Octauus.
De miniſtriſ artis lanequi multi ſunt. Et primo de ſcardaſſerijs: hi immodeſtiſſimi in verbis ⁊ facitis ſūt. Quoruꝫ aīarum ⁊ ſi curam magiſtri eorum nō habeant: autinquirere de vita eorum: ſed ſolum ad laboremcōducūtur ſub certa mercēde: tamē ab inſolētijseoꝝ iniurijs ⁊ laſciuijs ī apothecis ſuis ⁊ domibꝰdebent coercere qͣꝫtum valent ⁊ permaxīe a vicio turpiſſimo. Mercedē aūt queſitam ẜm conuentionem eis reddere tardare nō debent: ſcd̓milld̓ Thob. 4. Quicūqꝫ tibi aliquid oꝑatus fuerit ſtatim eius mercedē tribue: nec merces mercenarij omnino apud te maneat ⁊ multo minufraudare vel minuere dando eis monetas diminutas vel pānum aut victualia: cū debeat habere pecuniā: vnde decipiuntur. Cōtra quos inuehitur Iacobi. 4. Ecce merces operarioꝝ vr̄orque fraudata eſt a vobis: clamat contra vos: ⁊clamor in aures domini introiuit. Ipſi autem laborantes ſcardaſſerij fideliter operari debent ⁊ſollicite: nō tempus amittere in ocio ⁊ truffis: vl̓inepte q̄ pertinent ad artem ꝑagere. Alias tenētur magiſtris ſuis ⁊ peccant. ¶ 2º. de laninis ꝗ.ſ.dant lanam ad nēdum ſeu filanduꝫ vel extendunt lanam ad ſolis radiū. Et ſi hoc faciūt diebus feſtis indifferenter cū aꝑte poſſint ſibi alijsdiebus prouidere ſine aliquo periculo: malefaciunt cū multū de tempore ibi ponunt. Si āt hocagunt ex cauſa ratiōabili: vt puta: qꝛ lana d̓ſtrueretur: ⁊ hiꝰ excuſantur. Iſti etiam lanini ſolent cūdatur eis certa quantitas pecunie: quam debentfilatricibus dare pro labore ſuo: puta ſolidos octo ꝓ libra: vnū pro ſe retinere. Unde cum recipiant ſalarium a magiſtris pro labore ſuo: nō pn̄tpro ſe illud qd̓ ſubtrahūt retinere. ¶ Sed ipſisfilatricibus tenentur reſtituere: ſi minꝰ iuſto velconuento precio dederunt: alias magiſtris ſuisqd̓ ſuperfluit eis debent aſſignare. Et ſi filatricibus tenentur: cum perſeuerant in dādo eiſdemad nendum: debent ſatiſfacere plus dando ī peſteꝝ qͣꝫ mereant̉: quouſqꝫ ſatiſface̓ cōpleuerīt: veſi ignorantur perſone: vel difficulter inueniunt̉⁊ quātitas modica eſt: pauperibus erogari debꝫ14. q. 5. non ſane. Multi per varia exercitia d̓ſeruiunt huic arti: vt filatrices ⁊ textores: qui ſi inofficio ſuo ⁊ exercitio cōmittunt defectus: vndepānus patiatur detrimentū: in valore tenenturUnde ſi propter hoc minus ſoluitur eis: qͣꝫ conuentum precium non fit eis iniuſticia. Purgatores etiā qui ſi ſuis verendis honorē abundātiorem tribuerent eas velando: decentius agerent.Fullones Tiīctores qui ⁊ ipſi ſi minus diligenter in tinctura operant̉: vnde precioſitas minuatur: ſi in pena pecuniaria luant: conqueri non valent. Tiratores qui cum vltra decentiam trahūtẜm moremartis: vt ex quātitate augmentata lucrentur: non ſūt mūdi a peccato. Ex hoc autē lequitur ſciſſura panni: ad qd̓ remediandū induc
ta eſt ars emendatoꝝ: qui .ſ. ſubtiliter tales con.ſuant: vt non videantur: ꝓpter qd̓ poſſet dubitari de licitatione talis artis: cū operentur ad deceptionem. Sed poſſet reſponderi: ꝙ ſi non occultaretur talis defectus: nec etiam iuſto precioemptor vellet emere cū tali defectu: cum tamenex hoc non reddatur vſus talis panni noxius:vel oīo inutilis: ⁊ ſi forte non ita duraturus ⁊ apparens. Unde ſi lanifex ratione talis defectꝰ minuit de qͣꝫtitate: quā importat ille defectus: nonvidetur condēnari poſſe: vt elici poteſt ex dictis.b. Tho. 2ª 2ᵉ. q. 77. vbi loquitur d̓ fraude: queꝯmittit in qualitate reruꝫ. Et cum lanifex poſſit⁊ debeat ſic agere deſeruiens emēdator illi oꝑi:non dat illi occaſionem mali ſed conſeruandi ſeindēnem: cum etiā inſpiciatur poſtea per reuenditores. Qui ſi non fideliter agunt: detrahentesde precio panni vt decet: ſed ſimulantes ac ſi nōhaberet talem defectum: tenentur de tali dānoemptoribus ipſi cum lanificibus: vel pauperibꝰerogentur. 14. q. 5. non ſane. demuꝫ veniunt cōit̓ad retagliatores ipſi pāni ꝗ minutatiꝫ vēdūt admenſuram canne vel brachij: ⁊ ſi diminutaꝫ mēſuram vendūt ideſt alijs tribuūt: vt multi faciūtfraudem faciunt. hi etiam aliquando ſolent facere quoſdā cōtractus illicitos ip̄i vel lanifices: ꝙdicuntur barochola: cum vꝫ vendunt alicui pannum ad terminum anni certo precio: ⁊ cū emptor non egeat panno ſed pecunia: pānum ipſumreuendāt: pecunia ſibi numerata ſꝫ minori p̄cioqͣꝫ emerit quinqꝫ vel ſex florenoꝝ: eideꝫ lanificivel retagliatori: que vtiqꝫ vſura eſt: cum habeatimplicitū lucrum cuꝫ mutuo. 14. q. 3. vſura. Sꝫde hoc contractu habes plenius in ſecunda ꝑteti. i. c. de barocholis. ¶ De ſartoribus ⁊ ſtampatoribus ⁊ cerdōibus qui in arte ſua vitia perpetrant. ¶ Primo cum poſtulant. 20. ſolidos ꝓ repo vel ſerico cum ſciant. io. ſolidos in huiuſmōinon poſituros. Excuſare tamen ſe ſolēt ex eo: ꝙdiminutaꝫ mercedem recipiant ſui laboris. Qd̓ſi verum eſſet admitti poſſet hec cōpenſatio al̓sſecus. ¶ 2º cū partem ⁊ non modicā ſibi retinētpanni ſupereffluentis ſine ſcitu dn̄i eius ⁊ tuncſunt fures ⁊ latrones: ⁊ tenent̉ ad ſatiſfactioneꝫ.sº. qꝛ promittūt oꝑa perfecta r̄ddere certa diealiqn̄ hoc iuramento ēt firmantes: cū tn̄ ſciant ſenon poſſe ita cito perficere: ꝓpter alia oꝑa ēt ſicꝓmiſſa: ⁊ ſic īfideliter agūt. ¶ 4º ſt n̄ diligenterſꝫ defectuoſe faciūt vt citiꝰ ſe expediāt. ¶ 3º. quiaꝑ totas quaſi noctes feſtiuas oꝑant̉: ⁊ ſuis miniſtris oꝑari faciūt: qꝛ in feſtis ꝑſone volunt ea hēre: qd̓ ē ꝟiolare feſta. ¶ 6º qꝛ de mane ī feſtis atcedūt ad domos: ad pͥmo īduēdū veſtes mulieribꝰ vel viris pluribꝰ: ⁊ ꝓpter hoc dimittūt audtionē miſſe: ꝯͣ mandatū eccleſie. Sub his cōprehēdūt̉ caligaꝝ ⁊ calceorum factores: qui in hocaliqn̄ fraudem cōmittunt: ꝙ cū non madefaciūtpannum: vt minus de eo in ipſis ponant: poſteapannus contrahitur: precipue cum blaneatur: