De foro compe. 79
¶ Quero cum glo. in verbo a cōmunione: quid important illa verba a ꝯmuniōe habeant̉ extranei: rn̄deo dupliciter. Primo qꝛ in penā remouebunt̉ a ſacris ad tēpus. Secūdo poteſt intelligi ꝙ priuabunt̉ officio ⁊ beneficio. ſed hec vltima ſolutio nō placet glo. nec doc. qꝛeſtnimis rigida ⁊ videt̉ ꝯtra lr̄am q̄ in ciuili ſaluat bn̄ficia ſi vult ꝑdere qd̓ euicit: ideo tene pͥmā. Ex qͣ nota ꝙetiam ab homīe pōt ferri excōmunicatio minor: licꝫ nōſit in vſu. nā priuare quē a ſacramētis nō eſt aliud qͣꝫ ferre excōicatōem minorē: vt in. c. a nobis. de excep. ⁊ in. c.ſi celebrat. d̓ cle. ex. mi. Uel intellige ⁊ tercio ẜm Io an.⁊ Hoſti. ꝙ debet ſeꝑari a cōione .ſ. hominū ꝑ excōicationis ſententiā quouſqꝫ ſatiſfecerit nō ſolū tracto: ſꝫ etiam eccl̓ie cui iniuriā irrogauit. sͣ. e. c. ij. ¶ Oppo. cū glo. īverbo voluerit. videt̉ em̄ hec lr̄a velle ꝙ etiā reus ꝯuentus corā ſeculari debeat puniri. vn̄ ob. c. at ſi clerici. sͣ. deiudic̄. Soluit ⁊ bn̄ ꝙ hoc. c. ꝓcedit qn̄ reus ſpōte hͦ elegit ibi qn̄ inuitꝰ fuit tractus. ⁊ ideo ſis cautꝰ vt reꝰ in pͥncipio ꝓteſtet̉ ꝙ nō intēdit litigare corā non ſuo iudice.¶ Quero cū glo. in verbo ſi ꝓ eis. dicit tex. ꝙ etiā ſi ꝓ clericis ſit lata ſentētia ⁊cͣ. qͥd ſi ſententia ſit lata ꝯͣ eos? reſpondet ꝙ ſentētia nō valet tanqͣꝫ lata a nō ſuo iudice:ſed in odiū eoꝝ ſeruabit̉ illa ſentētia. Hoſti. dicit ꝙ ſiue ꝓ eis: ſiue ꝯͣ lata ſit ſentētia nō valet: ſed vtroqꝫ caſupatient̉ penā in tex. cōtentā. ⁊ hoc voluit tex. duꝫ dicitetiā ſi ꝓ eis. q. d. multo fortiꝰ ſi ꝯͣ eos. dicit tn̄ ꝙ eo caſuquo fert̉ ꝯtra eos cogunt̉ tm̄ de ſuo dare ac ſi vale̓t ſententia ſi penā depoſitōis euitare voluerint. nam ſi euincunt illud ꝑdunt. ſi volūt euitare penā ſequit̉ ꝙ vbi ſuccumbūt tantūdeꝫ ꝑdere debent ſi locū ſuū ⁊cͣ. vult Hoſti. dicere ꝙ in crimīali debēt iſti deponi etiaꝫ ſi ꝓ eis ſitlata ſentētia. In ciuili ꝟo ſi volūt euitare hāc penā debent ꝑdere qd̓ euincūt. ſed ſi ſuccubuerūt vt aliqͥd perdant debent dare tantūdeꝫ de ſuo vt euitēt penā depoſitōis. hoc vltimū mihi nō placet. qꝛ ſiue ſentētia ſit lataꝓ eis ſiue ꝯͣ eos nō tenet. qꝛ a nō ſuo iudice. ⁊ ideo ſufficit ꝙ in penā ꝑdāt illā cauſaꝫ. ⁊ ſatis ꝑdūt lꝫ habuerintſnīam ꝯͣ ſe cū illa nō valuerit. Et puto breuiter ꝙ intellectus huiꝰ. c. ſit iſte. ꝙ aut reus traxit actorē in crimīalicauſa: et tūc indiſtincte debet deponi ſiue ſnīa ſit lata ꝓeo: ſiue ꝯtra eū: vt ꝓbat̉ in tex. ex illa implicatiua etiam.⁊ puto ꝙ hoc caſu remanebit cauſa in priori eſſe. qͥa illaſentētia ꝓ vel ꝯͣ nihil valuit: nec debet puniri amiſſionecauſe. qꝛ nō debet duplici pena ꝯteri. ar. c. at ſi clerici. deiudi. qd̓ etiā ſentit hic Cal. ⁊ ſatis hoc voluit lr̄a dū hācpenā amiſſiōis cauſe tm̄ infligat in cauſa ciuili. Aut traxit actorē in ciuili: ⁊ tūc debet ꝑdere cauſam ſiue euiceritſiue ſuccubuerit. nam vtroqꝫ caſu punit̉: lꝫ ſnīa priꝰ lata nō tenuerit. ⁊ ꝓ hoc. l. in crimīali. q̄ dicit ꝙ reus debetꝓ ꝯdēnato haberi. ſed dic ꝙ idem in effectu videt̉ voluiſſe Hoſti. ſoluet em̄ de ſuo illā ꝯdemnatōem lꝫ ꝯdemnatio nō valuerit ¶ Quero cū glo. in ꝟbo ꝑdāt qͥd fietde eo qd̓ ꝑdit̉ in hoc iudicio in penā: rn̄det ꝙ ſi reus fuit in culpa tūc debet ꝑdere reꝫ quā euicit .i. ſuꝑ qua fuitabſolutꝰ. ⁊ dabit̉ actori cui facta eſt iniuria ſi nō fuit inculpa. Et ſi diceres cū actor ꝓuocauerit ad iudiciū vetitum quō pōt eſſe extra culpā? rn̄det ponēdo exempluꝫꝙ reus erat ita potēs ꝙ non patiebat̉ ſe ꝯueniri coramalio iudice ⁊ actor eū metuebat. vn̄ timore cōpulſus cōuenit eū corā ſeculari inuitꝰ ⁊ coactus. vel pone alia exēpla q̄ ponūt bar. ⁊ Cy. in. l. in crimīali. ꝙ reus intētabatꝯditōem. l. diffamari. C. de inge. ⁊ ma. ⁊ actor cogit̉ agere cōtra eū: vel petijt vt ſibi ſtatueret̉ terminꝰ ad agendum. ff. de accu. l. titia: cum ſi. ⁊ ſic tm̄ reus fuit in culpa.iō actori adiudicat̉ illa res qͥ fuit iniuriatꝰ. Si ꝟo actorfuit in culpa ⁊ nō reus: tūc actor debet ꝑdere qd̓ euicit ⁊dat̉ reo. Si vterqꝫ fuit in culpa debet res dari ecc̄ie cuifuit facta iniuria. ⁊ hoc veꝝ ẜm glo. ſi res erat ipſiꝰ clerici. Si ꝟo erat eccl̓ie nō puniet̉ hac pena. qꝛ delictū ꝑſone ⁊cͣ. ⁊ cū hac glo. cōiter trāſeunt doc. ⁊ vide ad hoc qd̓no. xvij. q. iiij. quiſqͥs. ⁊ in ſpe. de cōpe. iudi. adi. §. j. ꝟ. ſꝫ
cui. ⁊ ꝟ. ſe. ⁊ eſt cōmunis cōcluſio quo ad fi. glo. ego puto ꝙ aut ſolus p̄latus litigabat de re. eccle. in iudicio vetito ⁊ puniet̉ pena amiſſionis loci. qꝛ hec pena imponit̉etiā in ciuili: niſi velit ꝑdere qd̓ euicerit. ſꝫ ſi res erat eccleſie nō pōt illud velle. ⁊ ſic remanet pͥma pena vt ſtatim dicā in ſe. glo. ⁊ hoc veꝝ niſi velit tantudem de ſuotradere. ar. eoꝝ q̄ noͣ. in. c. de multa. jͣ. de p̄ben. ⁊ qd̓ dixisͣ. poſt Hoſti. ⁊ idē pōt dici in actore trahente clericuꝫſuꝑ rebꝰ eccl̓ie corā iudice ſeculari. vide tn̄ qd̓ in ſil̓i no.xvij. q. vj. placuit. Si ꝟo p̄latus litigat cū toto capitulo. qꝛ delictum p̄lati cōicato capitulo p̄iudicat eccl̓ie: vtno. in. c. ij. d̓ ordi. cog. ⁊ in regula delictuꝫ. d̓ reg. iu. li. vj.tūc habebit locū hec pena. de hoc tn̄ an̄ delictū capituli⁊ p̄lati noceāt eccl̓ie: vide qd̓ dico in. c. j. de dol̓. ⁊ ꝯtu. ſꝫvidet̉ ꝙ indiſtincte debeat habere locū hec pena: lꝫ p̄latus ſolus litigauerit. qꝛ delictū p̄lati nocet eccl̓ie in iudicio: vt no. glo. in p̄al. regula delictū. facit tex. ī. c. cū oliꝫ.de cenſi. poteſt dici ꝙ hec glo. ꝓcedit qn̄ iudiciuꝫ nullomodo tenuit: ⁊ pena ponit̉ ī meꝝ odiū delinq̄ntis. gloꝯtraria ꝓcedit qn̄ iudiciū tenuit ⁊ aliqͥd ibi cōmiſſuꝫ eſttūc fauore iudicioꝝ delictū p̄lati exquo hꝫ adminiſtrationē agendi p̄iudicat eccl̓ie ¶ Quero cū glo. in ꝟbo ſilocū. qꝛ lr̄a dicit ꝙ in ciuili debet ꝑdere qd̓ euicerit ſi locum maluerit obtinere ⁊cͣ. nūquid ſit in optōe ip̄ius clerici an ꝑ̨̄dat cauſam: an locū? glo. rn̄det ꝙ ſic: qd̓ limitatdūmodo actor fuerit in culpa. nā ſi nō fuit in culpa cumſibi debeat hec pena applicari non poteſt reus eligere vtdeponat̉. Io. an. dicit hūc nō hr̄e optōem iſtā. ſed credit ꝙ iſta ꝟba ſint cōminatorie dicta. q. d. ſi ꝯtenderethr̄e qd̓ euicerit deponi poterit. ⁊ ſic dicit intelligere Io.vt colligit̉ ex glo. lxxxviij. di. c. ij. ī vl. gl. vbi dr̄ ꝙ dictioaut ponit̉ ꝯminatiue. alleg. c. placuit. xj. q. j. vbi ſunt hͨꝟba Io. cal. dicit ꝙ ſi ꝯtendit retinere qd̓ euicit dꝫ deponi. hec eſt em̄ noua culpa q̄ meret̉ penā hāc: ſed ꝓpihͦ nō tollit̉ optō quā dat iſta lr̄a dū dicit maluerint: qd̓verbū dat optōem ẜm eius ꝓpriā ſignificatōem a qͣ nōeſt recedendū niſi aliud appareat de mēte legis. l. nō alit̓ff. de le. iij. ⁊. jͣ. d̓ deci. c. ad audientiā. Si igit̉ nō vult ꝑdere qd̓ euicit ſequit̉ ꝙ elegit priuari vl̓ deponi ⁊ ſic fieri debet. nec tn̄ ẜm eū ſequit̉ ꝙ teneat ſnīa licꝫ eligat deponi. vnde nihilominꝰ actor qͥ non fuit in culpa poteritab iſto reo pete̓ id qd̓ petebat. nec obſtabit ſibi predictaſentētia abſolutoria. qꝛ nō tenet ex eo qꝛ lata a non ſuoiudice. vt in. c. at ſi clerici. sͣ. de iudi. nec poterit petere ꝙreus ſibi cōdemnet̉ ex hac cauſa: qꝛ voluit litigari ī foro ſeculari. ſufficit em̄ ꝙ punit̉ pena depoſitōis: vt ī dicta decre. at ſi clerici. nec ob. l. in crimīali. qꝛ loquit̉ in laico cui nō dat̉ dicta optio. nec poteſt dari cū pea depoſitōis nō cadat in ip̄m. ⁊ hec dicta mihi placent. ⁊ ꝙ det̓electio ip̄i reo tenet etiā hic do. An. licꝫ nō alleget hͨ dicta Cal. ⁊ limita hanc glo. ẜm hec dicta: vt lꝫ actor nonfuerit in culpa: nihilominꝰ hec electio cōpetit reo. qꝛ decōmoditate actoris nulla fit h̓ mentio: ſꝫ tm̄ de pena reiqui ſatis punit̉ pena depoſitōis. Et ꝓ hoc facit qꝛ penaqn̄qꝫ imponit̉ alternatiue ⁊ optio dat̉ reo: vt. l. quicunqꝫ. ⁊ qd̓ ibi no. Cy. C. d̓ ſer. fu ¶ Quero cū glo. pe. an̄ ſaltem tacite poſſit clericus ꝓrogare iuriſditōem iudicis ſecularis; ⁊ cōcludit ꝙ non. ſed Io. in. c. inolita. xj. q. j. tenet ꝙ tacite poteſt. nam ſi nō poteſt tacite tūc ſublatuꝫ⁊ nullū eſſet priuilegiū ſcholariū de pluribꝰ iudicibꝰ adeundis ꝑ ꝯſti. habita. C. ne fi. ꝓ pa. Bar. brix. in p̄al. c. īolita tenet ꝙ quicqͥd dicat Io. clericū nō poſſe ꝓrogare etiam tacite iuriſditōem laici ꝑ hoc. c. nec etiam clerici ſine cōſenſu ep̄i: vt in. c. ſignificaſti. jͣ. eo. ⁊ idem tenetHoſti. ⁊ hoc verius. quia ſi non poteſt expreſſe: fortiusnec tacite. qꝛ regulariter plus oꝑatur expreſſus conſenſus qͣꝫ tacitus. vt no. Io. an. in regula ſcienti. de reg. iu.li. vj. in mercū. ſed reſpectu aut̓. habita ſuꝑius alleg. di.cit Goff. hic ⁊ in ſumma huiꝰ ti. §. dubitari. illam aut̓. locum non habere in ſcholaribus clericis. vel ſi locum ha-