Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

vt patet ī ſanguine mēſtruali qui ꝓpt̓ ſuꝑhabūdanciā huīditatis caloris indigenciāī mulieibꝰ exn̄s ſi vltra debitū retineat̉. peſſimaꝝ cauſa eſt occaſio paſſionū. Inducitenī qn̄qꝫ ſpūaliū ſuffocacōꝫ. qn̄qꝫ ydropiſīqn̄ꝫ eciā freneſim ſiue manifeſtā aſſiōꝫvt ille ſanguis corruptus nimis diu retētusad diuerſas trāſfūdit̉ corꝑis regioues ſicutin paſſionaꝝ li. gal̓. expreſſiꝰ ꝯtinet̉. Vndecontra talia pericula ſūmū remediū eſt talisſanguīs corrupti euacuacōꝫ ciciꝰ ꝓcreare necmirū ſi ſanguis ſit corruptus ꝓpͥm ſubiectūſic moleſtat qui alienū eciā mirabilit̓ īficitet moleſtat ſiue īmutat. vt dicit yſid̓. lix. ca. ij. ſanguis menſtrualis ꝯfactu fruges germinat. areſcunt muſta. moriūt̉ herbearbores āmittūt fructꝰ. ferru rubigo corrūpit. īgreſcūt era mētalla. ꝙͣ ſi canes ī ꝯmederēt in rabiē efferunt̉. glutinū aphalti qd̓nec ferro diſſoluit̉ nec aquis ipſo pollutumſponte diſpergit̉ vt ibidē dicit yſiderꝰ. hicſanguis ex ſuꝑflua humiditate et debili calore in corꝑibꝰ multū generat̉. ideo ne nulla ex eo grauet̉ in matrice recolligit̉ tāquāin ſenſitiua a qua ſi debito modo expulſusfuerit corpꝰ totū mūdificādo alleuiat ipāꝫmatrīce ad ꝯcepcōꝫ diſponit abilitat. Vn̄dicit ariſtol̓. li. ix. menſtrū in fine mēſis inmulieribꝰ maxīe viget. ideo tunc vtilit̓ expellit̉ ſanguis talis. qͥa ſicut dic̓. yſid̓. li. xviſanguis mēſtrual̓ habet certā tēporis reuolucōꝫ. Sed in maiori ꝑte accidit ī diminucōe lune hoc eſt rectū quia corꝑa aīaliūſūt tunc tēporis frigidiora et alterat̉ ſanguis efficit̉ ex eo ſuꝑfluitas mēſtrualis.ſi tūc expellit̉ talis euacuacō laudabilis ē etnatural̓ quia ſi vltra tēpus ꝓpt̓ groſſiciēſanguinis vel ꝓpter altitudinē matricis velꝓpter defectū expulſine virtutis retineaturmultis moleſtijs periculoſis corpus mul̓isaggrauat̉ quidē generalit̓ ē verū a quartodecīo anno vſqꝫ ad. l. quia in iuuenculismeatus ſūt anguſti et virtus debilis. Aquīquageſimo vero āno ī antea ſanguis minorat̉ frigeſcit. calor deſtruit̉ tepeſcit. Vn̄iſte due etates a tali inmūdicia ſūt īmunesſcꝫ ſenectus vetularis et iuuētus puellarisretinet tamē natura ſanguinē mēſtrualempoſt mulierū inpregnacōꝫ ad nutuiuētū fetꝰ ꝯceptus ꝯſeruacōꝫ. Vn̄ ariſtol̓ lixv. menſtrū ē ſanguis purus ſed indi get digeſtione oꝑatiua. hic ſanguis mixtus ſpermate cibꝰ eſt in aīali vn̄ mulier poſt ꝯcepcionē frequēt̓ paciēs fluxū mēſtrualem ſoletfacere abortiuū. aut enī debilitat̉ fetus vtTLI 4morit̉ et ꝓpter nutrimēti ſubtraccōꝫ. Vnderetēcio ſanguinis mēſtrualis ſignū eſt inpͥgnacoīs ex dicta. qd̓ aūt ſuꝑfluit ſāguine mēſtruali detraht̉ ad mamillas vt in̄lac̓ generet̉. materia enī lactis ē ſanguiscoctus in mamillis vt dicit ariſtol̓. li. xvi.xvm. lac inquit ē ſanguis digeſtus corruptus. Itē oportꝫ vt fxluxꝰ ſauguinisſtrualis actualit̓ ſit in corꝑe anteqͣ mulierinpregnet̉ ſicut dicit ariſtol̓. li. xv. ꝯſtanſicut oportꝫ arborē pͥmo florere ꝙͣ fructꝰ facere. Itē qn̄ venit tal̓ fluxus naturalit̓. ſemꝑaccidit in etate lune etati eciā mulieris ꝯueniēti. Itē aues aīalia paciūt̉ talē fluxūquia total̓ ſuꝑfluitas trāſit in plumas et inpilos vt dicit ariſtol̓. Itē dicitruffꝰ. mulieres nimis ſe exercētes ſepius mouētesuiultū mēſtruāt. ſꝫ que quieſcūt et multūmedit ſuauit̓qꝫ viuūt tales multa purgacione indigent. Itē qn̄ ſanguis tal̓ vel frigiditate vl̓ craſſicie ora venaꝝ ꝯſtrīgente debito modo exit ad exeūdū alias vias q̄ritvt venas nariū emorroidaꝝ qͣs ſi clauſasinuenerit ad alia mēbra ſe diffūdit grauēnatu̓e īfert p aſſiōꝫ. tales vt dīc ī viaticoꝯſtā. defectū appetitꝰ paciūt̉. nam cibaria boͣaborrēt. puluerē vero carbonū latriū appetūt ſimiliū. ſanguis retētus in malicioſūſumū terreſtrē et pōticū ꝯuertit̉. rapto adorificiū ſtomachi appetitus racōnalis ſubuertit̉ et irracōnalis generat̉. Vn̄ omnia taliacorpora ſunt maximis morbis apparata⁂ Capitulū nonū de fleumateIeumiā ẜm iohānē. ē humor ſeīcoctꝰaccōe caloris imꝑfecti ex frigidahumida natua generatꝰ. et ariſtol̓dicit li. xv. fl euma ē cibi ſuꝑfluitasdigerit̉. Eadē enī eſt materia ſanguinis etfleumatis. ſꝫ differūt ẜm decoceōꝫ maiorēminorē. Vnde de fleumate fit ſanguis ampliore̓ caloris agentis intenſiōꝫ tn̄ eꝯuerſo. ſanguis enī in fleumā nūꝙͣ tnͣſmutat̉ſicut colera mutat̉ in melancoliā. ſꝫ eꝯu̓ſovt dicit auic̓. Eſt autē fleuma humor naturalit̓ frigidus humidus inſipidꝰ quā natura mādat mēbra vt digerat̉ ex ip̄o digeſto corpꝰ nutriat̉ Nōnd̓ fleūa ad̓ ē naturale aliud īnatu̓ale nat̉ale. a̓ūt frigid̓ huīd̓in colore albo ī ſubſtācia fluidū. ī ſapore paꝝdulce vel totalit̓ īfipidū. ī eꝑate tn̄ generatvbi ſedes eſt caloris. Eſt tamē habile vt inſanguinē tranſmutet̉. et facta ꝯpleta tranſmutacōe corpus inde ſuſtentet̉. Fleuma enīꝙͣ uis de ſe ſit groſſū et inſipidū intēſiōꝫtamē caloris ipſū īmutātis forme et ſaporis