Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

to enī forma eſt nobilior et ſpūalior et aconditionibꝰ materie ſeparata magisabſtracta tāto eſt actualior virtuoſiorvt patet in intelligentijs quarū ſubſtātia dependet a materia. ſicut diciturin. iij. de anima. In habentibꝰ materiaꝫnon eſt intellectus. Uerūtamen angelos habere in ſua forma materia nonaffirmo. ſed ſiue angelorū eſſentia ſit exſpirituali materia forma cōpoſita. ſiuenon hoc certo tenetur eoꝝ ſubſtantia reſpectu rerū corꝑaliū ſimpliciſſimaeſt actualiſſima ſicut forma ſpiritualis. actualior eſt qͣꝫ forma corꝑalis vt dicit albu. vnde reſpectu materie nobiliseſt forma cuiſlibet mixti. nobilior ē forma elementi. nobiliſſima aūt eſt formacorꝑis quinti ſiue celi. ſed oēs iſtas formas incōꝑabiliter ī nobilitate actualitate ſpiritualis forma ſiue ſit in angelo ſiue in anima p̄excellit. Et hec de proprietatibꝰ forme materie prout ad hocopuſculū pertinet dicita iam ſufficiant.Capitulum. II.De elementoLementū ẜm Conſtantinū eſtſimpla et minima corporis compoſiti particula. Minima auteꝫ diciturquo ad nos. quia ſenſu non ꝑcipit̉. Eſtenim particula minimaˡ vltima in corporis reſolutione ſicut fuit in primapoſitionē. Dicitur autē ſimpla. quiaſimplex ſit elementū ſine compoſitionealiqua. ſed quia non habet partes aliquas cōponentes ſpecie numero differentes. ſicut aliquā corpora que ſunt mixta. vt patet in metallis quorū partesdifferunt. Pais enī quedam eſt aer quedam terra. et ſic de alijs. ſed quelibet ꝑsignis eſt ignis. et ſic de ceteris. Diciturautem elementū quaſi ilementū ẜm Iſidorum. ab ile. eo omniū corporum ſitmateria quaſi primitiuuꝫ fundamentum. et ẜm aliquos dicitur quaſi eleuamentū ſiue alimentū. eo omnia corpora aluntur elementaribus qualitatibꝰet augmantātur. Sunt aūt quatuor elenientares qualitates. quarum due ſuntactiue ſcꝫ caliditas et frigiditas. et duepaſſiue ſcꝫ ſiccitas humiditas. quarūconuenientie et differentie ſuperius inquarto libro planius deſcribūtur. quereibi. Inter qualitates aūt elementarescontrarietas eſt repugnantia rationequarū ad inuicem agunt patiunturetgenerantur corrumpūtur. quātūcunqꝫ autē ad inuicem cōtrariant̉ per influētiam tamen celi/ pſanetarū virtutemconciliātur in ſuis effectibꝰ ad concordiam reducūtur. ideo quodam mirando nature nexu coniūguntur. igniset aer conueniūt in caliditate. qͣꝫuis diſcreꝑant in ſiccitate et humiditate. Nervero aqua in humiditate conueniunt.ſed diſcordant in frigiditate. ſed aquaterra cōcordāt in frigiditate. ſed diſcordāt in humiditate ficcitate. Ignis autem et terra que ſunt elementa ſummediſtantia ẜm ſitum cōueniunt in ſiccitate. diſcōueniunt tamen in frigiditate. qꝛterra frigida eſt ſubſtātialiter in vltimo. ignis vero eſſentialiter calidus eſtin ſummo. Ex iſtis autē elementis quatuor duo ſunt nobilioris ſubſtātie purioris leuioris ſcꝫ aer ignis. et ideo acentro ad circūferentiā motum habentnaturaliter mouētur ſurſum. iſta duocontrahunt nobilitatē ſuam quo ad virtutem operationē ſubſtantiā ex vicinitate orbis ſiue celeſtis corporis a quo recipiunt influentiā mobilitatis virtutis. Nam virtus/ celeſtis primo influitſuper ſperam ignis per ignem ſuper ſperam aeris. ideo hec duo elementa ſuntceteris ſublimiora quo ad ſitum. ab iliora quo ad motum. puriora et ſubtilioraquo ad ſubſtantiā. clariora magis perſpicua quo ad formam. virtuoſiora quoad actum. Duo autē elementa ſunt inferiora ſcilicet aquā terra ceteris duobus naturaliter grauiora. motū a circūferentia ad centruꝫ deorſum habentiaaggregationē partiuꝫ. compactionemſpiſſa obſcurā. et ideo predictis duobꝰſunt groſſiora materialiora plus habentia de materia qͣꝫ de forma. Undepter ſumma elongationem a ſpera orbisceleſtis virtuti motiue celi non ita ſuntobedientia ſicut duo prima. Nunqͣꝫ enī