Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum .I.

ferendo etiam vere: tenet̉ illam pauperibus erogare. xiiij. q. v. ſane. Et de his omnibus ſupra.§. XII.ti. i. c. xix.Decima ē manus fraudatoria. Iob. xxxi. In manibꝰ meis adheſit mafraudis. Et hꝫ ꝗnqꝫ digitos ſeu modoszimus eſt ī rerū ꝗdditate: .ſ. vna ſubſtātiatur pro alia: vt vinum limphatum purorvnuꝫ aroma pro alio: auꝝ alchimīatum puro et huiuſmodi. Secundus eſt in qͣꝫtitatecum dat̉ dīminuta menſura vel in ponderibꝰp lib. vel in vaſis de vino: oleo: tritico: etloī: vel in cānis de pāno laneo lineo hiꝰ.Tertius eſt in qualitate: vt vendit̉ res defecmuoſa: vt vinum vel carnes corrupte pro bonis:aīal vitioſum claudicans pro ſano dīminuēdo de precio: multo grauius eſſet vendendoīculoſam nociunm homini. Quartus eſt īinequalitate: vt cum venditur res plus tuecio qͣꝫ valeat ſcient̓: vel cum multo minorp̄cio emit̉ qͣꝫ valeat: qꝛ venditor cognoſcit reꝫvel qꝛ ducitur maxima neceſſitate. Quintus ēin gabelle debite vel pedagij ſubtractōe: vt quiaocculte ītroducit ad ciuitatē: vel aſſerit vnū alio: vl̓ minoris qͣꝫtitatis vt minꝰ ſoluat: omnes tenent̉ ſatiſſacere ẜm Aho. 2ᵉ. q. lv. et Rai..§. XIII.Et his ſupra ti. i. c. xvij.Undecima eſt manusfalſificatoria. Iob. v. Qui diſſipat cogitatiōes maum ne poſſint manus eorum implere qd̓nt manifeſtādo .ſ. falſitates eoꝝ. Et hec hꝫꝫdigitos ſeu modos. Primus eſt in pōdes menſuris faciendo vl̓ vtendo falſis .i. diitis menſuris in vendendo menſuris exlis in emendo: tenet̉ etiam talis de dānis inutꝭ. Secūdus eſt ī falſis monetis .ſ. fabriando falſas monetas vel incidendo eas: aut falſatis dīminutis pro legitimis ſcienter vtendo:ctm̄ tenet̉ de dānis leſis. Tertius ē ī bilolicis falſatis vel ſurreptionem obtētcum .ſ. expreſſum eſt falſum in ſupplicatione velillud expͥmendo quo narrato non obtinuiſſet: bn̄ficium .n. vel gratiā ſic obtenta vavn̄ tenet̉ ſatiſfacere de emolumēto ipſas ob Quartus eſt in inſtrumētis vel ſcriptulſificatis vt teſtamentis in quibus ſcribuntur legata aliter qͣꝫ diſponatur a teſtatore vl̓ ſcripturis vbi apparet debita caſſant̉ hiꝰ. Quītus eſt in falſis partubus: vt mulier cōcipitadulterium vel ſupponit ſibi alienum partum:t de omnibus que ꝯſumit putatiuus filiusſonis mariti: de his que vt legitimo filio ſibi de hereditate relinqueret: exͣ īiurꝭ.. da. c.ſi culpa. Et de his ſupr ti. i. c. xviij.§. XIIII.Duodecima eſt manuſ

proditoria. De qua chriſtus Lucꝭ. xxij. Ecce manus tradentis me mecum eſt in menſa. eniꝫſit proditio niſi per familiares. Et hec habꝫ ꝗn̄qꝫdigitos. Primus eſt in caſtris populis et t̓risqn̄ .ſ. quis aufert a legitimo dn̄o: dat proditoriealteri qui ibi ius non hꝫ: tenet talis de omnibusdānis inde ſecutis. Secundus eſt ī ꝑſonis qn̄tradit dn̄m ſuum vel amicum in manus inimicioccidendum vel redimendū vel impedienduma negocijs ſuis tenent̉ ad omne ītereſſe. Zertius in rebus qn̄ pecunias vel alia bona ſui dn̄ivel amici procurat deuenire ad manus inimicorum: aut cum aſſociat ſe cum aliquo vt ducat adlocum vbi ſpoliet̉. Quartus eſt qn̄ ſecreta reuelat ſui domini vt dānificet̉: vel aduocatus ſecreta cauſe quam defendit aduerſario pādit vtſe poſſit defendere tenet̉ ad dāna: exͣ de iniurꝭ. dam. da. ſi culpa. Et de his omnibus ſupra ti. i.c. xxij. Quintus eſt cum quis vtit̉ inſidijs nonſeruando promiſſa pacta: etiam ſi eſſet hoſtis ip̄e ei ẜuat fidē alias. xxiij. q. i. noli. .§. XV:Decimatertia manuseſt ſimoniaca. de hac. iij. Regꝭ. xiij. Quicūqꝫ volebat implebat manum ſuā ſcilicet̉ pecunia quādabat fiebat ſacerdos. Et hec habet quinqꝫ digitos ſeu modos. Primus eſt accipere pecuniam: vel alia tꝑalia pro ſacramētis aut beneficijsconferendis vel collocatis per modum precijper modum elemoſyne talem pecuniam retinere non poteſt: ſed pauperibus debet erogare: veleccleſie in cuius iniuriā data eſt Tho.. q. 100. Secūdus eſt accipere pecuniam appreciatiuepor alijs rebus ſacris: vt eccleſijs altaribus corſecratis aqua baptiſmali conſecrata oleo ſancto:reliquijs ſanctorum: ſepulturis loci ſacri: iurepatronatus: ingreſſu religionis huiuſmodi: talispecunia retineri non poteſt: ſed pauperibus erogari oportet vel eccleſie pro qua commiſſa eſt ſimonia. Tertius ē ſpiritualibus exercitijs: vpro predicando: orando: viſitando: eligendo: confirmando: a correctione deſiſtendo: curaꝫ animarum exercendo: conſecrando: huiuſmodi alia:recipiendo pecuniam exactiue vel pactionalitevl̓ appreciatiue: tenetur pauperibus erogare: vl̓eccleſie in cuius iniuriam data eſt. Sed ſi modum elemoſyne: retinere poteſt ſibi. Quartuseſt quando accipit beneficium ſimplex: vel curatum aut dignitatem ſimoniace: quia tenetur reſignare fructus inde̓ perceptos reſtituere: etiamconſumptos deductis expenſis factis in vtilitatem beneficij illius: pro fructibus colligendis. Quintꝰ eſt de mediatoribus ad procurandubeneficium vel officium eccleſiaſticum vel aliqd̓ſpirituale: hi tenentur pecuniam propter hoc receptam pauperibus erogare: hec omnia. b. Tho. 2ᵉ. q. 100. Rai. Inno. De his ſupra ti. i. c. v..§XVI.totum.