Titulus. X.

ꝓmiſſū. Ip̄i .n. debēt magꝭ cauere a iuramēto nonneceſſario vt exēplo doceāt alios nomē dn̄i reuereri nō in vanū aſſumi. Ponit aūt Ray. vij. caſusī ꝗbꝰ debēt ſacerdotes ⁊ p̄lati iurare. ¶ Primꝰ nedefectu ꝓbationū ꝗs ledat̉ vl̓ rē ſuā amittat. tūc .n.pn̄t ⁊ d̓bet iurare vbi tn̄ nō ſit cā ſāguīs. ¶ Scd̓sꝓ ſide: vt cū ꝗs abiurat hereſiꝫ ꝓmittēs nō āpliusrelapſuꝝ vl̓ et ſciſma. de ꝯſe. di. ij. Ego Berēgariuſ⁊ .i. q. vij. Quotiēs. ¶ Tertius pro obedientia ꝓ vtiurāt ep̄i ⁊ abbates romano pontifici. exͣ. de. electio. c. Significaſti. Quartus ꝓ pace. xxij. q. i. oēQuītus ꝓ indēnitate eccleſie. xxviij. di. de ſiracuſane. Sꝫ hic caſus pōt reduci ad primū. ¶ Sextus cū abſoluitur ꝗs ab excōicatōe. ¶ Septimuscū īfamatꝰ debet ſe purgare deficientibꝰ .ſ. ꝓbationibꝰ. ij. q. v. Si ꝗs preſb̓r. Addūt̉ ⁊ alij duo caſusin. vi. ¶ Primus cum ſacerdos litigat ſiue in cauſa tēporali ſiue alia dꝫ iurare de calumnia. ¶ Secundus .ſ. eſt quia dꝫ iurare de veritate dicēda extra de iura. calū. c. Si d̓ calumnia. li. vi. Ꝙ aūt clerici ⁊ religioſi hodie iurent in cōi ẜmōe ꝓ leui cauſa ſicut laici nō excuſat ꝯſuetudo que verius dicēda eſt corruptela ⁊ auget peccatū nō minuit. xxiiij.q. i. Sciſma. ⁊ grauius peccant ipſi qͣꝫ laici: tum qꝛſcandalicant ſuo exemplo: tum qꝛ eis ſpāliter ꝓhibetur ꝑ ius canonicum.¶ Capl̓m Quintum de Formis iuramētorum.E forma ſeu mōdirandi cōi dicit Ray. ꝙ aliter ī veterilege: aliter in eccleſia pͥmitiua: aliter hodie iuratur. Naꝫ in veteri teſtamento iurabat̉ iſtaforma. Uiuit dn̄s ⁊ viuit aīa tua. iiij. Re. iiij. ⁊. xxijq. i. Et iurabūt in noīe meo viuit dn̄s Iere. iiij. ⁊c̄.qd̓ iuramentū eſt ꝑ ſimpliceꝫ atteſtationeꝫ: ⁊ eſt ſenſus. Ita hoc eſt verū ſicut eſt verū qd̓ deus viuit:aīa tua viuit: vel iurabat̉ ꝑ iſtū aliū modū: hoc faciat mihi deus: ⁊ hec addat. i. Reg. xiiij. ⁊. c. xxv. Et ēꝑ execrationem hoc iuramentum ſub hoc ſenſu.Si nō fecero hoc faciat mihi hec mala ⁊ illa. In primitiua eccleſia ſic iurabat̉. Teſtis ē mihi deꝰ. Ro.pͥmo. Zeſtis eſt mihi ꝯſcīa mea. Ro. ix. vel corā deoloquor: ⁊ hiꝰ. Hodie iuratur multis modis vt ꝑ deum ꝑ ſancta dei euāgelia: ꝑ fidem: ꝑ corpꝰ vel ſāguinem chriſti: ꝑ crucē fāctam: ꝑ altare benedictū: peraliquem ſāctū vl̓ ſanctā: ꝑ aliquas reliꝗas. Et hocqͣꝫtum ad iuramentū quod ſit ꝑ ſimplicem atteſtatōem. Nam qͣꝫtum ad iuramētū quod ſit per execrationem iuratur. Sic adiuuet me deus .ſ. ꝙ iſtd̓eſt verum: vel ſi nō eſt ſic ſicut dico: vel ſi non faciāhoc quod dico: ꝙ veniat mihi tale vel tale malumaut deus non miſereatur mei: aut diabolus ferataīam meā ⁊ hiꝰ. Et vt dicitur extra de iureiuran. c.Et ſi chriſtus. modica vel nulla eſt dr̄ia ex mō iurādi qͣꝫtum ad pctm̄ ſi male iuretur ⁊ ꝙͣtū ad vim obligandi. Ita .n. quis obligatur ꝑ vnū modum ſicut

per alium ſi licituꝫ iuret ẜm Ray. Et quādo quisiuramentū ꝑti defert iurandū eſt ẜm ꝙ placet ambabus ꝑtibus. ff. de iureiuran. l. iij. In iuramētisque ī iure precipiūtur vt eſt iuramentū teſtis ⁊ iuramentū calūnie ſemper eſt iurandū ſuper ſanctadei euāgelia: vt in. c. fi. de iura. calū. Et idē ī oībusalijs iuramentis q̄ a iure vel a iudice vel a ꝑtibꝰ exneceſſitate deferūtur. Idem eſt ſi ꝓmiſit aliꝗd iurere. Hoſti. ⁊ Ber.De forma iuramenti.quod facit īꝑator pape: hoc habetur in clementīa.Romani. de iureiurā. vbi dicitur in tex. ⁊ glo. ꝙ facit duo iuramenta fidelitatis īꝑator romane ecclefie. Unū tp̄e ſue approbatōis. Aliud tp̄e ſue coronationis ⁊ forma pͥmi habetur in decre. di. lxiij. c.Tibi dn̄o. Ioāni pape. Ego rex Otto ꝓmitto ⁊ iurere facio per pr̄em filium ⁊ ſpūm ſanctū ⁊ pognū viuifice crucis: ⁊ has reliquias ſanctoſi permittente dn̄o romā venero ſanctam romaneccleſiam ⁊ te rectorem eiꝰ exaltabo ẜm meum poſſe: nunqͣꝫ vitam aut mēbra neqꝫ ip̄m honoreꝫ quhabes mea voluntate aut meo ꝯſenſu aut meo cōſilio perdes: aut mea exhortatōe. Et in romana ciuitate nullum placitum aut ordinatōem faciam d̓oībus que ad te aut ad romāos pertinent ſine tuoconſilio. Et quicꝗd de terra ſancti Petri ad nr̄ampoteſtatem venerit tibi reddam. Cuicunqꝫ regnitalicum cōmiſero iurare faciam vt adiutor tuꝰad defendendum terrā ſancti Petri ẜm ſuum poſe. hec ex cōſtitꝭ. Otto. vbi dicit glo. ꝙ qui hꝫ feudūab eccleſia non tātum eccleſie ſed etiā p̄lato eccleſie preſtare dꝫ iuramentum. Et dicit: facio iurare.tex. Hiꝰ potentes in ꝓpͥa perſona non iurant: ſꝫ tn̄ipſi qui per eos iurant iurant in aīabus illorumpro ꝗbus iurant. Unde ipſi incurrent periuriuꝫ ſiillud non ſeruaretur quod ꝓmittitur. Aliud iuramentum facit imperator tꝑe coronatōis: ⁊ forma illa ponitur in clementina illa. Romani: ⁊ eſtis talisEgo rex romanorum dn̄o ānuente futurus inrator ꝓmitto ſpondeo ⁊ polliceor atqꝫ iuro cordeo ⁊ beato Petro me de cetero protectorem ꝓcuratorem ⁊ defenſorem fore ſūmi pontificis: ⁊ hiꝰ ſācte romane eccleſie: ⁊ in oībus neceſſitatibus ⁊ vtilitatibus ſuis: cuſtodiendo ⁊ cōſeruādo poſſeſſiones honores ⁊ iura qͣꝫtum diuino fultus adiutorio fuero ẜm ſcire ⁊ poſſe meū recta ⁊ pura fide. ſicdeus me adiuuet ⁊ hec ſācta dei euangelia: hec ibiGlo. ibi futurus: hoc eſt contra Io. di. xciij. Legimus: vbi dicit ꝙ ſola electio p̓ncipū facit īperatorem. Uides .n. h̓ ꝙ etiā approbatus ab eccleſia an̄coronatōem non eſt imꝑator. Iteꝫ dicit glo. Io. an.ꝙ Inno. in decretali. c. Uenerabilem. de elec. dicitꝙ ſi imperator n̄ poſſit accipere coronā in loco debito: nihilominꝰ auctoritatem adminiſtrandi recipere pōt ab archiep̄o Colonien̄. ad queꝫ ſpectat: vl̓ex ipſa electione hꝫ ea. Et Hoſti. dicit ꝙ vidit perqͥncipes iudicari ⁊ teneri ꝙ rex romanorum poli