Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

poris aīalis ſuꝑficie. hoc facit cortex ī arbore. vt di. Iſi. Item habet generaliterlignū ſiue trunci vt di. Areſt. et eſt dc̄mẜm Iſi. eo incenſum defacili in lucēſitcōuerſum vn̄ ficnus dicit̉ eo pn̄tibꝰp̄ſtet lumen. Lignum itaqꝫ eſt ꝑs arborꝭfortior ſolidior ſubſtātialior que a radice exiens vſqꝫ ad ſummitate ip̄ius arboris ſe extēdit. Et habet quedam intriſeca vt medullam ad quā ē recurſus nature ſubtrahitur humor cibalis extrīſecus. ſicut in cibatione aīalis qn̄ deficitnutrimentū in membris ad ſanguineꝫexn̄tem in venis cōtinue fit recurſus. vtdi. Albu. et exp̄ſſe Auicen̄. et Conſtan.Habet inſuꝑ quedam extrinſecꝰ ſibi annexa arbor vt corticem ramos folia floreſfructus ſummitatem. Et ibidem dicitAreſt. corticem habet ad oīm interioruꝫdefenſionem ramos virgas ad ſui dilatatiō em̄. folia ad fructuū nouelloꝝ ꝓtectiōem ab extrinſecis corrupteliſ. fructꝰad ſui ſpeciei cōſeruatiōem. rotūditatēſiue rotundā ſummitatem habet arbor īſuo cōplemento qͣſi figuram colūnalemque vtiqꝫ vt di. Albu. et accidit ꝓpter vniformē extēſionē hūorꝭ ad ꝑtes lateraleſ vniformē calorꝭ digerentꝭ humorē ī tota ſui ſubſtantia actiōem̄. Habet adhucomnis planta vel arbor radicem. in radice multiplicem nodū. radicem quippeloco oris que mediante trahitur humorad totam ſubam arboris nutriendā. nodi ꝟo ſunt ſil̓es neruis in corꝑe animal̓.qꝛ illos nodos ꝑtes adinuicem continuabiles colligatur. Item arbores hn̄tquaſdam ꝑtes ſuꝑfluas que non ſunttes determinate a naturaᵇ nec ſūt neceſſarie ad eſſe plante et haben teſſe in arbore ſicut pili vngues in corꝑe. Et cadunt folia fructus ab arboribus ſcꝫ propter ſubtractiōem humoris ſicut cadūtpili de corꝑe aīalis. et hoc accidit. qꝛ quādo humor nutrimētalis minus eſt ſuffictens ſubtrahit ip̄m natura ab hmōitibus non neceſſarijs ne deficiat ī neceſſarijs. ideo cadunt generaliter ab arboribus temꝑe hyemali. remauent tamēin aliquibus vt in buxo cōſil̓ibus. velꝓpter ſufficientiam humoris. vel ꝓpt̓ humoris viſcoſitatem ligni cōpactioneꝫet ſoliditatem. Nam arbores que raraꝫſubam poroſam ſunt habenteſcitiꝰ a ſūis folijs depauperant̉ et maxime qn̄ humor nutritiuus liquidus eſt atqꝫ paucꝰ.Differunt aūt arbores in multitudīe ſuarum ꝑtium paucitate. in magnitudine ꝑuitate. in fortitudine debilitate.Cuius cauſa eſthumor qui in aliquibusmagnis arboribus eſt lacteus. vt invicubus. et humor talis abilis ēad ſe deferēdum in latum et in longū. In quibuſdāvero eſt piceus viſcoſus inſufficiēs adextenſionem. eo ꝑtes adherent adinuicem ad modū picis. ita eſt cauſa ꝑuitatꝭet paucitatis in ꝑtibus arboꝝ plantaꝝtalis autem viſcoſitas eſt cauſa debilitatis in plantis et arboribus. niſi fuerit diminutus calor inſufficiens et imꝑfectus. In quibuſdam etiam arboribuseſt humor acutus calide ſicce complexionis hic in quibuſdam eſt fortitudinis vigoris. calidum enī eſt leue ſubtile penetratiuū ideo talis humor ſe extendit et creſcit arbor in magnam quantitatem. Item in ꝑtibus arboꝝ attenditur equaſitas ſimilitudo. qꝛ equalitasin qͣꝫtitate ſimilitudo in figura cauſat̉ex abundantiā materie cum equalitatecaloris agentis. et oppoſitum a oppoſit a cauſat̉. Eodem attendit̉ in eisraritas ſiue ſpiſſitudo qꝛ raritas acciditꝓpter inſufficiencientiam caloris ad terminatiōem humoris. ſpiſſitudo autē accidit ꝓpter ſufficientiam caloris ad ꝯdēſationem humoris et eius/ terminationem. Item differunt arbores et plantein modo fructificandi. nam quedam vtibidem dicit Areſt. ꝑducunt fructū ſuper folia ſua. et hoc accidit ꝓpter fortitudinem fructus et indigentia caloris ſolis digerentis humoris ip̄ius. quedaꝫvero ſub folijs. et hoc accidit ꝓpter debilitatem fructus ab excellenti calorevel frigore corrupatur. et quarundā fructus eſt ſuſpenſus a ſtipite ſuo .i. propeſtipitem. et hoc accidit ꝓpter inſufficientem humorem inſufficientem caloremip̄m ad extremitates expellere non potētem. Item omnis arbor generaliter ba