij vēdat vni. x. iuſto precio alteri ratione amicitie: vel quiaindiget pecunijs det pro octo vl̓ quinqꝫ: non poteſt dici vſurarius propterea in primo contractiSi enim lanifex vellet vendere pānos ad terminum eo precio quo vedit ad contātos in capiteanni r̄periret ſe in ſuo capitali: fruſtra ſuū laborem pro alijs expoſuiſſet: vt dicunt: vel minutiſſimum indecens lucrum conſequeretur: hocnon eſſet ſolum ī vna vice vel anno: ſed quaſi ſēper. Uendendo autem pānum talem ad contantos. 45. florenorum: qͣꝫuis parum vel nihil lucrētur de illo tamē ſic oportet eos aliqͦs pannosdere: vt habeant pecunias paratas ad dandumminiſtris de die in diem: cum habeāt expectareſolutionem pannorum venditorū ad terminumper annuꝫ menſem. Unde etiam ex hoc ſubſtinent laborem ad mittendum ad exigenduꝫ pluries multociens etiaꝫ in termino conuentoſoluunt. Unde incommodum patiuntur: alquando fallendo non ſoluunt: que omnia ceſſarent ſi numerata ſibi pecunia vendūt daretur.Et vt dicunt libentius ipſi venderent tales pannos tali precio .ſ. 45. vel. 46. ad contantos: ſi omnes vel maiorem partem ſic poſſent vendere qͣꝫpro. 50. ad terminum: qꝛ pecuniam tunc habitācito reinueſtirēt pluries in anno pannos facierdo: qd̓ minus de precio cuiuſlibet panni acciperent ad contantos vendendo qͣꝫ ad terminuꝫrecompenſaretur ex ml̓tiplicatiōe factiorrium pannorum: quia facerent centū pānos vbifaciunt. 5. propter carentiam pecunie quā expectare habent ex termino. Sed ſi lanifex in caſupoſito vendendo ad contantos pannos pro. 45flore. quia tale precium currit: inde lucraturpetenter: puta ad rationem. x. pro centenario velcirca: quia ſibi expenſe in eo facte ſunt. 40. vnde5. vel. 6. lucratur. Et nihilomīus vt plus lucreturnon vnlt̓ vendere ad contantos eo precio qpoſſet: ſed vult potius ad terminū vendere:ſuperlucrabitur ad racionem. 20. pro centēario:male poteſt excuſari ab vſura: quia tunc rationetermini ſeu tēporis: quod vendi non poteſt vultplus iuſto precio illa. 5. de panno vendendo ipſūad terminum. Et hoc improbatur vt vſura: ibiin dicto. c. conſuluit. c. in ciuitate. Eſt tamē materia iſta multum ītricata nec bene clara: ideonon ampliāda tales ēt aliqn̄ decipiant ſeipſosī tractando huiuſmodi negocia intentionē ſuāobūberent. De his multa habes ſuper in. 2. parte. c. i. de emptiōe venditiōe ibi vide.De deponentibus pecunias apud lanifices. Et illi quidem qui ponūtpecuniā vl̓ apud lanifices in huiuſmodi artificio

per modū ſocietatis iuſte .ſ. licite exercendebitis pactis ꝑticipando in lucro dāntional̓r peccāt: pacta iuſta ẜuari debe pactis. c. i. Si āt accipiat lanifex pecunrum per modum ſocietatis: ſed ad diſcẜm vulgare .i. vt ſaluo capitali ẜm diſcretſuā lanifex det ſibi de lucro prout ſibi vr̄ſit vſurarium: vt extra de vſuris. c. conſulicat lanifex grauiter accipiendo talē pecurvſuraꝫ: qꝛ dat illi occaſionē talis peccatiſūt morte ſolum faciūt: ſed conſencientibꝰ. Ro. i. c.. 2. q. i. notū. hoc niſi ladigeret pecunijs: tūc enim ſicut liceret ei muiaccipere ad vſurā ſic in tali caſu: ab eo tn̄ qui eſꝑatus facere talia lucra vſuraria ſcient̉: vnde aſona ſimplici que hoc putaret iuſtū lucrum alianon facturus non liceret ſic pecunīam accipereItē quis eſt miniſter in apotheca alicuius laborans: certā parte pecunie ponit in exercitioartis: ſaluo capitali ipſo: ꝓpter dictā pecuniamputa centū florenoꝝ ꝑcipit ſalariū a magiſtroſuo labore. 50. florenoꝝ. Ubi ſine illa pecunia niexpoſita non recepiſſet niſi. 40. vtiqꝫ vſura eſt illa. io. intelligunt̉ dari ſibi ꝓpter centū mutuatos: ar. 14. q. 3. ſi fenerarius. 40. āt iuſte r̄cipiex quo labor exercitij ſui. 40. extimat̉: et illa ioreſtituere tenet̉. Sed conſules artis lane: ſiuealterius artis: vniuerſitas ip̄ius artis: ex ītroitibus ſuis abūdans pecunia: mutuat ip̄am miniſtris artis ſeui lanificibꝰ: vt exercentes eaꝫde lucro inde ſecuto tm̄ dent centenar5. expēdendos in pios. nihilominꝰ vſus vt parbus: nihilominꝰ vſurā cōmittūt: qͣꝫuis nihil ip̄iticipent de tali lucro. 14. q. 3. vſura. Et qꝛ ipſi ſūtauctores talis contractꝰ: diſponere valēt: vt īpecunia vniuerſitatis illud lucrum vſurarhabuit: reſtitutio fiat: his vſuras ſoluerūt:tur ipſi de ſuo reſtituere: ar. de iniur.. c. ſi cupa. di. 46. ſicut ſuo. Item cōſules artis lanevel officiales mereantie: vel alij ꝗcūqꝫ officialescum ante eos defertur vſuraria: vſurasdem īmoderatas reſtituere cogunt: non tain totum: ſed quadam apparēti equitatead rōnem. 5. pro centenario: vel cogunt ad qittēdum in aliquos: clare perpendūt de: vel ſnīant vt tanto tꝑe qui vſuras recepteneat tm̄dem pecunie eius vſuras ſoluittꝑe ipſe tenuit pecunias vſurarij. Oīa iſta illicitaſūt: tenētur ad ſatiſfactionē leſis: obſtanteeſtatutū ſic d̓cerneret: qd̓ nullius roboris exiſtatīmo facientes talia ſtatuta: vſure poſſint repeti: ſūt excōicati ſeruātes ea: vſuris. c. ex graui in clemētinis. Et multo magis cum ſtatuta diſponūt: in huiuſmodi contractibus qui vſuraꝫſapiunt non poſſit haberi recurſus ad iudiciumeccl̓iaſticū: qd̓ eſt exp̄ſſū ꝯͣ libertatē eccl̓ie: cumhoc expectet ad iudiciū eccl̓ie. Un̄ excōicati ſūt qui ea ẜuant: exͣ de īmu. eccl̓iarum. c. Nouerit.De quo vide.. in.. 3ᵉ ꝑtis in ti. de excōicati.