muſici diuiſerūt. exquibꝰ dicit̉ ypludiꝰ nouiſimꝰ ſcꝫ acutiſſimꝰ. pondoriꝰ aūt omniūeſt grauiſſimus vt dicit yſi. Arſis eſt vociseleuacō et ſit miciū cantus Theſis eſt poſicio et h̓ eſt finis vt dicit yſid̓. Vn̄ catus eſtvocis inflectio Nam ſonus directꝰ ē vt dicit idē et ſonus p̄cedit cantū Omnis eī voxeſt ſonus ſꝫ nō ecōnu̓ſo. Nam ſonus ē obiectū auditus. quin quicqͥd auditu ꝑcipit̉ſonus dicit̉ vt fragor arboꝝ ⁊ colliſio lapid̓ſtrepitus fluctuū et ventoꝝ garritus auiummugitus animaliū voces ⁊ clāgoces hominū et ꝑcuſſiones organoꝝ Vox autēprie dicitur ſonus ab orr am nal̓ ꝓ latus Ex aereautē ꝑcuſſo et ad ſuꝑficiē duri corporis alliſio gn̓at̉ ſonꝰ cuius alliſioīs ꝑcuſſio ciciet facilius viſu ꝑtipit̉ ꝙͣ eius ſonitus audiatur et ī deo ciciꝰ videt̉ p̄cedēs coruſcacō ꝙtonitruo aue̓s hominis ꝑfundant̉ Vox areſt tenuiſſimꝰ aer plectrolingue formatusEt eſt qͥdām voꝝ ſignatiua naturaliter vtgarritus auiū et gemitus infirmoꝝ. et aliaſignatiua ad placitū vt vox hominis articulatā et ad aliqd̓ verbū ꝓferendū racōnisimperio lingue organꝰ informata. Vox em̄verbi vehiculū eſt. nec poteſt ꝯceptū v̓bumin mēte exterius expͥm niſi vocis adininiculo mediāte ꝓferar Vnde intellectus pͥm ov̓bū in m̄te gnngnit qd̓ ꝑ voten poſrea oreꝓmit Vnde verbū a mēte genitū et ꝯceptūꝑ vocē qͣſi ꝑ organū ſe exteriꝰ oſtēdit. Voxautē dupoſita ad cantū et ad melodiā habꝫduas ꝓprietates vt dicit yſid̓. ſuaues inqͥtvoces ſūt ſubtiles et ſpiſſe et clare acute etꝑſpicue Subti es ſunt in quibꝰ ſpiritus nōeſt fortis qͣlis eſt in infantibꝰ ⁊ in mulitribꝰ et in alijs nō habenbus n̓uos groſſos ⁊fortes et ſpiſſos Nam ſubtiles corde emittūt voces ſiu e tonos tenues ⁊ ſubtiles. ꝯīgues vero et ſpiſſe ſūt ꝙͣdo ſpiritus multusegredit̉ vt ē vox viroꝝ Clare qn̄ bene tinnulc ⁊ ſonor omni rau ed nc imꝑmixte Acte ſunt valde alte. Perſpicue voces ſunt qͣlō geus ꝓtrahunt̉ ita ꝙ nō in cōtinuo inipleant omnem lorū ſicut clangor tubarū.Nura vox eſt rauca et quando vehementeremittit ſonū ſuum ſicut tonitruum ⁊ ſonꝰincudīs quādo percutitur ferrū durū Aſperavox eſt rauca et que diſpergit̉ per minutoset diffimiles pulſus. Ceca vox eſt que cummox emiſſa fuerit conticeſſit atqꝫ ſuffocataueqquā longius ꝓducit̉ vt patet in fictilibꝰ Viniuolenta eſt vox mollis et vox flexibilis atqꝫ leuis. Et hec eſt dicta viniuolēta a yino hoc eſt a titinno molliter t̓flexaꝑfecta autē vox ē alta ſūauis fortis ⁊ claraalta vt ī ſublimi ſufficiat. clara vt aures impleat. fortis ne trepidet deficiat. ſuauis ſiue dulcis vt auditū nō de terreat. Sꝫ pocivt aures demulceat et audiendū ⁊ ammnosbſandiendo ad ſe alliciat et ꝯfortat. Si exhijs aliqͥd defuerit vox ꝑfecta nequaꝙͣ eritvt dicit yſid̓. eſt pͥmā armonia organica q̄ex flatu ꝯſtat. qn̄ ſcꝫ aliqua inſtrumēta attificialiter p̄parata flatu debito ꝑſufflanturex cuius flatus ꝙͣtitate et organi varia qͣlitate diuerſi ſoni artificialit̓ ꝓccant̉ vt pꝫin organis tubis fiſtulis et cōſimilibꝰ q̄ oīavarios ſonos ꝓmūt. Organū eſt generalenomē vaſoꝝ omniū muſicorū ſpecialiter tn̄ꝓpriatum eſt inſtrumēto ex multis ꝯpoſitoſiſtulis cui folles adhibent̉. ⁊ hoc ſolo muſico inſtrumēto vtitur iam eccleſia in proſisin ſequēcijs et ymnis ꝓpter ab vſum hyſtrionum eiectis alijs vere inſtrumentisVba a turenis pͥmitus eſt inuerita dequibꝰ v̓giliꝰ. turenusqꝫ tube mugire ꝑethera clangor. Vtebant̉ autē antiqͥ tubisin prelijs ad hoſtiū terrificacōm. ad ꝯmilitacionū aīacōnē. ad equoꝝ bellicoꝝ in pugnāꝓuo cacionem. ad bellorū in eundam ꝯgreſſionē ad ſignandā incertamīe cū victoriaveneracione ad fugiendorū ſiue fugitiuorūreuocacionem. Item vtebāt̉ tubis in feſtis⁊ in cōuiuijs propter ꝯuocacionem propterexcercitacionem ad dei laudem et propterleticie et gaudij preconizacionem et inuitacionem preceptum enim fuit iudeis vt in bellis tubis ſacris clangerent ⁊ eciā in inicionoue lune bucemarent ⁊ vt annum iubeleūqui annus erat remiſſionis tubarum ſonituꝓnunciarent. et gaudium ac quictem oībꝰpromulgarent. Eſt autem proprie tuba vtdicit yſid̓. li. xviij. inſtrumentū bellicis certaminibus ad hibitū ad denuncianda ſigna bellorū et ibi exaudiri preco non poteratpre tumultū ſonitus tube clangentis accingeret et dicitur quaſi tona .i. caua interius cōcaua ⁊ vaſde propter ampliorem flatus recepcionem. exterius autem eſt rotunda c̓cacubantis orificium valde ſtricta. Sed ī ꝑteanteriori multum ampla manu clangentisad os ponit̉ regit̉ erigit̉ deprimit̉/ ⁊ tenet̉cuius ſonus varius eſt vt dicit yſid̓. naminterdum canit̉ vt bella ꝯmittant̉. interdūvt eos qui fugiūt nſequant̉ interdū vt exercitus intra ſe recipianturVccina diʳ qͣſi uociua ꝑua ſcꝫ tuba corL nea vel lingnea ſu̓ enea qͣ ſigᵐ dabat̉ātiqͥtūs ꝯtra hoſtes. nā vt dic̄ yſi. li. xviij.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten