Capitulum
xecedit regulam rationis querens honorem etexcellentia non ad debitum finem vel ſibi īproportionatum. ſed ſupra ſuam conditionem: pertinet ad viciū ſuperbie. Non enim eſt aliud ſuꝑbia qͣꝫ excedere menſuram propriam in excellētie appetitu. Unde ſuꝑbus dicit quaſi ſuper idqd̓ ē vadēs. Et qꝛ nō eſt eadē mēſura oīum: qd̓vni nō imputabit̉ ad ſuperbiā faciēdo q̄dā mulī honorabilia: ſic̄ ep̄s exercēdo auctoritatē ep̄aalteri īputaret̉ ad ſuꝑbiā: vt ſi ſacerdos eadeꝫre vllet. Tho. 2ª. 2ᵉ. q. clxij. ⁊ in queſtionibusnalo. ¶ Tertio ſciēdū ꝙ materia huiꝰ vicij ꝑiam differt ab alijs eſt excellentia: ſicut materia auaricie eſt pecunia ⁊ materia luxurie eſt delectatio venerea. Et quāuis videat̉ idem ſuꝑbiaani gloria: ꝓpt̓ qd̓ aliqui doc. ponūt vtrūqꝫo tamen ẜm Grego. in. xxxi. li. moral̓. et. b.Iho. 2ª. 2ᵉ. vbi ſupra ſuntⁱ diuerſa ⁊ realit̓ diſtinin hoc dr̄a: qꝛ ſuperbie materia eſt ꝓprie exētia: ſed materia ināis glorie ē manifeſtatioip̄ius excellētie. Appetit .n. ſuꝑbus excellētiaꝫ ethonoreꝫ ſupra ſuā virtutē. ſꝫ vanaglorioſus appetit inordinate ꝙ māifeſtet̉ alijs ſua excellētia:⁊ qꝛ ad excellentiam ꝑtinet ꝙ māiſeſtet̉ ꝗs alijsmediate a ſuꝑbia ꝓcedit īanis glorialia: ſeu cōſequit̉ ad eā cōtinuo vt germana. Qd̓ pulchre on̄dit Origenes ſuꝑ penthatheucꝭ. c.xix. vbi moralit̓ exponēs inebriationeꝫLoth ꝑ filias eiꝰ: dicit ꝙ ille due filie maior ⁊ minor. Loth q̄ ſecute eū ī mōte inebriauerūt: ⁊ cūeo copulate filios genuerunt .ſ. Moab ⁊ Amonuoꝝ deſcendentes inimici fuerūt populi dei: ꝓibitiqꝫ in templū intrare in tertiā ⁊ quartaꝫ gerationē. Figurāt hec duo vicia: ſuꝑbiā ⁊ īaioriā: q̄ ex mente oriunt̉ viri iuſti ⁊ ſancti. Sibia .n. ait Aug. etiā bōis oꝑbus inſidiatur vt poreant. Cu igit qui mundi vicia deſerit .ſ. cupiditatem ⁊ luxuria tanqͣꝫ ignē ⁊ ſulphurē ſodomaꝫmundane conuerſationis conſumentē: monteꝫperfectionis apprehendit: ſequunt̉ ſuperbias gloria que ēt non ſibi cauentē dulcedīipſiꝰ honoris ⁊ laudis īebriant: vt nōbonū a malo ī opere fiendo: ex quibꝰca non pn̄t in templum ſuperne glorie ītrare velhoīem introducere: ſiue ipſa ſuꝑbia ſit corde ſine locutione ſiue opere ſiue conſuetudine perpetrata tanqͣꝫ quatuor generationes eius. Quāaūt ſuperbia videat habere ſil̓itudine cumgnanimitate inqͣꝫtuꝫ vtrunqꝫ tendit ī magnūdiffert tn̄ ab ea plurimum ſicut virtus ⁊ viciumNam ſuperbia tendit ī magna querendo excellentiā ⁊ honorē ſꝫ exceſſiue vt dictū eſt. Magnanimitas vero mediocriter que mediocritas nōattēdit ẜm quantitateꝫ eius in quo tendit: qꝛ tidit in maximū qͣꝫtum fieri pōt: ſed attendit̉ iſtamediocritas in duobus .ſ. pͥmo in ꝓportione ſui
ad magnum: qꝛ tendit in magnū qd̓ pōt ſibi eſſeꝓportionatum ⁊ conueniens: ⁊ iō nullus pōt eēmagnanimus niſi virtuoſus. ¶ Scd̓o attēdituriſta mediocritas in electione: qͥꝛ .ſ. non tendit inmagnum ẜm ꝗd: ſicut ſunt bona exteriora interque magnum p̄cipue eſt hōr: qd̓ pꝫ qꝛ magnanimus non querit honorem tanqͣꝫ ſinem voluntatis ſue: qꝛ hoc nimis parum reputat ſibi cum honor ſit vanū ⁊ tranſitorium bonū: vnde non curat nec eligit honorari: ſed fieri honore dignumẜm ꝙ honor eſt teſtimoniū virtutis. Superbusaūt in his duobus deficit a magnanimo. primoqꝛ exceſſiue ⁊ ſupra regulam rōnis .i. ſupra proportionem ſue v̓tutis honorē ⁊ excellentiā appetit. Scd̓o qꝛ honorē exteriorē eligit tanqͣꝫ fineꝫvoluntatis ſue de virtute cui debetur honor nilcurans Lho. ſuper ſcd̓o ſen. di. xlij. Sic̄ ergo ſuꝑbi inique agunt qꝛ peccant ſuperbiendo. Nec ēcontra qd̓ repromittit ſeruantibus legem ſuamin p̄mium dicens. Ponam te ī ſuperbiam populorum. Sumitur .n. ibi ꝓprie ſuperbia ꝓ quadāexcellentia ſuper alios. ¶ Quantum ad ſcd̓m notandum ꝙ ſuperbia ſecundum genus ſuum eſtmortiferum qn̄ eſt ẜm rōnis deliberationē. Rōhuius eſt: qꝛ velle non ſubijci deo deliberate ſeuregulis eius eſt mortale: qꝛ hoc eſt auerti a deo.quod eſt precipuum in oī mortali: ſꝫ ſuperbꝰ hocagit ergo ⁊cͣ Signanter aūt dictum eſt deliberate: qꝛ ſicut oīa alia mortalia ex genere ſuo vt homicidium: ſurtum: adulterium: ⁊ hiꝰ: ꝓpter īperfectionē: qꝛ .ſ. p̄ueniunt iudicium rōnis ⁊ ſunt p̄ter rōnis conſenſum ſunt venialia: ita ⁊ circa ſuꝑbiam accidit: qꝛ .ſ. ſunt aliqui motus ſuperbiequi ſunt venialia dum eis ratio non aſſentit: hecTho. 2ª. 2ᵉ. q. clxij. Un̄ ⁊ Thobias admonens filium dixit Superbiam nunqͣꝫ in tuo ſenſu autverbo dn̄ari permittas. Thobi. quarto. nō dixittangi vel ſtimulari ſed dn̄ari quod īportat rōnisconſenſum. On̄ditur idem aucͣte p̄s. dicentis inperſona dn̄i pͣs. 100. Non habitabit in medio domus mee qui facit ſuperbiam. Nll̓us aūt excluditur a domo dei ſiue militantis ſiue triumphātis eccleſie niſi ꝓpter mortale: ſꝫ hoc agit ſuꝑbiaẜm dictum Augu. ergo ⁊cͣ. dicit etiam dn̄s per ꝓphetā. Deteſtor ego oēm ſuperbiā: qd̓ non ſit niſiꝓpter mortale. Ad quod ēt facit dictū Gre. ī. xxxiiij. mora. dicentis. Euidentiſſimū ſignū reproborū ē ſuperbia ſicut electoꝝ eſt humilitas: ſꝫ nl̓lus ſit reprobus niſi ꝓpter mortale ergo ⁊cͣ. Sciendum tn̄ ꝙ ſuperbia dupl̓r pōt conſiderari ẜmTho. vbi ſupra. Uno mō ẜm ꝙ hꝫ quandam redundantiam in oīa vicia. Oīa .n. peccata pn̄t oriri ex ſuperbia duplici ratione. Uno mō per ſe inqͣꝫtum .ſ. alia peccata ordinant̉ ad ſinem ſuꝑbieque eſt appetitus inordinatus ꝓprie excellentiead quod pōt ordinari illud quod quis īordinate appetit. Alioº indirecte ⁊ qͣſi ꝑ accn̄s .ſ. remouendo ꝓhibens vt timoreꝫ ⁊ reuerentiā ad deū