Titulus.

Quādo aūt matrimoniū ſit ſub conditione: tuncdiſtinguendū de conditione. Et primo quedaꝫſunt conditiones generales: que ſemper debentintelligi: vt quas ponit beatus Iacobus. 3. c. ī fi.vt ſi voluerit ⁊ ſi vixerimus: ⁊ hec nullum contractū ſuſpendunt. Quedam vero ſunt conditiones de his: que in matrimonio oīo ſunt neceſſaria: ⁊ alias matrimoniū īpedirēt: vt ſi es xp̄ianaaūt ſi nō es affinis vel cōſanguinea ⁊ hiꝰ. Et iſteet conditiones intelligi debet appoſite: nec viciant cōtractuꝫ. Tertia eſt aliqua conditio de futuro neceſſaria: vt ſoleꝫ oriri cras. Unde ſi dicatcontraho tecū ſi ſol oriatur cras: contractum eſtmatrimoniū: vt tho. ponit in. 4. di. 29. qꝛ talia futura ſunt iā pn̄tia in cauſis ſecundis./ Quarta eſtconditio cōtingens ⁊ honeſta que poteſt appōt⁊ non apponi: vt ſi pr̄ meus voluerit aūt ſi dabiſmihi centum: hiꝰ ſi apponatur ſuſpendit matrīonium vſqꝫ ad euētum conditionis: niſi interī cōſenſus de preſenti vel carnalis copula fuerit ſubſecuta: eo ꝙ tales videntur receſſiſſe a cōditiōeextra de condi. ap. c. de illis. ⁊. c. ſuper eo. ⁊. c. pertuas Quinta eſt cōditio inhoneſta: ſed tamē nōeſt contra ſubſtantiā matrimonij: vt ſi furtum feceris vel ſi homine interfeceris: hec ſi apponat̉dꝫ hēri ꝓ non adiecta: ⁊ tenent ſponſalia ſiue etiāmatrimonium: extra de cōdi. appo. c fi. ⁊ ẜm ꝙnoͣtur ibi. Idem intelligi dꝫ de cōditione īpoſſibili .ſ. ꝙ heatur ꝓ nō adiecta: vt ſi digito celū ttigeris. ¶ Sexta ē cōditio inhoneſta ⁊ cōtra ſubſtantiā ⁊ bona matrimonij: vt ſi dicat contrahote cum: ſi generationē ꝓlis euites: qꝛ hoc eſt contra bonum ꝓlis. vel donec īueniā aliam digniorem: qꝛ eſt cōtra ſubſtantiā inſeꝑabilitatis: vel ſite ꝑ queſtū adulterandā tradas: ⁊ hoc eſt cōtrabonum fidei. vnde ſi tales conditiones apponātur nihil agitur. 22. q. 4. inter cetera. 32. q. 2. aliqn̄⁊. c. ſolet queri. exͣ de condi. appo. c. fi. ſi tamē poſtea talis conditio remittatur ⁊ ſequatur carnal̓copula ꝓ matrimonio iudicabitur: ⁊ ſi tm̄ vnusconiugū ponat talē conditionē: vl̓ aliter cōtradicit vel tacet iudicabitur ꝓ matrimonio: vt ind. c. aliquādo. Predicta aſſūpta ſūt de ray. tho.īno. ⁊ hoſti. ¶ Quid ſiꝗs ſignificet pr̄i abſenti ꝙcontraxit tale matrimoniū ſub conditiōe ſi ipſipatri placuerit: ⁊ anteqͣꝫ ipſe pater conſentiat penitet ſed pater conſentiet nūquid erit matrimonium? ℟ndēdum ẜm guil. dicenduꝫ ꝙ nō: quianō videt̉ ꝙ d̓beat dici cōſenſus niſi duret quouſqꝫ pater conſētiat: tamē anteqͣꝫ trāſeat ad ſcd̓avota debet cōpelli ſiue induci vt illam recipiat:ex quo ſemel in eā cōſenſit ſub cōditiōe que extitit: ar. extra de de ſpon. impu. c. de illis. Idē hoſt.⁊ ber. ¶ Quid ſi ꝗs cōtrahat ſpōſalia ſub hac cōditione ſi ꝑmiſerit coitum? ℟º ẜm guil. ſi conditio illa intelligatur de coitu fornicario: ꝓ nō adiecta debet haberi: cum ſit turpis: extra de cōdiappo. c. fi. ⁊ ſic erit ꝓ matrimonio iudicādum: ⁊multo fortius ſi intelligatur de coitu legitimo ⁊

maritali: ⁊ eodem modo ſi dixit contrahā tecuꝫſi vnqͣꝫ cōtraxero ſi ꝓmiſeris ⁊c̄ Quid ſi dicataccipiam te vel accipio te: ſi inueniam te ꝟirginem: poſtea ſequitur coitus ⁊ non inuenitur virgo? ℟º. ẜm inno. ber. ⁊ hoſti. iudicandum eſt promatrimonio: ſicut ⁊ in p̄cedenti. Et addit hoſti.ꝙ lꝫ ſic iudicare oporteat in foro iudiciali ꝓpterhoc ꝙ non poſſunt haberi alie ꝓbationes: tamin iudicio aīe nō eſt matrimonium: extra de condi. appo. c. de illis. ⁊. c. ſuper eo. ⁊. c. per tuas. Nā⁊ bene eſt ꝙ mulier que in fraudem mentita fuit decepta remaneat ⁊ ꝟiro ſubueniatur: ꝙ forſitan intendit bigamiam ꝟitare. Ꝙ ſi dicat accpio te in ꝟxorem vel dabo tibi centum: ⁊ ſequatur carnalis copula: nūꝗd p̄ſumetur ꝓ matrimonio? ℟º ẜm guil. non credo. nam cum ille qui d̓xit hanc opinionem ꝙ liberare ſe poſſet vtrūqꝫpatiendo: nō recolo p̄ſūptionem eē inductam ēiure: ꝙ intelligatur recedere ab optione per carnalem copulam. Quid ſi dicat promitto ꝙ nunqͣꝫ deficiam tibi in vita mea ⁊ ſecuta eſt carnalis copula? Reſpōdeo ẜꝫ guil. non dꝫ p̄ſumi promatrimonio: cū ſponſalia ante matrimoniū nōſoleant contrahi per promiſſiōes negatiuas niſi forte conſtaret: ꝙ ꝑ hoc intendebat ſponſaliacontrahere. Quid ſi dicat ducam te poſt ānum:⁊ ſecuta ē carnalis copula? Rn̄deo ẜm guil. Credo p̄ſumendū ꝓ matrimonio: qꝛ ꝑꝑ carnalē copulam ſubſecutam vr̄ renūtiaſſe dilationi temporis. Quid ſi quiſ contrahat cum aliqua ſub cōditione: deinde ante euentum contrahit cū aliapure? Rn̄deo non dꝫ remanere cum ſecunda: ēſi ſit conſanguinea prime. De fine ſeu intentiōeque habetur in contrahendo matrimoniū: quipoteſt ibi eē ⁊ merituꝫ ⁊ peccatū ⁊ mortale ⁊ viniale ẜm varietatē intentionis. ¶Circa fineꝫ etgo ⁊ intentione matrimonij noͣ ẜm pe. de palu. ī4. di. z1. quinqꝫ concluſiones. Et prima eſt: ꝙ duplex eſt finis in matrimonio. vnus per ſe qui ꝓprie eſt finis ipſius matrimonij intentus ab eo ꝙmatrimonium inſtituit: ⁊ ab omni recte matrīonium contrahente ſecundū potiſſimū ſtatuꝫ matrimonij ꝑ ſe acceptū: ⁊ iſte eſt generatio prolis.Unde adam ꝓphetizans dixit. Adherebit vxori ſue: ⁊ erunt duo in carne vna .ſ. generāda gen̄.2. Et deus benedictionē nuptialem tribuens dixit. Creſcite ⁊ multiplicamini. Alius eſt finisꝑaccidens .ſ. quem intendit contrahens: ⁊ ſic eſt finis non ꝓpͥe ipſius matrimonij contrahētis. Ethic finis qn̄qꝫ eſt bonus quandoqꝫ eſt malus: ſicut ſinis domus que fit eſt inhabitatio: finis domificantis forte eſt aliud vt lucrum.Secunda concluſio eſtꝙ matrimonium ſemper eſt bonum vel nonᶻ eſtmalum ex primo fine non ſecundo: quia cum finis bonus eſt: ipſum quoqꝫ bonum eſt loquēdode fine per ſe: non per accn̄s ſicut ſcientie medicine ⁊ iuris ſunt ſcientie bone per ſe: qꝛ finis per