Quartus.
occidendo: vt. l. furē. ff. ad. l. cor. de ſicca. Sic igr̄intellige cū moderāine īculpate tutele: ex qͣlitate armoꝝ ⁊ factoꝝ. Io. de lig. Ꝙtū ad id quoddr̄ ꝙ dꝫ fieri īcontinenti repulſio violentie. Noͣhic diſtinctionē ia. ⁊ pe. qui dicunt: ꝙ ſi violētiaeſt illata perſone: tūc dr̄ repelli incōtinenti: ſi fiatin ip̄a facti fragrantia. Et ſic ītelligit̉. ff. de iuſti. ⁊iu. l. vt vim vi. Et dicit pe. ꝙ ſi aggrediētes ſuntaudaces ⁊ ꝓmpti ad ꝑcutiēdū: cū video eos ꝑtos ad me percutiendū: nō teneor expectare: ſedeos p̄uenire poſſū īpediendo ne ꝑcutiant. Si ātfint timidi: tales nō ſt̓ ſtatim p̄ueniēdi: ſed ſi violentia illata eſt rebus: tunc dr̄ violentia incōtinēti repelli: ēt poſt fragrantiā facti: dūmodo nō diuertat ad actus extraneos. Rō diuerſitatis eſt.na illata iniuria perſone nō poteſt āplius reſtaurari: ſed res ablata reparari poteſt: ⁊ ſic nō factadiuerſione ad actus extraneos: ēt ſi amicos querat ⁊ redeat: vt recuperet rē ablatā dr̄ incontinēti. Et ſic intellige moderamē in cōcurſu tꝑis. Iog. ¶ Predicta ēt defenſio mō p̄dicto licitaiuerſaliter oībuſ: n̄ ſolū laicis: ſed etiā cleric⁊ religioſis. Et opi. hug. reprobatur dicetis: ꝙin nulla neceſſitate poſitus: etiā ſi aliter euaderenō poſſit: niſi occidendo dꝫ quis aliuꝫ occidere:īmo potius dꝫ ꝑmitti ſe occidi: aliter peccat mortaliter: cuius cōtrariū manifeſte dicit in cle. i. ſi furioſus de homi. Ueꝝ eſt tn̄ ẜm tho. ꝙ nullus tenetur ad hoc: ſed maioris ꝑfectiōis eſſet ſi potiꝰꝑmitteret ſe īterfici: qͣꝫ ſe defendendo occideret:cū nō poſſit aliter euadere: ⁊ hoc intellige ſi eſtbona diſpoſitione aīe ſue. nam alias fatue facerꝫexponendo ſe morti corpͥoris ⁊ aīe: cum ſibi permortē p̄cludatur ꝟia penitentie. ¶ Itē licita ē p̄dicta defenſio in oī loco: etiā in eccl̓ia: ⁊ hoc ꝓpt̓pericl̓m .ſ. qn̄ ſequeret̉ mors: hoc non faciendo:nec obſtat ꝙ eccleſia pollui poteſt per ſanguiniseffuſionē: qꝛ magis ponderanda ē hōis cōſeruatio: cū ſit irreſtaurabilis qͣꝫ eccl̓ia: que recōciliaripoteſt: ⁊ forte dici poteſt ꝙ ad hoc ꝙ polluaturrequiritur effuſio ſanguinis iniurioſi: vt noͣ. in. c.vno. de conſe. eccle. li. 6. ¶ Itē licitum eſt ī quocunqꝫ officio occupato: ita ꝙ ēt celebrans ſi īuadatur: ⁊ al̓r nō poteſt euadere: licitum eſt ſe defēdere ⁊ occidere. Nā ꝓpter īpedimentū corporale ſuperueniens inchoatum officiū dimittitur inexpletū. 7. q. i. illud. ⁊. c. uihil. ſed hic euenit indimētum celebrāti: īmo periculū mortis: ergcitum ē p̄termittere officiū: ⁊ ſe de periculo ſibioccurrenti ſi poteſt expedire. Et ſi ſe defendēdoocciderit: poteſt etiā reaſſūpto officio celebrare:dūmodo affuerint: de quibꝰ loquitur cle. ſi furioſuſ. Nā nullū peccatū ī hoc fecit: nec irregularitatem incurrit: vt ꝓbatur in dicta cle. Ideꝫ de baptizantibus ordinantibus: confirmantibus: penitentias in iungentibus: ⁊ ſingula ſacramenta conſerentibus inuaſis: qꝛ .ſ. licitum eſt collatione illorum ſacramentorum poſtponere inchoatā ꝓpſui tutelam. Dubiū tamen eſt contra ſacramētuꝫ
baptiſmi in vno caſu: quādo videlicet ſacerdosinuaſus ad morteꝫ: haberet pr̄e manibus paruūlum baptizandū in articulo mortis conſtitutumita ꝙ ſi ſacerdoſ diuertat a baptizatiōe ipſius vtſe defēdat: īminet puero periculū mortis eternalis: p̄ſūpto ꝙ nō ſit alius qui ſciat baptizare. Ithoc ergo caſu ſi ꝯſtat ꝙ puer morriret ſine baptiſmate: vbi ſacerdos diuertat ad ſe defendendūpeligenda eſt mors corporalis ſacerdotis morti ſpūali pueri: ⁊ rō eſt qꝛ tunc vnum tm̄ malū ſequitur ⁊ tꝑale .ſ. mors ſacerdotis: ſed ſi p̄eligaturvita ſacerdotis: ſequerētur duo mala ſpualia .i.mors eterna pueri: de conſe. di. 4. firmiſſime.neglectus cure aīarum: qd̓ ē mortale ſacerdextra de eta. ⁊ quali. Cum ſit ars. p̄eligendum eſtāt minus malū maiori. 13. di. c. nerui. Ubi autemforet dubiū ꝓbabile de morte vel de vita puerivſqꝫ ad expeditionē periculi: ⁊ conſtaret de morte p̄ſbyteri: niſi diuerteret adhuc credereꝫ pręeligendā mortem ſacerdotis. Et hec maxime ꝓceunt ꝓpͥo ſacerdoti ⁊ parochiano. Io. de lig.Itēm nota quod licitueſt cuilibet ſe defendere modo p̄dicto cōtra qͦſcunqꝫ iniuſte inuadētes: vnde ⁊ contra ſuperiorem ſuū: quando .ſ. conſtat ꝙ iniuſte īuadit. C. d̓iure fiſci. l. ꝓhibitum. ⁊ hoc maxime cū aliꝗd exͣofficium ſuū agit ad ipſum non ſpectans. Si aūtiuſte agit: tunc non eſt reſiſtendū. 2. q. 3. c. qui reſiſtit. niſi ſit tale factum: qd̓ non poſſit poſt tale tēpus reſtaurari. Itē cōtra iudice vt ptāteꝫ iniuſteinuadentem vt occidat: licitum eſt ſe defēdere.Itē cōira patrem agentē aliquid contra filiumexcedendo ſibi cōceſſa ex iure patrie poteſtatis.Credo filio licitū eē ſe defēdere etiā degenti ī patris ptāte ⁊ multo magis mancipato. Iteꝫ cōtraabbatem vel alios p̄latos licitum eſt monachoſe defendere: ſi p̄latus attentaret aliquid contramonachum in his que non pertinent ad officiūſuū iure vel conſtitutionibus modificatū: maxime in his que propter moram periculū ingerūtvtpote ſi abbas monachū inuaderet: vt ipſū ſubito occideret: ſed ſi p̄latus attentet contra monachum: de his que permittūtur a iure cōi in corrigendo ⁊ ſimilibus: vel conſtitutionibus ordinistunc monacho nō lꝫ reſiſtere: īmo nec in hoc caſu audiretur appellās: extra de appel. c. de pͥoreItē cōtra dn̄m lꝫ ſeruo ſe defendere: ſi attentetdn̄s aliquid cōtra eū qd̓ a iure n̄ ſit permiſſū. Sꝫin his que iura permittūt nō lꝫ ſeruo ſe defende̓:⁊ hodie reſtricta eſt potentia dn̄orum in ſeruosqꝛ nō hn̄t ptātem trucidandi: nec acriter eos affligendi. Idē dicend̓ de vaſallo cōtra dn̄m: d̓ diſcipulo cōtra magiſtrū: de vxore cōtra maritumqꝛ .ſ. poſſunt ſe defendere ſi vltra qͣꝫ iure debitūfuerit aliquid cōtra eos attētent: alias nō. Io. delig. ¶ Itē licita eſt p̄dicca defenſio nō ſolū pro ſeſed ēt ꝓ filio: qꝛ vna ꝑſona cenſetur pr̄ ⁊ filius cūſit ꝑs ſubſtātie eiuſ. Itē ꝓ vxore: nā īiuria vxorisG 4