Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū.III.

potus nimis bibit erit mortale: quod plenius declarabit̉ īfra ī ſe. §. Et ſicut alia vicia hn̄t directecontraria ita vnū ē receſſus a v̓tutis medioexceſſum: aliud defectū: ſicut auaricia ꝓdigalitatu: puſillanimitas ꝯtrariatur p̄ſumptioni hiꝰ:ſic ebrietati opponitur vicium ſed innominatuꝫſecundum Tho. Si quis enim ſcienter in tantūa vino abſtineret: vt natura multum grauareturnon eſſet immunis a peccato. Unde apoſtolus .i.Timo. v. ait. Noli adhuc aquam bibere propterſlomachum tuum frequentes infirmitates tuas. Idem videretur ſi multum limpharet ita vinoceret precipue quando hoc ageret cōtra monita vel conſilia ſuperiorum. Dicit enim philoſophus in. iiij. ethico. inſenſibilitas que opponitur temperantie: quia non multum contingit:mn ipſa qͣꝫ omnes ſpecies eius que opponūturuerſis ſpeciebus tēꝑantie noīe carēt. §. I.De ebrietate dicitur..xxxv. di. An̄ oīa ebrietas fomes ē et nutrixum viciorum. Et pͣs. clxvi. de pctōribus loquēsiti ſunt moti ſūt ſicut ebrius oīs ſa deuorata eſt: vbi tria.Primum effectus inebriatōem ꝯn̄s: ibi turbatint moti.ecundum actus immoderatōem continēs: ibiſicut ebriustus rōem abſorbens: ibi oīs ſapiēeoꝝ deuorata.C §. II.A ſecundo inchoandoActus ꝯtinens īmoderantiam aſcribitur expͥmitur iu ebrio ibi ſicut ebrius. Ebrius .n. dicituaſi exͣ briam .i. regulam .ſ. rōis debite modetōis. Dicit .n. b. Lho.. 2ᵉ. q. cl. culpa ebrienſiſtit ī immoderato vſu concupīa viniigit tripl̓r. Uno neſciat potu immoatum inebriare potentē: ſic ebrietas po ſine peccato ſic creditur Noe fuiſſe ineum. Gn̄. ix. vn̄ Ambr. Primus Noe vineēauit dedit naturam: ſꝫ ignorauit potentiamdi. xxxv. ſexto die. in pͥma etate non vtebant̉hoīes vino nec carnibus: di. e. ab exordio. Secundo ſic ꝑticipat ꝗs potum īmoderatumtn̄ eſtimet eum tm̄ inebriare poſſit: ſics pōt cum pctō veniali. Qd̓ aūt dic̄ Auletatē eſſe pctm̄ mortale ſi ſit aſſidua in li.gatorio. di. xxv. §. Alias ea non ſic ē inndū ẜꝫ Tho. quaſi ipſa frequentatio faciatle: ſꝫ qꝛ non pōt. aſſidue īebrieturens volens ebrietatē īcurrat: duꝫ multomagis exꝑitur vini fortitudīuē ſuā habilitatē.certio aliꝗs bn̄ aduertat potū immoratum: īebriare valentē: tn̄ magis vult ebriate incurrere qͣꝫ a potū abſtinere: talis ꝓpriedicit ebrius: qꝛ mortalia recipiunt ſp̄em ab aliſa que accn̄s eueniunt p̄ter ītentōem ſꝫ ab eo

qd̓ ē ſe intentum. Et ſic ebrietas eſt pcm̄ mortale: qꝛ ẜm hoc volens ſciens pͥuat ſe vſu rōnisẜm v̓tutem oꝑatur peccata declinat. Et ſic peccat mortalr ꝑiculo peccati mortalis ſe exponēsUn̄ Ambr. in li. de patriarchis. Cauenda dicimꝰebrietatem quā pctā cauere non poſſumꝰ.que ſobrij cauemꝰ per ebrietatē ignorantes committimꝰ. Neſciunt ꝗd loquunt̉ vino nimio indulgent: tacent ſepulti. xv. q. i. ſane. Qd̓ ēt ſit mortale ebrietas: ꝓbatur illud qd̓ habet̉ di. xxxv.ep̄s. vbi dicitur clericꝰ ebrietati deſeruiēs autd̓ſinat aut cōione priuetur: ſil̓r laicꝰ: ſꝫ talis pēa īponitur niſi mortali. Item qͣꝫuis ſit licituminfirmo vel debili vti multo cibo vel potu vltraꝯſuetum ad ꝓuocandū vomitū ẜm conſiliuꝫ medicine tn̄ non reputandus ſuꝑfluus requiritur ſit potus inebrians ad ꝓuocandū vomitūqꝛ ēt potus aque tepide vomitū ꝓuocat: vn̄ nonexcuſaretur hoc ꝗs ab ebrietate ẜm Tho. quāuis faceret medicine: ꝯn̄s peccaret mortaliter ſumens niſi crederet ex illo potu non poſſe īebriari. Et ſil̓r medicꝰ vel alius hoc ſibi ſciēterꝯſuleret vel ꝓpinaret hoc eſtimans. Itē ſi ꝗs daret alicui ad bibendū multum ad inebriandūvel eſtimans ex nimio potu que ꝗs ſumit inebrietur: ſi auiſaret non faceret: vel aꝑte īpedire poſſet: ſꝫ ex leuitate vt in̄ ſolacium ſumatmittit inebriari: vel ēt ponit ſtudioſe ſal ī vino vl̓aliud inebriare valēs occulte peccat mortaliterexͣ de iniu.. da. ſi culpa. Labernarij ēt cumpendunt aliquos ex nimio vino ſūpto inebriariqd̓ exꝑti ſunt pluries vt inebrioſis curant ꝑꝑauariciam grauiter peccant. I.11.Quantum ad primum.ſ. effectus ſequens inebriatōeꝫ eſt multiplex: vn̄dicitur ī. p̄s. notato ibi Turbati ſunt moti ſunt:Seꝗtur .n. turbatio tumultuatio: iniurietractiones: contumelie: manifeſtatio ſecretobidinis executio alia. Un̄ ꝓuer. ij Luxurioſares eſt vinū .i. cāns luxuriā tumultuoſa ebrietas .i. generans tumultum. Hiero. Uenter meroeſtuans de facili deſpumat in libidinē: Chryſoſto. dicit nil eſt ita demōiʳ amicū ſicut ebrietas laſciuia que eſt mater oīum vicioꝝ. Ambr. quoqꝫ ī ſermōe ponit mala que ſequūt̉ ex ebrietatꝭdicens. Unū itaqꝫ nec ſuo peꝑcit auctori .ſ. Noeſꝫ ebrietas illius nobis ſuadet ſobrietatē paulopoſt. Manebat an̄qͣꝫ vinū inueniret̉ in oībus inconcuſſa libertas: nemo ſciebat a ꝯſorte natureſue obſeꝗa ẜuitutis exigere: non eēt hodie ẜuitſi ebrietas non fuiſſet. Obrepſerat quidē fraterne p̄lationis inuidia: manebat adhuc paternepietatis reuerentia. Leſa eſt pietas dum rideturebrietas. Non illis itaqꝫ ſolis nocent vina quostentant: ſꝫ illis ampliꝰ quorū oculis temulentaebriorum mēbra nudant̉. Et infra legimꝰ patreꝫ Tothinebriauerunt filie in monte. Fuit ita