Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Vnde hec ſubſtancia humida liquidā a veſica emiſſa eſt vrina ſic dicta qͥa ē vritiuamordicatiua qͥa vt dicit Egidius qd̓ tangitmordet deficcat vrit. vritiuā em̄ defictatiuā habet naturā. vnde videlicet ꝯtra ſcabiēſerpiginē impetiginē. ꝯtra puſculas veſicas ſi paciens inde ſe abluerit. in potū ſpleneticis ꝯfert mundat vulnera putrida locaſanioſa. felle eciā ancipitris colliriata etoculis caute linitis inmiſſa pannū corroditet delet maculas oculoꝝ. ſicut expreſſe dicitꝯſt. Gal̓. Et ideo vrina non eſt abhorrēdaqͥa in multis vtilis eſt accepta Dicit̉ eciāvrinā ab vrith greco ideſt demonſtratīa. demonſtrat em̄ interiora. quia vt certificemurde in teioribꝰ vrine inde ꝯſultamus. demonitrat em̄ virtutē naturalē in epate et in alijsmēbris inferioribꝰ per vrine ſubſtanciālorē maxime per eius ſedimen ſiue ſubſiſtēciā ꝙͣ medici ypoſtaſim vocant certificamur ſi fuerit illa reſidencia in fundo vaſis pinea coadunata non diuiſa fortitudinē deſignat virtutis ꝯpletā actionē caloris natua̓l̓in ipſis membris. Per mediā aūt regionēvrine ꝙͣ medici eneormiā dicūt de media rigionē corꝑis ideſt de corde ſibi adiacētibꝰiudicamus. Qui ſi vrina in medio fuerit incolore in ſubſtancia bene diſpoſita non liui non volubilis aut obſcura. vel obumbrāſpūalia membra iudicat eſſe ſana Similiter partē vrine ſuperiorē nephilē nuncupātde fortitudine virtutis animalis in regionecapitis ꝓnoſticamus ſi non fuerit circūlus minis groſſus. non igneus non liuidusnon viridis. non grauuloſus. ſed in colore etſubſtācia temꝑatus. cerebꝝ oīa alia mēbraanimali virtuti ſeruiēcia denūciat eſſe certaSi vero ꝯtraria ſigna fuerīt in vrina: ꝯtrariam deſignāt corꝑis diſpoſicōeꝫ Iudicả aūtvrina precipue ẜm ſubſtanciā et colorē.aliud ſignat qn̄ tenuis eſt in ſubſtancia qm̄humoris dominantis ficcitatē. aliud qn̄ eſtmediocris quia tūc deſignat temꝑamentūſiue equalitatē mediocritatē Scd̓m colorēaūt iudicat̉. qͥa multi ſūt colores ſcꝫ vigintivt dicit yſaacͣ Egidius quoꝝ quidā caloīsvel frigiditatis intenſionē alij r̓miſſionē alijmediocritatē p̄tendūt renis ſu̓ calorē deſignāt glaucꝰ lacteꝰ huiōi Intēſionē vero arupho ſuperius. Mediocris vero ſubcitrinus ſubruſus. Inter quos quidā deſignāt mortificacōem vt niger. viridis. liuidus. quidāindigeſtionē albus. lacteus. glaucus. quidādigeſtionis imꝑfectionē et imperfectā inchoacionem vt ſubpallidus: pallidus. Quidāvh Vperfectā digeſtionē vt citrinus. ruſus. quidāexceſſū ſiue excedentē intenſionē. vt ſubrubicundus rubicundus. quidā aduſtionē vt inopoſtian̄. Quidā ſuperaduſtionē mortificacionē vt niger viridis Nigredo tamen cauſatur quandoqꝫ a frigiditate calorem naturalēpenitus extīguente. ſicut pretendit liuiditasſed quando procedit ex vltimata aduſtionetunc pretedit viriditas. Iſtoꝝ autem coloꝝcauſas differencie non pertinet ad hoc opusſed qui eas ſcire voluerit libros yſaac. theophili. conſtā. Egidij legat. in quibus tractrtur perfectiſſime de vrinis. ſed iſta ad prēſens hic ſufficiant Capittulū quadrageſimūſextū de ventre.Enter vterus et aluus inter ſe differūt vt dic̓. yſid̓. vent̓ em̄ ē qui accertos cibos digerit apparet extrinſecus. Et ē dictus venter eo. ventrē veniatcibus ad totū corpus. Aluus eſt. qui cibumr̓cipit purgari ꝯſueuit Vterū ſole muliereshabent in quo ꝯcipiūt et dicỉ vterus. eo fetus impleat̉ interius vt dicit yſid̓. Eſt igit̉venter nutrimēti tocius corporis receptaculūvt dicit ꝯſt. membroꝝ nutribiliū ſedes prime digeſtionis ſecūde fundamentū. cuiuscreacio eſt carnoſa. calida humida. hocꝓpter digeſtionis neceſſitatē panniculis diuerſis circūdat̉ ꝓpter interiorē ꝯſeruacōemcuius diſpoſicio eſt rotunda. ꝓpter liberiorēciboꝝ nutribiliū collocacōem. Oblonga fuitꝓpter faciliorē ipſius ſuꝑiorbus infei̓oribus ꝯiunctionē ſiue colligacōem. Mediū em̄locū in corpore ſibi vendicat vt nutrimentūinfei̓oribꝰ ſuꝑiorbus membris diſtribuatet tranſmittat. Eſt igit̉ venter inter omnespartes corꝑis mollior infirmior tn̄ cetei̓seſt vtilior tanꝙͣ nutrix corꝑis pro omnibus alendis corꝑis membris recipit et decōquit ad ſingula membra. debita nutrimenta deriuat trāſmittit Superfluitates multas ꝓpt̓ alioꝝ mēbroꝝ nutrimentū in ſe r̓colligit. ſed eas diu ferre non ſuſtinēs. ipſas aſe reicit repellit. Ex mala diſpoſicōne membroꝝ nutribiliū intra ſe ꝯtinet. diuerſasinfirmitates ꝯtahit aliqn̄ incurrit. q quidēpaſſiones tāto ſūt ꝑiculoſiores. ꝙͣto ventrisalijs vitalibus ſunt ꝓpinquiores. Patiturſiquidem ſepius ꝓpter nimiā repulſionemtunc non curatur niſi per contrariā euacuacionem. Et ecōuerſo quando mnoleſtatur ꝓpternimiā inanicōem ei ſuccurrit̉ per contrariamcepulſionē ſicut dicit̉ in Amphoꝝ. Quecūqꝫem̄ egritudines explenitudīe fuerīt euacuacēſanat. quecūqꝫ ab inanicōe ſoluit pleītudo