Druckschrift 
3,1 (1480)
Entstehung
Seite
22r
Einzelbild herunterladen
 

Primus.

debitū vas: hoc ſemper ē mortale ẜꝫ oēs doc.eo ꝓles ſequi pōt: tota ītētio nature fruſtrat. vn̄ augꝰ. 32. q. 7. adulterij. poſt aliqͣs ſpēsluxurie nomīatas: ſubdit. Omniū hoꝝ peſſimūeſt qd̓ ꝯͣ naturā eſt: vt ſi mulieris membro ad h cōceſſo vir vti voluerit. hec ibi. Un̄ nullovxor dꝫ viro ī hiꝰ aſſentire. .n. excuſaretur amortali peccato quātūcūqꝫ animi diſplicētiahoc faceret: nec timor vel ſufferētia verbeꝝ vefutura īcōtinētia viri excuſaret: niſi ei violentia abſoluta īferet̉: a qua ſe poſſet defendere.ſed ex hoc ī futuꝝ licite ei poſſet debitū denegare. Secūdus modus cōtra naturā eſt: qn̄ ſeruato debito vaſe pretermittit̉ modus a naͣ inſtitutus: quātū ad ſitū. Modus .n. a natura īſtitutꝰqͣꝫtū ad ſitū vt dr̄ ī ſūma cōfeſſoꝝ ē: vt mulier iaceat ī dorſo: vir ſupergrediat̉ ſuꝑ vētrem eiuſ: hoc aptior fit cōceptio. En̄ ergo recedit̉ab iſto ſituali: dicūt aliqui ſi ſeruet̉ modꝰcōtrarius: vt qꝛ vir nubit ī femīam .i. mulier ſuꝑgreditur virū peccat mortaliter: vt pe. de pa. hēricus bohic. ſuꝑ. c. īꝗſitiōi de ſen. excō. Idēvidet̉ ſentire. guil. glo. paraldi ī ſūma vitiorū.Aſſignāt rōne: qꝛ talis modus ꝯuenit ſemīsīfuſiōi quo ad viꝝ: nec ſeminis receptiōi quo admuliere: ſic videt̉ impediri ꝓliſ generatio ītenta a natura. ſi āt alio īdebito ſeruato: tn̄ debito vaſe vtat̉. diſtīguit pe. de pal. qꝛ aūt hoc facitpreciſe voluptatis: ſine aliqͣ neceſſitatis vl̓rōnabil: tūc dicit ſimpliciter ēt mortale: qꝛ eſt vxor eius: niſi quo ad actus naturales: alit̓agēdo abutit̉ ſacr̄o cōiugij: ſicut ꝑuerterꝫ vſū ritū alteriꝰ ſacr̄i ſciēt̓: eēt trāſgreſſor p̄cepti:ſolū ī eſſentialibꝰ: ſꝫ ēt ī accidetalibꝰ. aut hoc fitex cauſa rationabili: puta ꝓpter periculū ſuffocatiōis partus: ꝓpter quod timet debito acvxorē accedere: ſed ex alia parte accedit qͣꝫ debta: ſeruato tn̄ vaſculo muliebri: nec ſciēter ſemēab extra effundat: erit mortale: idē ſi hoc faciat ex alia īfirmitate. Guil. etiaꝫ ī glo. ray. dicit hoc fit ꝓpter periculum ſuffocatiōis vel egritudīem vel aliam īdiſpoſitionem corporis: pōt ſine peccato: quātū autem magis recedit̉ a naͣturalitate mōi tāto grauiꝰ peccat. ſꝫ alber. mag.ī. 4. dicit: nihil eoꝝ que facit vir cum vxore īactu cōiugali ſeruato debito vaſe eſt de ſe mortale: ſed pōt ſignum mortalis ꝯcupiſcētie: qn̄ei ſufficit modus determinatꝰ a natura: ſꝫ aliūīuenit ſe delectādi: ſubeſt īfirmitatisvel alia rōnalis. Ex quibꝰ dictis videt̉ ſentire alber. impedit̉ generatio ꝓlis tales modosīdebitos: ſeruato debito vaſe: qui fuit maximusphiloſophus. Et hāc rōnē vidēt̉ aſſignare dicūt alios modos mortale .ſ. impedimētū prolis excipiende. Dure ergo ī tali exceſſu reprehendēdi ſunt cōiuges: abſtineat: ſubeſt. īducēde ſunt ad hoc vxores viris a quibiſta cōiter ꝓcedunt non cōſentiant in hiꝰ: ſi tn̄ tmore verberum vel incōtinentie viroꝝ eis aſſē

tiant poſſunt ex hoc argui de mortali: ex quoẜm alber. de ſe illud mortale non eſt. de intentione viri exigentis qualitercūqꝫ non hꝫ ipſaiudicare vt per hoc poſſit ei debitum denegare:nec de facili eſt p̄cipitāda ſnīa de tali modo: qd̓eſt mortale in ſe.Quartus caſus eſtne aborſus tempore conceptus vel partus: ſibabiliter timetur: qꝛ contra charitatē ē: quisvelit delectari ꝑnicie vite ꝓlis. Sed maiori declaratione huiꝰ ſciendū ẜm pe. ricar. ī. 4tꝑe p̄gnationis reddere debitū eſt peccatum reddere debet: ſi non ē periculū aborſuſ: poteſtēt exigere in dicto caſu abſqꝫ mortali: qꝛ matrīoniū ſolum eſt in officiū: ſed etiam in remediūvt dictū eſt: ſed vbi eēt periculū ꝓbabile aborſus: nec debet exigi nec reddi: alias eſt mortaleẜm pe. de palu. Qui ēt dicit: petere debitū talitꝑe: eſt ſēper veniale: ſiʸ tamē ſit periculū aborſus maxime mulieri: qꝛ ẜm medicos īp̄gnate magis appetunt cōitū. Sed valde reprehēſibile eſt: vt hoīes non cōtineant tꝑe cōceptus: beſtie faciunt. elephas ad imp̄gnatā nonaccedit. Et Plinius dicit tꝑe cōceptus ceruefemine: a maribus diſcēdunt: donec a ptū purgetur. Et vt dicit. F. io. de ſancto gemi. in li. 5.militudinibus. Nota exigente materia: ſit pulchrum dicere vel audire: vtile tn̄ eſt ſcire: qͣꝫuis matrix mulieris poſt impregnatiōeꝫclaudatur: tamē ex d̓lectatiōe mouet̉ aliquādo aperitur: vt dicit auicēna: ideo īminet periculum aborſus: quod ēt refert idem pe. de pal. vbiſupra ꝓpterea Hieronymꝰ vituperat acceden ad p̄gnatam. 32. q. 4. origo. magis videtureſſe periculū circa prīcipium cōceptus: qꝛ tuncaliqn̄ matrix ꝓpter delectationem aꝑit̉: materia nōdum ꝑfecte coagulata diſperdit̉ effunditur: īſtāte partū eſt periculū: ne partus ſuffocet̉.Poſt partuꝫ āt mulier ē ī puerperio exigerevel reddere debitū neutri ē mortale: niſi adhucmulier ex partū eſſet īfirma: ꝓpter hoc eſſꝫ etpericulū mortis vel aggrauatiōis īfirmitatis ẜꝫpe. de pa. cui ſatis ꝯcordat. ricar. ī. 4. dicēs mulieri ſi eſt purificata ab illis corruptionibꝰmotionibꝰ: que ſūt ī mulieribꝰ aliquanto tēporepoſt partuꝫ: reddendū eſt debitum ſi petat: petere poteſtabſqꝫ peccato: qͣꝫuis nōdū ſit īpletumtempꝰ purificationis .ſ. xl. dierum. Sed infra illd̓tempꝰ .ſ. talis īmundicie: abſtinere debet vterqꝫſaltem debito congruitatis. Et ſic intelligendūeſt illud. c. greg. ad eius concubitum di. 5. idemGuil. Et qͣꝫuis decens eſſet abſtinere de cōmuriconſenſu ab actu coniugali: quouſqꝫ abſtinet abingreſſu eccleſie: non tamen eſt neceſſariū: ſꝫ immo exactꝰ tenet̉ reddere: niſi obſtet infirmitas:qͣꝫtū ad ingreſſum in eccleſiā poſſit mulier. 40.diebꝰ expectare: vbi eſt talis conſuetudo: nec tenet̉ interim ad auditionem diuinoꝝ. Pōt etiaꝫ