Liber Tertius.Patet itaqꝫ mul̓tiplex anime ꝓprietasẜm rem ⁊ diffinitionem. lucidius aūtpatebit aīe ꝯditio ꝑ noīs ipſiꝰ īpoſitiōꝫCapitulum quintū Quomodo aīa nomē a gētilibꝰ cepitNimā igitur ẜm Ifido. a gentilibꝰ nom̄ accepit. ꝓ eo ꝙ ẜm eoꝝopinionē ventus ſit. qꝛ aereꝫ oreattrahētes viuere videmur. Sed illudaꝑtiſſime falſum eſt quia multo priusanima corꝑi infunditur qͣꝫ aerore capiatur. qꝛ in genitricis vtero ſtatim viuit̉qn̄ a dn̄o infunditur ⁊ creatur. Animaigitur dicit̉. eo ꝙ viuit. ⁊ corpus cui infunditur animat ⁊ viuificat. Spixitusvero dicitur. qꝛ vitam in ſe habet ſpiritualem animalē et naturalem. et qꝛ ſpirare facit ipſum corpus. Idem etiā ineſſentia ē anima ⁊ animus. ſed anima dicit vitā ẜm ratiōem animus ꝯſiliū. vnde dicūt ph̓i animaꝫ .i. vitā ſine animoi. fine ꝯſilio ꝑmanere. Dicitur etiā anima mens. qꝛ tanqͣꝫ caput eminet vel qꝛmeminit. vnde homo ẜm mentē d̓r imago dei. Item multa nomina anime ſūtita cōiuncta ꝙ vnum ꝓ alio ſepe ponit̉et ꝑ diuerſa nomina anima diuerſis reſpectibꝰ nominatur. Anima enī diciturdum animat ⁊ viuificat Mens in quantum recolligit. Animus dū vult Ratiodum rectū iudicat. Spiritus dum ſpirat. Senſus dū aliquid ſentit. Un̄ ⁊ prohis anīe ꝓprietatibꝰ ſciētia que animequalitas eſt a ſenſu nomē accepit. Hucuſqꝫ Iſidorus libro vndecimo. capi. i.Capitulum ſextuꝫDe potentijs anime.Nima vero plures habet potentias cum ſit in ſubſtātia vna multiplicē habet ꝯꝑationē ẜm quāoportuit diuerſam potentiaꝝ ipſius on̄dere ꝑtitionē. Cōꝑatur eī ad corpꝰ ⁊ adfinē ſuū. ⁊ ad actū ſuū. ẜm cōꝑatiōꝫ ꝟoad corpꝰ quīqꝫ habet potētias quarū prima eſt ẜm Auguſ. ſenſualitas que viseſt anime qua mouetur ⁊ tendit in corꝑis ſenſus atqꝫ appetitus rerū ad corpꝰꝑtinentiū. Hac potentia mouetur ani-mal ad appetendū delectabilia. refugitqꝫ nociua. Secūda potenti a eſt ſenſusſcilicet vis anime qua cognoſcit res ſenſibiles ⁊ corꝑales qn̄ ſunt pn̄tes. Tertia eſt imagnatio qua anima intueturformas rerū corꝑalium cum ſunt abſentes. Quarta eſt ratio que inter bonum⁊ malum verū et falſum diſcernit. Quīta eſt intellectus que res non materiales ſed intelligibiles cōprehendit vt deum ⁊ angelū ⁊ huiuſmodi. Tres primepotentie .ſ. ſenſualitas ſenſus et imaginatio ſunt in anima ꝓut eſt corꝑi vnibilis et ei influit vitam ⁊ ſenſum interiorem ⁊ exteriorē ad ipſius coꝑis ꝑfectionē ⁊ he potētie hominibꝰ ⁊ brutis ſunt cōmunes. due ꝟo alie .ſ. ratio ⁊ intellectꝰſunt in ea ꝓut a corꝑe eſt ſeꝑabilis ⁊ remanet ſeꝑata ſicut angelus ⁊ hoc ẜm duplice aſpectū. Reſpicit nanqꝫ ſuꝑiora ⁊ſic intellectꝰ nūcupatur. reſpicit ⁊ inferiora. ⁊ ſic ratio dicitur. Prout aūt aniꝰma cōꝑatur ad finem ſunm triplicē habet potētiam ſcilicet rationalem qua tendit in verū. concupiſcibilem qua tenditin bonū. iraſcibilem qua tendit in arduum et eternū. In rationali eſt cognitioveri in cōcupiſcibili voluntas ⁊ deſiderium boni. in iraſcibili eſt fuga cōtrarij .ſ.mali. Oīs itaqꝫ potentia ſic conſiderataeſt cognitiua ſiue apprehenſiua veri ⁊ effectiua boni vel motiua ad fugam maliDe vi igitur apprehenſiua ſiue rationali omnis ſenſus oritur. De vi aūt motiua cōcupiſcibili ⁊ iraſcibili naſcitur omnis affectio ſiue affectus. que affectōesſunt quattuor .ſ. gaudium ſpes timor etdotor. prime due naſcuntur de concupiſcibili nam de re quā cōcupiſcimus gaudemus ⁊ gaudēdo ſperamus. Due veroalie. ſcꝫ timor ⁊ dolor oriuntur de iraſcibili. quia de eo quod odimus iā dolemꝰet dolendo timemꝰ. Hi ſiquidē quattuor affectꝰ ꝟtutū omniū ⁊ vicioꝝ quēdaꝫſunt ſubſtrata materia ſic̄ al̓s ē oſtenſūet hoc patet ꝑ auḡ. libro de anima ⁊ ſpūvbi hec oīa declarantur.Capitulū ſeptimūDe triplici potentia anime.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten