ſurgit qͣi caput ſemīe groſſo et rōtundo p̓usvride deinde ruſū effitit̉ qn̄ īcipit matureſce̓Herba iſca ẜm diaſ. magne efficacie ē ⁊ v̓tutis. nā radix eiꝰ exiccata ⁊ pulueriſata cū acroſacra faciē m̄dificat clarificat et colorat. cūſaponē gallico fiſtulā ſanat m̄dat ⁊ deficcat⁊ os eiꝰ dilatat vt os fractū l̓ putrefactū q̄atexͣhi cū aceto ⁊ calce viua cacꝝ curat. foliū eicū vino d̓coctū apoſtemata maturat. ſuceꝰ eiꝰ.auditū ex frigida cauſa leſū ſanat. viſū clarificat. m̄ſtrua ꝓuocat. emorroidas .i. īferioes veās ſaguinē fluētes ꝯſuīt ⁊ d̓ficcat. ſuccꝰeiꝰ īteriꝰ ſūptꝰ aborſū ꝓ voͣt. odore ſuo ẜpētesfuigat. nec ledit̉ corpus a ẜpēte ſi eius ſuccoinūctū fuerit aūt linitū hucuſꝫ diaſ. ⁊ plat̓.¶ De dragantoRagātū ẜm plat̓. ⁊ auic̓. ē gūmi cuiuſdā arboi̓s cuiꝰ hūor l̓ accione calorisvel ꝯſtrictione frigiditatis natural̓īdureſcit. cuiꝰ ſpēs ē triplex. nā ē albū purūet clarū. et illud melius ē. eſt eciā ſubrūfū⁊ citrinū qd̓ nō ē ad̓o bonū fic̄ albū cui nichl̓terre admixtū ē. qd̓ albū ē ꝯuenit frigidismedicinis. ſubruſū et citrinū debent poni incalidis. ꝑ xl. ānos ẜuari poteſt. v̓tutē habetinfrigidandi humectandi et mūdificandi exfrigiditate ⁊ humiditate. et ꝯglutinandi exſua gūmoſitate Vꝫ ꝯtra uicia pectoris ī electuarijs ⁊ ſirupis. nā pectus ſicrū humectat.huorē ꝑditū reſtaurat. tuſſim ſedat. ſciſſurālabiorū et oris vlceracionē ꝯglutinat atqꝫſanat. faciem mūdificat ⁊ dealbat. archiricos iuuat ꝯtra diſcenteriam ꝓdeſtvt diciturin ꝑlateatio¶ De ebenoBenꝰ eſt lignū ethiopicū colorē hn̄snigrū. tactum lenē et planū durumet ponderoſū Vn̄ ꝓpter poroꝝ ꝯpaccionē poſitū in aqua ſtatī ſubmergitur atqꝫpetit fundū vt dicit̉ in libro vegetabiliumEſt autē guſtū ſtipticum et mordax qd̓ igniappoſitū cicius rapit ignē et ſuauem fumūemittit ⁊ odorē. in cōticula ꝯfricatū rufū oſtēdit colorem. Virtutem habet purgatiuam etconfortatiuā et ideo collirijs vtiliter adhibetur ſicut dicit pliniꝰ ⁊ diaſ. De ebeno eciācreſtit et in ethiopia. qui ceſus diu indureſcit in lapidem Cuius lignū nigrum ⁊ cortexait yſid̓. libro. xvij. Ebenus inquit in indialenis vt lauri. indicum maculoſum eſt etvarium ſed melius quod in nullo eſt maculoſum ſed nigrum eſt et lene. Solet autemponi iuxͣ crepudia vt infantē viſu ngra nonterceant vt dicit yſido. et virgilius Hebenūcommendat plimus libro. xij. ca. v. dicensebenum eſſe arborē p̄cioſiſſimā auro et eboriꝯꝑabile. ⁊ ideo ſolebāt ethiopes ligᵐ ebenūcū auro et eboꝝꝫ offerre inꝑatoribꝰ ꝓtributoVnde e regia ſabba legit̉ talia ligna dediſſeſalomoni. iiij. rig. x.¶ De ederaDera ab herēdo ē dicta vtdic̓ yſid̓.eo ꝙ arboribꝰ adhererat. vel diciturab hedo. qꝛ ſūpta ī cibis a capris lacm̄ltiplicat. Vn̄ nutriūt̉ edi. radix eiꝰ duriſſimat ꝑfora frigide ē natu̓e ⁊ frigidā indicate ſe terrā vbi creſet. virorē diu ſeruat et nōydit folia q̄diu virent amari et ſtiptici eſtſaporis edere aūt ẜm pli. i. xvi. c. xxxiij. ſūtdue̓ ſpēs ſcꝫ alba ⁊ nigra ſcꝫ maſculus ⁊ feīamaſculꝰ ē maior et in folijs durior ⁊ pīguioredera verealba fructū habꝫ albū ⁊niē ingrūviret. Similit̓ edera coronaxi videbat illi q̄ſoleat autē poete coronari folijs edere et inſignū viuacis ī genij ⁊ ſubtil̓: qꝛ edera ſemꝑin ſacris liberi pris .i. bathi mīſtrabāt. Vndehec arbor deo viti ſacrata fuit. Similiter etmarti Vn̄ et allexā. magnꝰ ſuos milites coronauit. edera qn̄ de india triūphauit vt dicidē pli. exēplo liberi prīs qͥ galeas ſuoꝝ cirſoedere adorauit. ē aūt arbor vt dicit idē m̄ltūin altū ſe extendēs ꝙͣdiu inuenit arberē velmurū ꝑ qͣꝫ ſerpat radicoſa ſeu ramoſa. hn̄sē nociua ⁊ ſatis in imica frigori ſexpētū gͣtiſſima rūpēs muros et ſepulcra. Vn̄ mnirū ē ꝙͥbrachia ⁊ bactas qͣ dā ſꝫ amaras cuiꝰ vmbrahaberi in honore a vetribꝰ fuei̓t cōſūcta foliahꝫ int̓ciſa ⁊ āguloſa gͣuis odotis ⁊ plana ſedamara ſub qͦꝝ ūbra latēt v̓mes. Itē. c. xxxiiijmira ꝓbitur natura edere ad expienda vinatrāſfluere ⁊ aquā ſi qͣ mixta fuerit remanerecertum eſt. hucuſqꝫ pli. ſecundū dyaſ. autēedera ꝙͣuis ſit amara vtilis eſt medicine. nāvirtus ei ineſt ſtiptica et conſtrictiuā et ideodiſſenterijs medetur ſuctus eius naribꝰ inſuctus eius cū oleo tepidus auribꝰ in miſſcontra ſurditatem iuuat. Item idem edera exſtillatus caput purgat. dolorē eius mitigatcontrarijs eſt compoſitā et ideo in cauſis cōtrarijs operatur propter ꝙ virtutem habetmaturatiuam attractiuam mundificatiuamet mitigatiuam et ideo apponi ſepius ſolenteius folia ad cocturas eius gūmi diureticū ēet diſſolutm̄. Valet cōtra calculū eius folijsnutricijs hircus ſaugͥuinē hꝫ acuciorem ⁊ adfrangendū calculū in renibꝰ et veſica forciorēEſt autem quedam ſpecies. edere ſuper cuiusfolia cadit ros ⁊ inuiſcatur ac in ladonū cōmutat̓. cuius v̓tus magna a medicis exꝑiturnam ſumus eius mēſtrua ꝓuocat et educit
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten