Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capituluꝫ.VIII.

nit deum. Lu. x. Qui vos ſpernit me ſpernit.aūt quem nouit iudex innocenteꝫ tamen falſisreſtibus vt reus mortis ꝯiincitur in iudicio: vtNaboth. iij. Re. xxi. debet diligentius teſtes exanimare vt inueniat occaſionē liberandi īnoxiuꝫ:v Daniel fecit daniel̓. xiij. Et ſi non pōt reuincere falſitatem: dꝫ ad ſuperiorem remittere iudicēdum: vel ipſe ſi abſolutam habet ptātem liberareſi non pōt habens delegatam: non peccat ferensſentētiam mortis ꝯtra eum: ẜm allegata ꝓbataipſe non occidit innocenteꝫ: cum ī iudicio ẜmata nocens apꝑeat ẜm que vt publica ꝑſonahꝫ iudicare ẜm Zho. vbi.. Ad idem facit qd̓ hēt̉.iij. q. vij. iudicet. Nico. de lira ſuper pentatheuci. aſſerit ꝯtrarium: vide plene de hoc in. iij. ꝑte ti.ix Queritur aūt vtrum teneatur quilibet liberare alium ab iniuſta morte ſi pōt? Rn̄deo: exdebito charitatis quilibet tenetur repellere initriam a proximo ſi poteſt. Unde Ambro. Quirepellit iniuriam a proximo ſi pōt: tam ē in vicioſicut ille qui facit. xxiij. q. iij. non inferenda. ī. c.. q. v. reos. Hec eſt ſn̄ia Rai. Guil. Tho..q. lxxix. In hoc autem ſicut ponit Guil. eſt dis notanda: qꝛ ille qui hꝫ publicaꝫ poteſtajetur defendere ēt cum armis ſi oꝫ: taen p̄ſumat poſſit: perſone vero priuate ſi poſnt ſolo verbo vel facto ſine periculo ſuarū perſonarum tenentur cum moderamine tn̄ inculpatele: vt addit Lho. Sed non credo tales tentur ſe periculo exponere. Utrum āt quis tetur dare pecuniam ne aliquis iniuſte occidatur. Glo. di. lxxxiij. in prin. ponit duas opiniōesla eſt tenetur ꝗlibet: alia eſt tenentur ſolūelati. Et ſubdit. Mihi videtur diſtinguenduꝫſi conſtat illum iniuſte occidi: quilibet teneturtum ſua poſſibilitas pōt pecunialiter ſubuenire ſalua ſua neceſſitate: ſineſcitur an iuſte vel īiuſte: aut ſi neceſſitas iſtius non pōt non tenetur Quarto non licet cōmittere homicidium ꝓpter qd̓cūqꝫ ſcandalum vel malum viranduꝫ ſuivel alterius: qꝛ ſicut non ſunt facienda malaeueniāt bona ẜm apl̓m Ro. Ita nec etiā vt vitur mala ẜꝫ Tho. vbi ſupra. In quo delinquunteres que ꝯceꝑint fornicationem adulm: vel inceſtum hiꝰ: creaturam ꝯceptam inro occidunt diuerſis medicinis: vel ex vteronatum ne manifeſtetur ſcelus earum in̄ ſequatur infamia ſue vel occiſio ſui vel alioꝝ vel occuditatis aliene. Sꝫ nil horum excuſatayrtali grauiſſimo: ſi an̄ baptiſmū occidat ip̄mue grauius: qꝛ corpꝰ aīam occidit. Non tn̄itatur homīcidium cum in vtero eſt: niſi fuerit puerperium formatū .ſ. aīa rōali. xxxij. q ij.Quod vero non formatum. Dicitur autē formari maſculus ſpacio. xl. dierum vel circa: feminaſpacio. lxxx. Sed nec licet matrem ex infirmitatenon valentē euadere mortē citiꝰ eiꝰ mortē accelerare vt ꝓles in vtero moriatur nec ꝓle nondū

natam occidere vt mater ſaluetur omnes quicooꝑantur ad huius oꝑa ꝯſulendo vl̓ dādo operam ad hꝰ mōi vt medici aromatarij alij: ſūt homicide. ij. q. i. notum. Sed querit̉ ſi mulieri licetoccidere volentem ſe opprimere valentem al̓reuadere manus eius? Rn̄deo Rai. in ſum. ponitcirca hoc duplicem opinionē ꝯtrariam alterā alteri: neutram prefert. Sed videtur dicendūnon licet intēdere aliquo occiſionem volētisopprimere: ſicut nec etiam inuadentē ad morteꝫ ſui defenſione. Sed ſi ſe defendendo ne violetur ꝯtingat illum occidi ſibi imputetur. Et ſi dicatur occidendo eſt cauſa mortis illius ſolūcorporis ſed aīe: cum in actu voluntatis peccādimoriatur. Reſpondeo: ip̄e eſt ſibi cauſa qui alteri iniuriatur. Illa autem vtitur iure ſuo naturali: quo licet vim vi repellere. Et magis teneturſaluti ſue ꝓuidere qͣꝫ alterius. Naꝫ exponit ſe p̄iculo ꝯſentiendi actui pctī permittendo ſe oppͥmiꝓpter difficultatem renitentie voluntatis duꝫfacit quod poteſt ad euadendum. Sed ſi tueat̉qͣꝫtum poteſt ſaluo eo vnde poteſt ſequi mors illirenitendo mente pctō non ipſa peccaret. Sicutſi quis inuaſus ne ſe defendendo ꝯtingat occidere ꝑmitteret ſe occidi non peccaret: ſed maioristutis eēt. Si aūt talis poſſet aliter euadere vt clamando: fugiendo hiꝰ: non excuſaretur a mortali occidendo. Quantum ad tertium principle .ſ. de punitione huius ſceleris: hoc cum dr̄Non dimidiabunt dies ſuos: qꝛ impius cito morietur reuertet̉ ad pn̄iam ꝓpter magnitudīeꝫſceleris: vt expoſituꝫ ē in principio. §. ij. Qd̓ ſiſemper eueniat ꝓpter īmenſitatem diuine mīe:tamen frequenter accidit: hoc meretur humana malicia. Uirū ſanguinuꝫ doloſum .i. effudentem ſanguinem dolo. i. voluntarie abominabitur dn̄s .ſ. a gratia gloriā ſua repellendo. Gene.ix. Quicūqꝫ effuderit ſanguinem humanū: fūdetur ſangmīs illius dixit dn̄s. Propterea in figu p̄cepit dn̄s in veteri lege comederēt car cum ſanguine: vel ſanguinē ad inducendumeos vt horrerent effuſionem ſanguinis humani. On̄ditur grauitas huiꝰ peccati ex multiplici punitione Cayn primi homicide prout hētur. Ge.iiij. vbi dictum fuit ei patrato homīcidio abel fratris ſui. Maledictus eris ⁊cͣ. Eſt ergo prima punitio infamīa: vn̄ dicitur. Maledictus eris .ſ. abhominibus. Homines .n. ſumme homicidas odiunt maledicūt merito: qꝛ ſūt deſtructores humani generꝭ ext̓minātes hoīem factū ad dei imaginem. Scd̓a punitio eſt inopia. Et dicit̉ cuꝫoperatus fueris terraꝫ non dabit tibi fructus .i.paucos: magno labore. Tertia eſt maliuolentia. Et ideo dr̄: vagus profugus eris: qꝛ hoībus odioſus: qꝛˡ quilibet timet ꝯuerſari cum eone ſimile quid faciat eo: vel ēt incōſtantia notatur Quarta ē venie diffidētia. Unde dixit ipſe.Maior eſt iniquitas mea qͣꝫ vt veniam merear