Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

lFqͥa flauū ſequỉ materiā albi. multas aliasſpēs aſſignāt medici circa albū vt eſt coloraqus. lacteus. karapos .i. albidus vel ſubpallidꝰ Et variant̉ ẜm diuerſas materiastenues vel groſſas in qͥbꝰ radicant̉ in li. yſatheophili. ꝯſtā. egidij de vrinis. Candor eſtalbedo intēſo multū hn̄s in ſe lucis in formavt pure perſpicuitatis in materia. fulgorlucidi puri perſpicui ſuperficiē informans etperficiens. intuētis aſpectū ſn̄ organi leſiōeīmutas. quadā ſuauitate ad ſui intuitūexcitans oculū alliciēs candor nuncupaturIllud em̄ candor dicitur qd̓ primo ponit ſinecorrupcōe ſenſus ab albedine per actū lucidiab oculo ꝯprehendi. nam albedo que ꝯſiſtitin extremis a ſenſu non videtur ſubterfugitem̄ ſenſus iudiciū. qꝛ nulla res ſub extremocolore videri poteſt Sunt colores extre miinuiſibiles ſcd̓m ſe ꝓpter ſui paruitatem vtdicit̉ in li. de ſen. ſen. ca. viij. Quod ergoprimo ſubiacet ſenſui de albedine poſt eiusextremo candor dicitur. De colore glauco flauo:Olor flauus qui glaucus diciturgenerat̉ ex albedine minus intenſaaccedente aliꝙͣtulū ad rubedinē. etgenerat̉ ſcd̓m auic̓. in materia tēperata nonſimpliciter ſed reſpectu viridis coloris.vt dicit idem viridis color in plātis mutat̉in glaucū in autumpno. qn̄ em̄ in folijs eſtmateia glauci groſſa paulatī acceſſionēꝯſumit̉ nec tn̄ omnino deſtruit̉ vel deſtituiʳa calore eleuāte materiā licet frigus dominefrigus vero dominans in materia mediocrigenerat mediū colorē neceſſario. qͥa poteſtmelius tranſmutare humiditatē ꝙͣ ficcitatēideo generat calorē medium habens de albomagis cuiiſmodi ē glaucꝰ vt dic̄ ꝯmētatorſupra li. ariſ. de plantis in fine. Ideo inquitquedā arbores virides in eſtate palleſcuntin hyeme vt buxus. habet em̄ buxus viſcoſūhumorē. in tadice autē multā habet liquidāhumiditatē. cadūt folia ſꝫ adueniētecalore ꝓuocat̉ humor ad exteriora qͥa tactꝰcaliditate ſit viridis. ſed veniēte frigiditaterepercutit̉ humor et habundat ſiccitas et fitcolor glaucus. vnde reſpectu coloris viridisin quo eſt plus de materia dicit glaucamhabere materiam temperatam. De pallido coloreOlor pallidus ex eiſdē cauſis gn̓at̉frigiditas tn̄ minus eſt intēſa plꝰaccedit albedo ad nigredinē ī matei̓agroſſiori Eſt igitur pallor color medius abalbedine incipiens degenerās in nigredinē4 2219lgeneratur eciam accidentaliter vt ex timoreſollicitudine nimia labore ex cauſis alijsquibus calor ad interiora reducit corporisſuꝑficiē ꝓpt̓ ſanguīs depauꝑacōeꝫ palleſcitet decolora vt ē vide̓ in nimis dormiētibꝰſompniculoſis in hominibꝰ amoroſis quipre amoris magnitudine eſtuantes dilataticordis ſpūs euaporāt ꝓpter qͦꝝ nutrimentūet reſtauracionē natura calorē ab exteioribꝰad interiora reuocat et ſic ſuperficiē cutis etper ſubtractionē calidi ſanguinis diſcoloratiuxta illud. Palleat omnis amans hic eſtcolor aptꝰ amāti. Et eadē de cauſa maceratifame vel immodea̓to exercicio labore. ꝓpt̓ꝯſumpcionē calidi ſanguinis expalleſcunt. De rubeo colore:Vbeus color ē color mediꝰ ab ext̓misnigredinis albedinis eque diſtansqui in ſuperficie corꝑis perſpicui reſultat per incorꝑacionē clari luminis igneiatqꝫ puri. ad cuius generacionē ꝯcurruntmaterie perſpicuitates ignei lumīs claritaset albedīs atqꝫ nigredīs ꝯcors mediocritastn̄ ꝓpter ignea luce partes mixti perſpicuasdilatantē rectificantē ac ſb̓tiliantē maiorēhabet in tnͣſlucencia ꝯformitatē tam albo cum nigro. ideo intenſe rubeū ad modūlucidi diſgregat viſū nec aggregat ſic̄ nigꝝꝓpter qd̓ pannoꝝ venditores panos rubeosſuſpendunt an̄ lucē vt vidētes alios pānoscoloratos ꝓpter rubedinē ſpiritū viſibilemdiſgregantē minus valeant coloꝝ diſcerne̓veritatē. pretendit autem generaliter rubedodominiū calidi in permixto. ꝙͣuis aliquādoinueniat̉ ſuꝑficialiter in naturaliter frigidovt ē vide̓ in roſa naturalit̓ ſū̓ ſubſtācialit̓frigidā eſt ficta. ſed quia ſubtiliſſime eſtſubſtancie mnatus color quē hꝫ ex ꝯpoſicōefugiens dominiū frigidi petit exteriora queinueniēs ſubtilia humida ad immutandūtranſmutat ea ſuperficialiter in colorē rubeūqui actioni ignis potiſſime ſimilatur. De croceo coloreOlor croceus puniceus et citrinusdifferunt parū niſi ſcd̓m remiſſionēalbedinis et nigredinis intenſionisaliꝙͣtulā aūt admixtionē. ſcd̓m aliꝙͣtulāintenſionē caloris et frigiditatis remiſſionēſcd̓m aūt color talis in materia ſubtilioriac magis perſpicua radicả magis rutilatappae̓t. ẜm v̓o matei̓a magis ē terreſtrisac groſſa minus claret. talis aūt calor intēſionē ſignificat caloris temperati et non eſtexcedentis ꝙͣtum eſt de ſignificacōne colorisſcd̓m varias tamē ſubſtancie diſpoſiciones