Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

Liber Quintuset motū poroſa vt faciliꝰ ſapor penetretad neruū facientē guſtū ad que veniuntmulte vene ſanguine plene. vnde rubicūda eſt in colore. Hec oꝑatur pāniculis qͥbus ſpaciū bucce ⁊ palatū induit̉ ⁊veſtit̉. a ſuꝑiori ꝑte patet tota. ab inferiori autē ꝑte patet vſqꝫ ad ligamēta qͥbus merito eſt cōnexa vn̄ radices lingue et ſenſibile nerui qͥbus recipit ſenſum ⁊ motū a ſpiritibꝰ ſunt occulti. Inqͥbuſdā autē hominibꝰ vt dicit cōſtā. cōtrahit̉ lingua pluſqͣꝫ oportet intantū ꝙnec in diuerſas ꝑtes mouet̉ vn̄ oportetincidi ligamēta vt motus ꝑ totū bucceſpaciū ampliet̉ Paſſiones enī multe accidūt lingue vt in ſubſtātia ipſiꝰ vel inneruis ad illā veniētibus vn̄ in viatico cōſtan. Lingua animalis ꝑdit motūvoluntariū. Vnde ⁊ vſum amittit ẜmonis cuius cauſa eſt ex defectu virtutꝭ motiue ex cerebro veniēte vel ex neruo opilato ꝑ quē virtus trāſit aīalis. Aliqn̄ exapoſtemate vel ex puſtulis in lingua accidētibus Aliqn̄ ſunt ꝓpria vicia in ſubſtantia lingue ſicut cōplexio mala ex qͣeſt ſenſibilis diſtemperātia ex nimio calore frigiditate vel humiditate vel ſiccitate vel a poſtema vel tumor. ⁊ ſimilia ꝙſi lingua videat̉ nimis tumida exceſſuꝫcaloris deſignat. Si vero alba frigiditatē. ſi mollis humiditatē. ſi ficca ⁊ aſperaſiccitatē. ⁊ oīa talia līgue impediūt vſuꝫvel tollūt in toto vel in ꝑte. Si aūt lingua ſana videat̉ nullas habēs maculasloq̄la tamē ſit ablata. ex cerebro eſt defectus vel ex neruis ſenſibilibus opilatisAliqn̄ eſt ꝑditio loq̄le ex ꝑdita mentevt in freneſi vel litargia. Hucuſqꝫ Conſtan. in viatico. alios deſignat defectuslingue in pantegni. Conſtā. vbi dicit.accidūt puſtule late ⁊ extēte in pellicul̓exterioribꝰ lingue ſicut accidit puerismalū lac ſuggentibus. ⁊ ſunt qn̄qꝫ albiqn̄qꝫ nigri coloris. accidit aūt apoſtemalingue. eā nimis magnificans. ⁊ ab oreexire faciēs. ⁊ vocat̉ exiliū lingue. Alid̓etiā genꝰ apoſtematis līgue eſt qd̓ ranavocat̉ eo ꝙ ſicut rana naſcit̉ ſub lingua⁊ aufert vſum līgue. ⁊ ita rana muta d̓rab effectu. Eſt autē aliud apoſtema lingue ſanguinolentū vn̄ tota lingua patitur et loq̄la pariter cū guſtu impediturEx viſcoſis enī humoribꝰ in linguā dominātibꝰ ſenſus guſtꝰ corrūpit̉ ⁊ īmutat̉ita vt dulciā amara ⁊ inſipida iudicent̉⁊ ecōtrario. vt dicit Gal̓. Itē Gal̓. ſuꝑamphoꝝ. ꝙ accidit lingue balbucies exnimia humiditate qn̄ lacerti lingue p̄nimia humiditate ī extremis neq̄untdilatari ſicut eſt videre in ebrioſis quibalbuciūt qn̄ in cerebro humore nimioꝑfundunt̉. Un̄ dicit ibidē Gal̓. naturaliter autē balbuciētes vel ꝓpter nimiamcerebri humiditatē balbuciunt vel ꝓpterlingue humectationē vel propt̓ vtrūqꝫ.Illa etiā ſuꝑflua humiditas eſt cauſaquare aliqͥ efficiūtur drauli. qͥ aliqͣs litteras ꝓferre nō pn̄t. ſcilꝫ r ꝓ n. vel cꝓ t.ꝓferūt. ⁊ hoc patet in infantibꝰ qͥ multas lrās corrupunt ⁊ eas ꝓferre nō pn̄tHec oīa dicit. Bal̓. ſuꝑ illū amphoriſ.īpodrauli a diarria maxime capiūtur.qꝛ nimia humiditas taliū que eſt cauſadraulizatōis redit ad ſtomachū ⁊ īteſtina ſepe lubrificādo inducit diarriā veldiſſenteriā .i. fluxū ventris. ſicut dicit.Gal̓. Itē dicit Conſtā. in pantegni. ꝙin lateribꝰ ligamētoꝝ lingue ſunt q̄daꝫvene. q̄ ſaliua lingue adminiſtrāt. Hecab initio lingue incipiūt. a qͥbꝰ emanatquedā humectatio fleumatica que ſaliua appellatur. vnde ille vene vocātur amedicis ſaliuales ſiue habitatio ſaliualis. Initiū autē lingue vn̄ exeunt hevene eſt caro glanduloſa ⁊ alba ipſiꝰ ſaliuegeneratiua q̄ humectat linguā ⁊ tēperatciboꝝ ſiccitatē. ⁊ augmentat eoꝝ ſuccoſitatē vt poſt dicetur. vn̄ dic̄ Ariſt. in. vi.ꝙ oues aliqn̄ habent ſub lingua venasalbas ⁊ ille faciūt fetus albos ⁊ aliq̄ habent nigras ⁊ ille faciūt fetꝰ nigros. alievarias ⁊ ille ꝓcreāt fetus varios ⁊c̄ Recollige igitur breuiter ex iā dictꝭ ꝙ lingua eſt ſubſtātia carnoſa ſanguinea etporoſa. influētie ſpiritꝰ receptiua incōplexione calida ⁊ humida. in diſpoſitōetenuis ⁊ oblonga anteriori ꝑte ſimilisgladio in cono. in colore rubicūda. in loco concauo ⁊ humido ſita ad motū facilima. vocū informatiua. ſapoꝝ diſcretiuag 5