Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

dentes ad inuicē proptet ſenectutem ⁊finem. aliter ſi vita duraret ꝑ millenarium ſꝑ dentes plures eſſent qͣꝫ in prīacreatōne. vn̄ dicit idē li. ij. dentes qͥ ori.untur intra gingiuā. nō oriūtur in virꝭ⁊ mulieribꝰ niſi poſt viginti annos ⁊ forte in quibuſdā mulieribꝰ poſt. lx. ⁊ origoeoꝝ erit cum maximo dolore. Itē idem.li. xix. Dentes acutioriūtur an̄ latosquoniā dentibꝰ acutis indigetur ad abſciſioneꝫ cibi prius. qꝛ prius eſt abſcidere qͣꝫ molere. ideo etiā citius creſcūt. qꝛminores ſunt/ qꝛ origo minoris rei eſtex calore an̄ originē rei maioris. Itemcalor etiā ſactīs facit oriri dentes cito/⁊ ꝓpter hoc eſt ꝙ pueri lactētes lac calidius naſcūtur in eis dentes citiꝰ Itemidē etiā ibidē. Anteriores dentes naſcūtur in oſſe tenui ⁊ etiā debili propter hͦſunt velocis caſus hucuſqꝫ ariſtote. Adhec Conſtā. in viatico ꝑticula ſecundaDentiū magnū eſt iuuamentū. et cumiuuamēto magnū corꝑis ornamētū ipſorū inqͣꝫ non patientiū quoniā in patiētibus actio corrūpitur. Quorū paſſio diuerſa eſt. Cuiꝰ diuerſitatis ꝑs eſtviſui maīfeſta ſicut putredines fetoresrupture. ꝑfatōnes. motiōes caſus. limoſitates ⁊ ſimilia. ꝑs vero nō apparēseſt ⁊ occulta. ſicut quādo dentes nimiuꝫdolent ⁊ tamē exteriꝰ ſani apparēt. Cauſa autē talis doloris ſunt humores a capite deſcendētes vel a ſtomacho mediāte fumoſitate aſcendētes. vel humoresacuti in gingiuis ⁊ tūc dolores nimij cūſaltū ⁊ pulſu ſentiūtur propter maliciāhumorū ⁊ acumē. Si vero dolor eſt a capite grauitas ſentit̉ in capite ⁊ dolor. infacie rubor ex ſanguine vel colera ad radices dentiū deſcendēte. Si vero fuerita ſtomacho. dolor ſentit̉ in ſtomacho etaſſidua eructuatio egredit̉ et erumpit.Dentes etiā aliquādo ꝑforātur. aliqͣndo rumpūtur. aliquādo ex vermibus incitrinū viridē ſeu nigrum colorē mutāt̉.que om̄ia ex corruptis ⁊ peſſimis hūoribus. ex malis cibis per neruos ad ligamentū dentiū deſcendentiū accidere dinoſcūtur Dentes etiā aliquādo mouētur ⁊ cauſa motus humores ſunt in dentiū radicibus/ qꝛ ſi ſint acuti neceſſe eſtin dētibus foramina effici ac fetores ⁊putredines generari. Ꝙ ſi vermes fuerint in cauſa dolor maximꝰ gignitur. qꝛneruū ſenſibilē corrodendo penetrant.Obſtupeſcūt etiā dentes ⁊ exacerbaturexhūore acido intꝰ. vel extra neruos ſenſibiles inficiēte ⁊ dormitare vidētur excauſa nimis frigida ſicut ex niue vel glacie neruos dentiū cōſtringente. Itē dentes quādoqꝫ cadūt ex nimia humiditate ligamēta dentiū relaxante quādoqꝫex nimia ſiccitate. vt patꝫ in ſenibꝰ quorū dentes propt̓ ſubtractōem humiditatis nutribilis dilabūtur. Has ⁊ multas alias dentiū recitat Conſtan. paſſiones. ſed hec ſufficiāt Recollige igitur exp̄dictis ꝙ dentes in mādibulis tanqͣꝫ infundamētis ꝓprijs radicātur ex frigiditate dominate albiores ceteris oſſibusefficiūtur propt̓ ſui duriciē de facili nōledūtur. Subſtātia enim dentiū eſt exſe imꝑaſſibilis. cū non ſit ſenſibilis. vtdicit Conſtan. vn̄ dens ruptus nulluꝫdolorē patit̉. Dicit̉ tamē pati et dolereꝓpter neruū ſenſibilē qui in eiꝰ radicibꝰſepe leditur ⁊ grauat̉. Dentes enī intriſecus neruis colligātur terminos carnis dentes excedūt ⁊ tamē in carne radicātur nihil intra ſe nec in ſe eſſe patiunt̉. Clauſi ſunt labijs ne videatur Indecens eſt enī cum apparent niſi forſanꝓpter riſum. Itē ſuꝑiores ad inferioresreuertūtur ⁊ ſibi inuicē mutuo coaptātur ⁊ ſi inferiores aliquādo moueāt̉ ſuꝑiores tamē fixi et īmobiles reperiunt̉Ordinate autē ad inuicē cōponunt̉. adinformatōem articulate vocis maximecooꝑantur toto corpori obſequūtur. Capitulū viceſimumprimū. De lingua.Ingua a lingendo cibū eſt dicta. vel qꝛ ꝑ eam articularis ſonus ꝟba ligat. ſicut enī plectrūcorde. ſic allidit̉ lingua dentibꝰ. vt dicitIſido. Eſt autē lingua inſtrumentū guſtus ⁊ locutōis. vt dicit Conſtā. ⁊ componit̉ de ſubſtātia molli carne poroſa etſpongioſa Eſt autē neruoſa. ꝓpter ſenſuꝫ