Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Partes aūt eius due tribꝰ catēnulis ꝑiterꝯtinētur Ventilabꝝ eſt vaſculū ſiue inſtrumentū palee a tritico in vento ab īuicemſeꝑant̉. et habꝫ ventilabrū iſtud ꝓpriūillud qd̓ eſt leuiꝰ vilius priꝰ eicit et qd̓ ēgrauius intrīſecus occultat̉. Vter ē vas vinariū ex corijs animaliū artificiū p̄paratūet ideo vter ab vtero eſt votus vt dicit ꝯſtiVrna eſt aphora de ſuꝑ eodē. Vrceolꝰ abvrna diminutīe eſt dictus. et ē vaſculū n̄cvinis nūc aquis effundēdis ꝯmunit aſſignatū. ꝓprie tamē ſolet vocari vaſculū in quoponit̉ aq ad limphādū vinū ī mēſis ꝯuiuijs dominoꝝ. a qūo et orion dicit̉ ẜm fabulas. quia deoꝝ manibꝰ infundit aquasin nupͣcijs philolagie vt dicit̉ in mac̓. inmar. Sunt et multa alia vaſoꝝ gn̓a ẜmdiuerſas mēſurandi capacitates in diuinisſcripturis ꝓpter allegoricas ſignificacōnesſepius ſūt inẜta. ſꝫ prepoſita exēpli graciatantū ſūt exp̄ſſa Sunt inſuꝑ alie mēſue̓ſpacij localis de quibꝰ in yſid̓. narratur inhunc modum.Enſura īquit eſt qͥcquid pōderepacitate lōgitudine altitudine latitudine animoqꝫ finit̉. Vnde et maiores noſtri totū orbem mēſurauerūt in ꝑteset ꝑtes in ꝓuincias et ꝓuincias in regiōesquas in loca que loca in territoriā et illa inagros illos in tētorias qͣs in iugera illain climata et illa in actus ꝑticas in paſſigͣdus cubitos pedes palmos vncias digitos diuiſerūt. ita eoꝝ ſolercia a maximovſꝫ ad minimū nichil immenſuratū penitusreliq̄runt Vocat̉ autem digitus ꝑs mminimaagreſtiū mēſurarū Vncia eſt habens. iij. digitos. pes. xv. paſſus pedes. v. ꝑtica paſſusxj. pedes. xx. Dicit̉ autē ꝑtica qͣſi portica aportādo. qꝛ oēs p̄cedētes menſure in corpoe̓ſūt ſicut palmꝰ pes paſſus ⁊cͣ. ſola v̓o ꝑticaportat̉ eſt. x. pedū ad īſtar calami. ezechicl̓tēplū miſtice mēſurātis de habent̉. .xl. actꝰvoͣt̉ mēſura latitudīe pedū. iiij. et lōgitudīeC. xx. Elmīa eſt ſpaciū qͣdrilatriū habens īomni latere pedes. xl. Actꝰ qͣdratus vndiqꝫfinit̉ pedibꝰ. C. xx. ita actꝰ duplicatus iugeꝝfacit. et ab eo ē iūctū nom̄ accepit Iugeꝝaūt actū ꝯſtat longitudine pedū. C. xl. etlātitudinē. C. xx. Sunt et multa aliaſurarū gn̓a de qͥbꝰ nil ad p̄ſens vt dicit idēSed attendēdū ē ſtadial̓ ager habꝫpaſſus. C. xxv. id ē pedes ſexcētos. xxv. cuimēſura occies ꝯputata millenariū facit quiꝯſtat ex pedibꝰ. xx. millibꝰ vt dic̄ yſi. ibid̓Centuria autē eſt agerducentoꝝ iugeꝝ quiLhſic vocabat̉. a. c. iugeribus ab antiquis ſedpoſteaduplicata nomen retinuit ſemꝑ pͥmūvt dic̄ ynd̓. li. xv. in. c. penultīo de mēſurismenſure autē viarū diuerſimode noīantura diuerſis. latini vocant miliaria. greciſtabia. galli leucas. egipcij ſignes. ſe ꝑaſangas nec mirū qͥa ſingula ſpacia ꝓprijsꝯtinent̉ termīs et menſuris vt dicit idemnam miliarium mille paſſibꝰ terminātur.quia mille paſſus ꝯtinet et pedum. v. milialeūca finit̉ paſſibus mille qͥnͥgentis. ſtadiūoctaua ꝑs miliarij eſt cōſtans ex paſſibusc. xxv. hunc pͥmū herculē ſtatuiſſe dicūt eo ipſe tantū ſpacium ſub vno ſpiritu cucurriſſe. et ideo quia poſt tanti itineris ſpaciūſtetit ipſū narrant. c. xxv. pedum ſpaciumſtādiū appellaſſe vt dicit yſid̓. ibidem. viaeſt ſpacium quo poteſt ire vehiculum ſic eſtdicta ab incurſu et occurſu vehiculoꝝ. namduos actus capit ꝓpter eunciū et venienciūvehiculoꝝ occurſū mutuū et cōcurſū. omnisaūt viā aut ē publica aut priuata. publicaeſt qui in ſolo pubico ē que ſūt actus ꝓpriopꝫ. hoc aūt ad mare aliud ad opidā ducit: eciā via ſtrata ē dicta quaſi vulgi pedibꝰde trita viaꝝ. Ipſa debet eſſe mūda. ſolidatrita vn̄ luca. Strateqꝫ iam vulgi pedibuslapidibꝰ ſtrata. recta pacifica omībꝰ ꝯmuīslibera ſine obſtaculo offenſa vt dicit idemlucrecius. pͥuata ē viā quo vicino municipodata. hec ſolet eſſe cōpendioſa gracioſa. qͥapedibus itineranciū minus trita ex vtraqꝫꝑte vie arboribꝰ ꝯſita. agger ē media ſtrāteeminenciā coag̓gregatis lapidibꝰ ab aggere.i. a coaceruacione hyſtorici viam militarem dicunt de qua dicit̉ qualis ſepe viedeprenſus in agere ſerpens. Iter. ris. ēviaquā ab homine quocūqꝫ iri poteſt. differūtautē iter et itiner. Iter em̄ eſt locus trāſitufacilis et ideo appellamus īter. Itinec aūteſt iter longe viē et ipſe labor ambulandivt velis ꝑuenias. Semita aūt eſt mediūitineris a ſemitu dicta. ſemita aūt hominūtalis vero pecubū vel feraꝝ. callis em̄ ē pecud̓inter montes auguſtū tritū a collo pecud̓tritū et ꝑduratū. et ideo a collo eſt vocatumtramites ſunt in anguis tranſuerſa itineraſic dicta eo ad rectam viam tranſmittātDiuerſū ſiue diuerſoriū eſt fluxus viaꝝ viaſcꝫ tendens in diuerſa. diuerticulū autē eſtdigreſſio alatere vie publice vel priuatebiuiū eſt duarū viarū pn̓cipiū quarū vnatendit addexterā alia ad ſiniſtram ē locvt ſepius periculoſus et ſuſpectus. nam inbiuijs inſidiant̉ fures et raptores. in biuijs