Capitulū. V.
ille turpiter dedit. Sed ẜm Ber. dꝫ dari illi eccl̓iein cuius ꝯtumeliā data eſt: exͣ. e. de hoc ar. xvij. q.iiij. ſi quis in atrio. Un̄ ſi quis eſt ordinatus nonhn̄s bn̄ficiuꝫ: pecunia ab eo accepta ſimoniace dꝫdari eccl̓ie cathedrali. Si aūt eſt ordinatus ad tirulum alicuius eccl̓ie vel bn̄ficij: illi eccl̓ie vel bn̄io applicabit̉ ẜꝫ Guil. ⁊ Ul. Si accepta eſt pecua vel res alia ꝓ eccl̓ia vel bn̄ficio: illi eccl̓ie velhn̄ficio applicabit̉: niſi eccl̓ia fuiſſet in culpa: ꝗēt illud pauꝑibus erogari: ne eccl̓ia de ma: puta ſi totū collegium ꝯſenſiſſetDicit etiam Rai. ꝙ ſi talis tranſiret ad renionem: ex mīa poſſet ei reddi vt cū ea tranſiret:vel etiam ſi eſſet pauꝑ: ⁊ non ſufficerent ſua: vl̓ ēſi dediſſet ex ignorantia ẜm Hoſti. Idem videturdicendū de pecunia ſimonie recepta ꝓ alijs ſpūalibus: vt .ſ. det̉ illi eccl̓ie: in qua ꝯmiſſa ē: ita tamēnon reportet ꝯmodū qui dedit. Si v̓o ꝓ ingreli monaſterij pecunia ſimoniace ſit recepta: ſi caitulum fuit ꝑticeps ſimonie: tranſibit ſic ingreſiaſterium ſimpl̓r cū illa pecuniatuta. Si aūt ſolus p̄latus: vel aliꝗ ⁊ nō caulum: tunc tranſeundo ad aliud monaſteriuꝫſt ꝓfeſſus illud 2ᵐ monaſterium ad qd̓ tranſitfructum illoꝝ bonoꝝ ſuoꝝ ipſo viuentē:rent̉ illa bona libere ad pͥmū mohr̄e locum in his que vſu nontur vel diſtrahuntur: vt ſunt poſſeſſiōesero diſpenſetur cū tali ꝙ remaneat in illo eodem monaſterio: puto etiam ꝙ poterit diſpenſariꝙ illa pecunia ſimoniaca remaneat monaſterioī ꝙ ſi poſſibile ſit ꝙ illi ꝗ fuerunt in vicio nōeant vtilitatē. Uel ēt qn̄ nō pōt pecunia ſimoe recepta ꝯmode applicari loco: vbi vel in cuta eſt: puta qꝛ in remotis ꝑtibusꝯtumelieſt: vel cū videretur incōueniens eaꝫ ibi dari: vtcū eccl̓ia hr̄etur quaſi ꝓ derelicta: pauꝑibus pōtogari. De fructibus vo bn̄ficioꝝ ſimōiace recepꝝ ꝗd iuris: dicet̉. jͣ. Si ꝗs aūt reciꝑet pecuniaꝫvt ꝑmittat aliquē intrare ad prelatuꝫ: a quo vultobtinere aliꝗd ſpūale: non cōmittit ſimoniam. Secus ſi reciꝑet vt ēt ipſe ꝑſuaderet ip̄i p̄lato vt daet illd̓ ſpūale qd̓ q̄rit̉: puta bn̄ficiū vel ordinē: etiꝰ hoc .n. eēt ſimoniacū..§. V IIIDictode triplici munere qd̓ habetur loco p̄cij in vicio ſimonie. Nūc videndum eſt de ꝗbuſdam ꝯͣctibus vel actibus ī ꝗbus aliqn̄ cōmittitur ſimonia: comp̄hendunt̉ nomine ēptionis ⁊ venditionis. Et pͥmo de ꝑmutatiNoͣ gͦ ẜm Ul. ꝙ ꝑmutatio aūt eſt tm̄ poſſeſſiaut bn̄ficioꝝ vel eccl̓iaꝝ: vel dignitatuꝫ eccaꝝ tm̄: vel mixtum ſimul cū tꝑalibus. Etpͥmo mō vtiqꝫ fieri poteſt abſqꝫ vicio ſimōie: putacu p̄latus vnius eccl̓ie cuꝫ aliā eccl̓ia vel laico ētaliqnā poſſeſſionem adinuicem ꝑmutāt. Et ſi poſſeſſio vnius plus valet qͣꝫ poſſeſſio alteriꝰ ī quāmutat: pōt ⁊ dꝫ ſupplere reſiduum in pecunia: vl̓
alijs rebus ille alter quouſqꝫ ꝑueniat̉ ad equalitatem: exͣ de re. ꝑmu. c. ad qōnes. Sed qꝛ iſta eſt q̄dam alienatio. exͣ de re. ec. non alie. nulli. iō ī hͦ dꝫſeruari forma alienationis: de qua habes. jͣ. ī tertia ꝑte ti. c. Si āt ē ꝑmutatio bn̄ficioꝝ cū tꝑalibusputa cū bn̄ficia inequalia in poſſeſſionibus permutātur: ⁊ iō hn̄s bn̄ficium plus abundans petitſibi adijci certā ſummā pecunie vl̓ alterius vt adequalitatem veniat̉ ꝑmutatōis: pōt hoc fieri aucͣtoritate ſuꝑioris: et ꝙ non petatur aliꝗd tꝑale abaltera partium: ex eo ꝙ ſuū bn̄ficium plus hꝫ deiure ſpūali qͣꝫ aliud. In his eniꝫ duobus caſibuscōmitteretur ſimonia. Primo videlicet ſi talis ꝑmutatio fieret inter ꝑtes ſic adinuicem paciſcentes vt ꝑmutantes ſine officio ſuꝑioris. Secūdo ſietiam ex officio ſuꝑioris fieret talis ꝑmutatio: etaliꝗd tꝑale daret̉ ab eo qui minus hꝫ de iure ſpirituali in ſuo bn̄ficio: ei ꝗ plus hꝫ in ſuo ⁊ hac ratione: exͣ de re. ꝑmu. c. ad qōnes. Sed ſi plus daretur ex eo: ꝙ aliud bn̄ficium in quo ſit ꝑmutatōhꝫ plus de tꝑalibus: ⁊ p̄ciſe hoc reſpectu fieret: etnon etiam ꝑtim reſpectu ſpūalium iurium nō eētſimonia. Si aūt fiat ꝑmutatio ſimpl̓r de bn̄ficioad bn̄ficium: vel de eccl̓ia ad eccleſiam cum ſuisiuribus ⁊ poſſeſſionibus: tūc ſi fit hoc auctoritate⁊ pactione ꝑtiuꝫ tm̄: ē ſimonia. Sꝫ ſi fiat ex officioep̄i: non eſt ſimonia: poteſt eniꝫ ep̄s tranſferre ꝑſonas ⁊ facere permutationes: partes aūt d̓ hoc adinuicem cōferre non debent: ẜm Ul. Inno. dic̄ ꝙpoſſent dice̓ ep̄o: tali meliꝰ cōpeteret eccl̓ia mea: etmihi ſua: ⁊ hiꝰ. Idē Hoſti. Sꝫ Guil. dic̄ ꝙ partesque faciunt ꝑmutationem p̄nt ſibi inuicem ītimare voluntatem ſuā abſqꝫ pctō aliquo. Io. auteꝫ deImo. ſuꝑ cle. ne ꝯceſſione de re. ꝑmu. dicit ꝙ gloſuꝑ illud v̓bum de volētibus arguit: ꝙ tractatusde ꝑmutando pōt inter ꝑtes p̄cedere ꝑmutationeNec ob. c. queſitum de re. ꝑmu. qꝛ ibi non loquitur de tractatu de ꝑmutando: ſed de ipſa ꝑmutatatione: que non dꝫ expediri ꝑ ꝑtes: ſed ex meroofficio iudicis ⁊ idem noͣt ibi Paulus. Ideꝫ etiaꝫdicit glo. dicte cle. ꝙ in reſignatiōe dicti beneficijpōt expͥmi ꝙ illa fiat ex cā ꝑmutationis. Et iō fie̓ipōt ẜꝫ Guil. qꝛ ius hoc ꝑmittit: vt ſupra eo. c. vnoli. vi. Quāuis enim de rigore reſignatio debeat eēlibera ⁊ nulla debet eſſe adiectio. .i. q. ij. qͣꝫ pio. tn̄procedit ex equitate ſcripta que p̄ualet rigori ex qͦſcripta eſt. C. de iudi. l. placuit. Idem etiam dic̄ ꝙqͣꝫuis Inno. dicat: ꝙ vbi eſſent prebēde vniꝰ eccleſie parochialis. ⁊ vniformis ꝯditiōis: ſed ſola eētdiuerſitas tꝑalium: tunc poſſet vnus canonicuscū alio canonico eiuſdem eccl̓ie ꝑmutare p̄bēdaꝫſine auctoritate ſuꝑioris ⁊ vnum temporale cumalio tꝑali. Nam aliud canonia: aliud p̄benda eftLutius videtur qd̓ dic̄ Hoſti .ſ. ꝙ non fiat talis ꝑmutatio ſine auctoritate ſuꝑioris. Cum enim prebenda ſit de ānexis ſpūalibus: idem iudicium ſit̉⁊ de ſpūalibus. Dic̄ aūt Io. de Imo. ante factū hͦeſſe tenendū vt tutius: et ne det via fraudibus et