Capitulum. VIII.

dn̄s. Non ergo ꝗs incurrat in penas eternas ẜmꝙ exigit dei iuſticia caueat ſibi a pctīs. Sed iſte timor abijcitur ⁊ contemnitur per illaꝫ ſpeciē blaphemie in ſp̄m ſanctum que dr̄ p̄ſumptio que n̄conſiſtit in hoc ꝙ iuſticia dei neget̉ corde vel ore.j. ꝙ credatur ip̄m non punire pctā: qꝛ hoc perrinet ad infidelitatem. Sed in hoc ꝙ contemnit ipſam conſiderationē diuine iuſticie: puta cum ītedit aliquod peccatum ꝑpetrare: ⁊ inſtigatur mēseius ⁊ monetur ad ꝯſiderandum iuſticiaꝫ dei punire grauiter tale peccatum: mens ipſa contenit⁊ conatur abijcere illam inſtigatōeꝫ timoris quotangitur ex diuine iuſticie ꝯſideratiōe quaſi ſibiꝑſuadendo ꝙ non puniat vt liberius peccꝫ: ⁊ ſicpſumit veniam ſine penitentia adipiſci: vel gloriam ſine meritis. Cum tn̄ dicat regula iuris ī. vi.Uenia nō dat̉ niſi correcto .ſ. ad pn̄iam. Et Aug.Ita impartitur a deo largitas miſericordie ꝙ nodeſeratur ſeueritas diſcipline: de pe. di. i. nemīeꝫ.Et ſi liber hō ambulans per viam iuxta quā eſſouea ꝓfundiſſima ꝓijceret ſe in eam nō eſt liberad exeundum niſi alterius adiutorio. Ita ⁊ in foueam peccati quod ad infernum ducit: liber ē ꝙlibet per ſe ad intrandum ſed non ad egrediēdiniſi deus porrigat ei māum gr̄e. Quod agnoſcēspͣs. lxviij. dicebat. Emitte manum tuā de alto: eripe me ⁊ libera me de aquis multis .ſ. vicioruꝫ: qꝛ.ſ. per me non valeo. Hac preſumptione videturfuiſſe deceptus Ioachiꝫ filius manaſſe regis iuda Cum .n. vidiſſet patrem eius Manaſſem perplurimos annos ſceleratiſſime vixiſſe ī omni genere mali: vt ⁊ Iſaiam nobiliſſimum ꝓphetā ſerra linea ſecari fecerit ⁊ ciuitatem hieruſalem impleuerit ſanguine prophetarum ⁊ idolatrie fecerit populum ⁊ alia innumera mala: circa finemregni ſui captiuatus recognouit ſcelera ſua penitentiam agens ⁊ deus indulſit ei vt patet. iiij. Regū. xix. Eſtimauit ergo forte iſte ſic poſſe tranſirein mundo iſto vt male viuendo per multum tēporis poſtea ad placitum ſuum ad penitentiā rediret: vel de facili deus ei ignoſcere vt patri. Eꝫpreſumptio iſta decepit eum. Nam cum vicijs eꝰſet deditus propter malum regimen eius fuit interfectus a populo ⁊ male finiuit dies ſuos. Perſpem etiam que conſurgit in mente homiuis exconſideratione diuine miſericordie remittentispeccata ⁊ premiantis bona: homo retrahit̉ a peccato ſeu refurgit a peccato. Sed hec ſpes tolliturper deſperationem de diuina miſericordia nō .ſ.ꝙ non credat deum velle vel poſſe relaxare peccata quecūqꝫ ad penitentiam redeunti: quia hopertineret ad hereſim: ſed quia contemnit talemconſiderationem: vt cuꝫ inſpiratio tangit cor peccatoris vt deſiſtat ⁊ peniteat: cum deus ſemperſit paratus recipere peccatorem quēcūqꝫ reuertentem ad penitentiam: abijcit ille ⁊ cōatur expellere illam inſpirationem perſuadens ſibi deumnon ſibi ignoſciturum aūt ſaluaturum eum ſed

eſſe reprobum ⁊ damnandum vt ſic effrenatiuspeccet: ex quo damnandus eſt. Et iſtud eſt peſſimum omnium malorum in quo incidit Cayn:cum dixit reprehenſus a deo de fratricidio perpetrato. Maior eſt iniquitas mea qͣꝫ vt veniammerear. Geneſis. iiij. Sed vt dicit Auguſtinus.De nemine deſperandum eſt quādiu patiētia domini ad penitentiam adducit: ſeu dum eſt in hoccorpore conſtitutus vt dicit Leo papa. xxvi. q. vtIſta enim eſt differentia inter ſpiritu vnitum carni et ſeparatum a carne: quia vnitus carni ſemper eſt ſuſceptibilis penitētie ſeparatꝰ non. Sicuteum liberum arbitrium hominis verti poteſt aquacumqꝫ virtute ad malum declinando. Ita aquocumqꝫ malo ad bonum ſe conuertendo. Qd̓expreſſe dicit dominus qui mentiri non poteſt.Ezechi. xviij. In quacunqꝫ die conuerſus fueritpeccator ⁊ ingemuerit omnium iniquitatuꝫ eiusnon recordabor. Et Leo papa in decret. de peni.di. i. c. Multiplex. Miſericordie dei nec menſuras pōere poſſumus nec tempora diffinire: apd̓quem nullas patitur moras conuerſio. Periculoſa igitur eſt deſperatio vt dicitur. ij. Regū. ij. etmagis qͣꝫ preſumptio. Ab vtraqꝫ autem cauendūeſt. Nec ita preſumendum de eius miſericordiatanquam mala non puniat nec deſperandum deveniā tanquam conuerſis peccatoribus nō parcat. Miſericordia enim miſerator dominus ⁊ iuſtus: ait pſalmus. cxi. Inter timorem ergo ⁊ ſpeꝫdebemus ambulare. In cuius figuram dominꝰmandauit in veteri lege Beutroni. xxiiij. vt nonſumeretur pro pignore malo ſuperior vel inferior: vt ſic ſemper ſecum habeat in domo ſua. Mola ſuperior que comprimit materiaꝫ ne eleueturſignificat ⁊ deſignat timorem quo quis timendodiuinam iuſticiam mala punientem detinet eumne eleuetur ⁊ preſumat nimis de ſe vel de dei miſericordia. Mola inferior que retinet materiamne deſcendat ſignificat ſpem que retinet menteꝫne cadat in profundum deſperationis. Conterenda autem ſunt peccata per dolorem inter vtrumqꝫ ſcilicet ſpem ⁊ timorem ⁊ ſeparandum eſt furfur malorum a ſimila bonorum in operibus noſtris per illa duo. Ex parte vero donorum deiquibus retrahimur a peccato duo ſunt iſta ſcilicet cognitio veritatis ⁊ auxilium interioris gratie. Ex hoc enim ꝙ quis cognoſcit veritatem circa aliquid fiendum vel vitandum: multuꝫ iuuatur ad vitandum peccatum: ſicut econtra non cognoſcendo non poteſt euitari maluꝫ. Contra hocautem eſt tertia ſpecies blaſphemie in ſpirituꝫ ſectum que dicitur impugnatio veritatis agnite: n̄cuiuſcūqꝫ veritatis vt circa naturalia vel artificialia vel temporalia in litigijs: ſed impugnatio veritatis agnite circa ea que ſunt fidei ⁊ bonorummorum. Sicut ſi quis conuictus ratione alterius de aliquo ſuo errore circa fidem perpendenserrorem ſuuꝫ permanet ⁊ p̄ſeuerat ad defēdēdū