Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

egreſſus aliquando poterit inueniri. vtdicit Damaſ. In locis autē mineralibꝰvbi effediūtur lapides metalla potiſſime ſunt ſpelūce. que quidē rōne extractōnis lapidū ſeu metalloꝝ remanēt vacuequibuſdā tamen colūnis ſiue alijs appoºdiationibꝰ ne corruāt ſunt fulcite. Sepe tamen vel nimia mole terre colūne illele deſuꝑ aggrauate. ſiue proprie materiemollicie reſolute ſiue fūdi inferioris humore relaxate corruūt. ſic omnia in illis ſpelūcis exiſtentiā obruūt ꝯfundūtvnde in ſpelūcis manere periculoſuꝫ eſt difficile. tum quia frigide ſunt humide obſcure inſtabiles incerte. tum etiāquia hyſpide dure in ſuꝑficie grauesin infimo cōcaue ꝓfunde. Sūt etiā loca ꝯgrua occultationi ferarū habitationi. ſordiū immūdiciarū depoſitioni ſerpentū alioꝝ reptiliū manſioni.Capitulum. LvI.De cauernac Auerna eſt terra cōcauata a cauādo dicta eo partes terrecauent̉. ꝑforent̉ a reptilibꝰ ab inuicēvel partiū cōpreſſionē ſiue euacuationem eiectionē diuidātur. In cauernisſiquidē mures reptilia vermes ſuasfaciūt māſiones ad quas ꝯfugiūt quando timent vel vident ſibi īminere ab extrinſeco aliquas leſiones. Ad cauernasetiā tam lapidū qͣꝫ arboꝝ quādoqꝫ cōfugiunt volucres colūbe .ſ. turtures. quādo vident aquiſas accipitres in aere venientes. Similiter herinacij cuniculi etlepores fugiunt ad cauernoſos lapidesquādo audiūt canes vel p̄ſentiunt venatores. In cauernis etiā tam terre qͣꝫ arborum mellificāt ſepe apes. nidificatdam volucres. latitant etiā in cauerniscolubri ſerpentes qui ſepe ledunt pungunt vene nolo morſu homines beſtiasad tales cauernas appropinquātes. terra inſuꝑ quādo eſt ex ſe cauernoſa ſpōgioſa patitur ſepe motū agitationeꝫ exvento ſub intrante poros ſuos replenteex cuius agitatione generatur terre motus. vt dicit Areſto. Explicit liber decimuſquartus.Incipit liber decimuſquintus De prouintijs.Eterre aūtpartibus et diuerſisuintijs quas orbis generaliterē diuiſus pauca huic oꝑi ſunt adiuuāte dn̄o breuit̓ inſerēda. tn̄ de ſingul̓dicendū. ſed ſolūmō de his de qͥbꝰ ſacraſcriptura ſepiꝰ inuenit̉ facere metionē.Capitulū primū. De orbeRbis autem vt dicit Iſidoruslibro. xv. trifarie eſt diuiſus.vna pars aſia alia europa. tertiaaffrica appellatur. quas tres partes orbis veteres equaliter diuiſerūt.aſia a meridie per orientē vſqꝫ ad ſeptētrionem ꝑuenit. Europa vero a ſeptentrione vſqꝫ ad occidentē pertingit. Sedaffrica ab occidente meridiem ſe extēdit. Sola quoqꝫ aſia continet vnā partēnoſtri habitabilis ſcilicet medietatem.alie vero partes ſcilicet affrica et europaaliaꝫ medietatē ſunt ſortite. Inter hasautem partes ab occeano mare magnuꝫprogreditur eaſqꝫ interſecat. quapropt̓ſi in duas partes oriētis occidentis orbem diuidas. ī vna parte exit aſia ī aliavero affrica europa. Sic autem diuiſerūt poſt diluuiū filij nōe inter quos ſemcum poſteritate ſua aſiam. iaphet. euxopam. cham. affricam poſſederunt. vt dicit gloſa ſuper Gen̄. x. ſuper li. Paralip̄i. Idem dicit Chriſoſtomus Iſidoruset Plinius.Capitulum ſecundum De aſiaSia itaqꝫ que media credit̉ eſſepars orbis. ex noīe cuiuſdā mulieris eſt appellata. apud antiquos regnū tenuit oriētis vt di. Iſi. li.xv. Hec in tertia ꝑte orbis diſpoſita aboriēte habet ortu ſolis. a meridie occea. ab occaſu nr̄o marifinit. a ſeptētrione meotidi lacu fluuio thanai termiat̉.