Titulus.
grauiter peccaret: nō enī eccleſia inijcit laqueosaīabus. 27. q. i. viduas. ſꝫ ad meliora ꝓuocat exhortando non p̄cipiendo. Cauti ergo debēt eſſepredicatores ⁊ confeſſores in hac materia: ⁊ itahortari ad caſtimoniam: ꝙ nō inducant ad īiuſticiam vnum: ⁊ alterum ad incontinentiam.Caſus auteꝫ in quibuscōiunx nō tenetur reddere debitū alteri petent.nec peccat nō reddendo: ponit pe. de palu. in. 4.di. 32. eē quatuor. ¶ Et primus eſt: lꝫ ipſe ponatin ſecundo loco: cū ex hoc ſequitur periculū ꝑſone reddenti debitum. Nam nō tenetur ad hoc:niſi ſalua conſiſtentia ſubiecti: ſicut natura pͥmoretinet nutritiue ⁊ augmentatiue gr̄a ſubiecti: q̄miniſtret generatiue gr̄a ſp̄ei. Imminet autē exmulto coitu periculū. Un̄ philoſophus de lōgitudine ⁊ breuitate vite. c. fi. §. propter. dicit: ꝙſꝑma ſepiꝰ emiſſū deſiccat: ⁊ ſeneſcit cito: ꝓpterqd̓ mulus longioris ꝟite eſt equo ⁊ aſino: ex ꝗ.bus genitꝰ eſt. Et femelle maſculis: ſi maſculi ſintcōitiui: ꝓpter qd̓ paſſeres maſculi breuioris vite ſunt femellis. Si autē infirmus vel vulnerat̉ꝰeēt: coitus ſibi mortalis eſſe poſſet. Et idem dr̄in balneis vel a balneis aliquibus ſubito reuertenti: vnde tunc reddere nō tenetur. Ex iſto prīcipio dicunt etiam aliqui ꝓbabiliter: ꝙ ſi vir eſtfur ⁊ incorrigibilis: ꝓpter qd̓ vxor cū eo quotidie periclitatur ad mortem per iuſticiam rectorum: ꝙ poteſt fugere ⁊ eum relinquere ne moriatur cum eo.Secunduſ caſus eſt deimpotentia coeundi: ꝓpter quā quis excuſatur:qꝛ ẜm iura. ff. de re. iu. l. īpoſſibiliū. impoſſibiliūnulla eſt obligatio: ſiue per actum precedentemqd̓ tn̄ in muliere locum non habet cōiter: ſiue ꝑaliam cām: ita tamē ꝙ ſi propter culpam ſuā peccauit reddendo ſe īpotētem indiſcreta afflictiōevel pn̄ia: īputatur ſibi: ſi propter hoc alius īciditin dānabilem corruptelā. Sed multo minus excuſatur: ſi īpotens eſt effectus propter alias illicitas cās vel corruptelas. Nec ergo iniūgenda eſttam grauis pn̄ia: ꝙ ſit impotens ad reddenduꝫdebitum vxori iuuencule ⁊ feruēti: puta ieiuni⁊ vigilie que deſiccant ſperma. Nam multū vigilantes raro ſpermatizant: nec in ſōno merediano: qui eſt tenuis fit reſolutio: nec in ſōno ſolicitidelectatione vel ſermone: ſed in ſōno profūdo:maxime in aurora digeſtione completa ⁊ horaſanguinis: ⁊ propter ieiunia minuitur. vnde raro in quadrageſima ⁊ ſine cena. Retulit medicꝰquidam virum quendam ad ſiccitateꝫ tiſice deductum: qꝛ poſt prandium ſtatim conſuerat cognoſcere vxorem: nec etiam vxori conſulendūeſt facere tam graues pn̄ias: vt reddatur deformis ſuo viro: vel ſit in maciem vel pernicieꝫ ſueꝓlis vel impedimentum conceptus: nec tamentenetur vir vti calidis vt ſit potens: ſed ſufficit ꝙ
non ſe faciat impotentem. ad hunc caſum reducitur quandocūqꝫ poteſt reddi ſine peccato rōeloci vel voti pariter facti de continendo vl̓ aliacā que ſit impoſſibilis de iure.Tertius caſus ē de fornicatione: qꝛ fornicanti non tenetur alius debitum reddere: cū dn̄s permittat ob fornicationēdimitti .ſ. quo ad actum coniugij. Et hoc niſi ⁊ipſe fornicetur poſtea: qꝛ paria d̓licta mutua cōpenſatione tolluntur. aut debitum petierit: ⁊ ſicſibi reconciliauerit: vt dicit papa de lothario ⁊thebercha. Et ad iſtū caſum reducitur omne crimen propter qd̓ coniūx perdit ius petendi debtum: puta ſi ſcienter alter baptizat vel teneat adbaptiſmum extra neceſſitatē proprium filium:vel teneat in confirmatione ⁊ hiꝰ: qꝛ exquo actor perdit ius petendi: reus habet ius non debēdi ⁊ negandi ſeu excipiendi: ⁊ de hͦ infra pleniꝰ.Quartus caſuſ eſt in leproſo: quando .ſ. ex hoc imminet ſano periculūmortis vel ſimul infectionis ex redditione: necetiam tenetur cohabitare ſanus: quando etiamex ipſa cohabitatione immineret tale periculuꝫ:quo ſuppoſito loquuntur iura: extra de coniu. lepro. c. 2. Utrum autem ex redditione debiti: inhuiuſmodi immineat periculum infectionis: q̄rendum eſſet a medicis ⁊ eis credendum. ¶ Dicunt autem medici ꝙ viro accedente ad leproſam imminet ei magis periculum infectionis: qͣꝫmulieri ſi cognoſcatur a viro leproſo. Et iſtud n̄videtur dubium: quando mulier eſt infecta vltima ſpecie lepre: que dicitur leonina: in quo caſuvir non tenetur reddere. Si vero non eſſet notabiliter infecta: ꝙ immineat periculum tenet̉reddere ⁊ multo magis mulier viro leproſo: cūnon tantum immineat ei periculum. Lepra euīſuperueniens non ſoluit matrimonium contractum depreſenti: ſicut ſoluit ſponſalia: nec excuſat a redditione debiti niſi vt dictum eſt: cum ꝑiculum imminet: non obſtante ꝙ filius generetleproſus. Melius eſt enim ſic eſſe: qͣꝫ nō eſſe: necalius prohibetur iure ſuo vti: qͣꝫuis inde alterimalū eueniat tꝑale maxīe ſi ſibi īmineat ꝑiculūſp̄uale: puta īcidere ī dānabilē corruptelā: qꝛ leproſi ꝓpter īteriorē calorē dicūtur multū appetere actū illū: nō tn̄ tenet̉ cohītare ī domo cumleproſo: qꝛ magis īficeret̉ ex diutina cōuerſatioqͣꝫ ex vna cōmixtiōe: ſed dꝫ ꝓpe domū mane̓ala. ⁊ cōmunē opinionē. Gof. tn̄ dicit ꝙ manētileproſo ſeꝑatī a leproſis cōiūx ſana tenet̉ cohabitare: non aūt ſi maneat cuꝫ leproſis: ſed pͥmaopi. ꝓbabilior: exͣ de coniu. lepro. c. 2.Octauus caſus eſt cūhabens īpedimentū exigendi rōne voti vel aſnitatis exigit. nam qͣꝫuis habēs votū ſimplex:cōtrahat teneat matrimoniū: tn̄ exigere nō pōt