Druckschrift 
3,1 (1480)
Entstehung
Seite
47r
Einzelbild herunterladen
 

Secundus.

reuerentiam dei cultum ſui. Diſciplinā officialiū poteſtatē affectum ꝓtectionē ſubditorum.Peniqꝫ ait. Quid vis rectiſſime gereſ: ſi r̄ceſſea teipſo. Si pͥmo te cōpoſueris ad virtutem:te ꝓcedent vniuerſa. Iſta aūt quatuor ſic extendit ſeu explicat helinandusQuo ad primū ſcilicetreuerentiam dei ſic ait. Miro modo deus intelligentiam ſui ſic infūdit: vt ſubtrahat: ſic ſubtrahit: vt infundat. In multis enim multipliciter lucet. Eſt autē a maieſtate mirabilis: a ſapiētia venerabilis amabilis a bonitate. Et hic eſt funicilus triplex inter creatorem creaturā: qui facilit̓non rupitur .ſ. vt timeatur honoret̉ diligatur.Colitur āt deus dupliciter affectu .ſ. mentis exhibitione corporis .ſ. per reuerentiā in perſonisvel rebus. Et in perſonis ꝗdem in his qui diuīaiura mīſtrant: deus pre ceteris aut honorat̉ autſpernitur: cum .ſ. ipſi ſpernūtur. Reuerentia in rebus conſiſtit: aut in corporalibus: vt locis ſacrisaut ſacrificijs: aut in ſp̄ualibus: que ſunt iura:ſacris rebus congruūt: que temerare ſacrilegiuꝫeſt morte expiandū. Rerum ſacraꝝ īmunitatescōnuellere: inſurgere in deum eſt.Quo ad ſecunduꝫ cultus ſui maxime in temperantia conſiſtit. Marcūcatōnem eodem ꝟino: quo remiges contentumfuiſſe tradunt. Caius curius ſabinoꝝ victor: ꝟolens agros ſuos ex ſenatuſconſulto ampliari: gregalium portione contētus fuit. Malum ciuē dicens eſſe: cui non ſatꝭ eēt idem: qd̓ ceteris ciuibꝰQuo ad tertiū ſcilicet poteſtate diſciplina officialiū. Nihil iniquodiuiti conſiliario pernicioſius vnde in prouerb.Omni cuſtodia ſerua cor tuū: qm̄ ex ipſo vitacedit. Conſiliarius .ſ. aſſimilatus ē cordi. Eſtprouidendum poteſtati: ne conſiliarij indigeatneue aliena immoderatius concupiſcant. Nihilſcelerius qͣꝫ amare pecuniam: enim animā ſuāvenalem hꝫ. Non ſolum autem in corde .i. conſiliario: ſed ēt in ventre inteſtinis rei publice. iqueſtoribus cōmentariēſibus. IHec ratiouanda eſt in lateribus quoqꝫ .i. illis qui principiſemper aſſiſtunt. a conuictu mores formantur in domibus prelatoꝝ principū. Hodie oīavenalia ſunt: fruſtra apud curiales teſtimonioconſcientie de venuſtate moꝝ de torrente eloquentie: niſi precio interueniente confidis. Egoeniꝫ credo me vidiſſe hoſtiarios cerbero duriores. apud inferos tn̄ cerberus: vt aiunt: vnus eſt:ſed quot ſunt diuerticula curiarum: tot cerberi Cota āt familia aut mordet aut latrat. Uetusprouerbium ē. Manus vacue temeraria petitioeſt. Apud aduocatos ipſū ſilentium venale ē.Cauſidicoꝝ lingua dānifica eſt: niſi eam vt diciſolet funibus argenteis vincias. In lege. ſcriptū

eſt. Iuſte qd̓ iuſtum eſt exequeris. legeº quoqꝫiulia repetudarū munera iudices accipere ꝓhibentur. In epl̓a tn̄ ſeueri īperatoris vetus ꝓuerbium ē. Nec ſemꝑ nec ab oībus .ſ. munera accipienda. Nam valde eſt inhumanum a nemineaccipere paſſiꝫ viliſſimū: per oīa auariſſimū. Depublice exactoribus egregie ait laurentius mediolanēſis ep̄s de talibus. Publicanus .i. publicus exactor caput eſt rapine: lex violentie: predoſine pudore: medicus exterminij: īmanior furibus. Nam fur laqueos legiſ timet: hic quicꝗdcerit: legem vocat. Quis eo iniquior qui verbisiuſticiam dānat: armis īnocentie ſpoliat vultrat occidit īnocētes: lege vtiqꝫ legem perimitdum alios vrget ad legeꝫ: a lege decidit. Publicanorum a maximo vſqꝫ ad mininūᵗ concuſſiōipotius qͣꝫ iuſticie vacant: ita in populuꝫ debacchantur: vt qd̓ reliquit vnus: alij morent̉ auferre tanqͣꝫ ad hiꝰ inſtituti ſint: vt r̄ſiduū locuſtecomedat brucus: officialis ceſaris: niſi in oībusacquieueris: ceſari contradices. De equitatein iudicando inquit helinādus. Equitas eſt: vtiuriſperiti aſſerunt rerum conuenientia: cūctacoequat: in paribus cauſis pia. iura deſiderat.Lex ꝟo eiꝰ interpres eſt. In nulla re tantū hodieoffendūt ſeculi poteſtates: ſicut in iudicijs: tn̄ſcriptū ſit. Iuſte qd̓ iuſtū eſt exequeris .i. ſine acceptione perſonarū vel munerum: mox vt tibi lquebit: de cauſa iuſtam de vtraqꝫ parte feras ſētentiam. Nam dum cauſa anceps eſt: ꝓtelandaeſt ſententia: quia feſtinata iudicia pariunt penitentiam. Si igitur in iudicando periculum vitari non poteſt: nihil vtilius qͣꝫ differre. Si autemalterutrius periclitatur vtilitas: rei difficultasmoram non exigit: iniquiſſimum eſt iudiciuꝫtelari. De militibus videamus: qui manus appellantur. Nulius ē vt ait vegetius renatus: quēoporteat plura vel meliora ſcire qͣꝫ principem.Xp̄ianus princeps milites magis a fide moribus: qͣꝫ a viribus debet eligere. Noſtri autē milites hodie ſic ad bella quaſi ad nuptias dealbati procedunt. In caſtris ſermo eſt illis de conuiuijs: in conuiuio de armis. Cato militem non dicit: niſi qui cum ſacramento ad militiam iamſecratus eſt. Eſt autem principis prouidere ī prmis: ne miles ſuam perdat innocentiam pro defenſione reipublice: ſine qua reſpublica ſaluanon poteſt. Solus ille princeps eſt bonus iudex incorruptus: cuius ſententia ex contemplatione aſſidua imago eſt equitatis. Cum ergo milites ſint manus cōporis publice poteſtatis: illius principis manus ſanguine plene ſunt: cuiusmilites officiales vel innocentum ſanguinemfundūt: vl̓ īnocentes opprimunt: hiꝰ pͥncipis or̄onūqͣꝫ exaudiēda ē: elemoſyna deo nūqͣꝫ acceptāda eſt. Ultimum eoruꝫ que habere iubet plutarchus principe: eſt amor ſubditorum. Codrusenim athenienſium Rex pro victoria populiſui: ſeipſum morti tradidit. Nam mutato