De iudiciis.

non venient̓ monachi qꝛ debet attēdi cōmunis vſus loquēdi. vt. l. labeo. ff. de ſupel. le. ⁊. l. liberoꝝ. §. qd̓ tamencaſſius de le. iij. ⁊. l. cū delanionis. §. aſinam. ff. de fun. inſtruc. ⁊ inſtru. le. no. Bar. p̄ſertim ī materia ſtatutoꝝ inl. omnes ppl̓i. ff. de iuſti. ⁊ iu. facit qd̓ no. in. c. ex litteris deſpon. ⁊ dixi. sͣ. e. c. j. Et dico idem in monialibꝰ qꝛ ex cōmuni vſu loquēdi iſte de ordine mēdicantiū appellanturſorores alie vero moniales. ¶ Nota qd̓ dixi in ſcd̓o ſūmario ꝙ vbicūqꝫ iudex videt ex defectu alicuiꝰ ſolēnitatis iudiciū deficere ⁊ eſſe fruſtratoriū debet iudex ſupplere ex officio qꝛ illud nō venit ſolū ad ꝯmodū partiū ſedad publicū ne lites ſint īmortales ad qd̓ euitandū iudexbonus debet elaborare. ad hoc. c. finem de do. ⁊ contu. etin. l. quidā eſtimauerūt. ff. ſi cer. pe. ad hoc ſolet allegariquotidie iſte tex. ⁊ vide glo. optimaꝫ in. c. j. de elec. li. vj.hinc eſt ꝙ ex officio ſupplet circa defectuꝫ libelli. vt no.Inno. in. c. j. de libe. obla. ⁊ vide qd̓ noͣ. in Spe. de iuracal. §. ſuꝑeſt. ꝟ. quid ſit tutor. ¶ Nota iudicē non debere pati vt capitulū maxime religioſoꝝ litiget in iudicio ſine auctoritate prelati ſiue ſit ille abbas ſiue ep̄s ſiue alio nomine nūcupet̉ vt hic. qd̓ intellige quādo auctoritas ſiue ꝯſenſus de iure eſt requirēdus ⁊ quo omiſſo iudiciū reddit̉ fruſtratoriū. quia ſuꝑ hac ratione fundatur iſta litera. ⁊ ꝙ debeat de iure requiri plene not. inc. edoceri de reſcrip. dic vt ibi. ¶ Nota ꝙ quis pōt eſſeep̄s ⁊ abbas diuerſo reſpectu. qd̓ intellige vt. jͣ. ſubijciā.¶ Ultimo induco iſtū tex. ad ꝓbandū ꝙ etiam in cauſa in qua nō poteſt ꝯuentus agere ſine auctoritate ⁊ cōſenſu p̄lati valet tamē impetratio facta ꝑ ſoluꝫ ꝯuentūabſqꝫ ꝯſenſu p̄lati. ⁊ ſatis eſt vt ꝯſenſus habeat̉ in actuagendi. naꝫ vt patet hic ⁊ maxime in antiqua cauſa eratcōmiſſa audienda ⁊ diffiniēda ad inſtantiā ſolius ꝯuentus ⁊ tamē abſqꝫ noua impetratione poteſt agi corā iudice ſic impetrato dūmodo in actu agendi habeat̉ conſenſus p̄lati. qd̓ bene no. ⁊ tenet Io. an. in addi. ſpe. inti. de reſcrip. pn̄ta. §. ratione quoqꝫ eius in fine vbi ideꝫdicit ecōtra ſi cauſa eſſet ſolius ꝯuentus. vt qꝛ diuiſa eſtadminiſtratio intm̄ vt ſolus p̄latus nō poſſit agere ꝙ nihilominus poterit reſcriptū impetrare. glo. eſt facilis. etde materia iā remiſi ad plene no. in. c. edoceri de reſcrip.⁊ vt omnis ceſſet obiectio poſſet intelligi hec decre. ẜmInno. ꝙ iſtud negociū erat ꝯmune ꝯuentui ⁊ epiſcopo⁊ ideo nō poterat ꝯuentus intrare iudiciū ſiue auctoritate epiſcopi. vel erat negociū grande quo caſu nō agitvnus ſine alio. vt no. de his que fi. a p̄la. quāto. ⁊ in antiqua dicit̉ ẜm Io. an. ꝙ agebatur ſuꝑ quadam eccleſia¶ Nota ex hac vltima ſolutōe Inno. ꝙ licet bona ſintdiuiſa inter ep̄m ⁊ capitulū tamē negocia grauia nō expedit vnus ſine alio. ad idem. c. j. de ꝓcur. qd̓ ſic pōt intelligi. ¶ Itē nota ſcd̓o ꝙ negociū ſuꝑ eccleſia dr̄ graue. facit. c. ij. de ꝓcur. Itē dicit Uin. ꝙ qn̄ ꝯuenit̉ capitulū ſuꝑ maleficio nō exigit̉ ꝯſenſus ſuꝑioris qꝛ tangit̉factū ꝓpriuꝫ. ⁊ ꝙ vniuerſitas ſeu capl̓m poſſit accuſaride maleficio no. in. c. dilectꝰ el. ij. de ſimo. ⁊ plene ꝑ bar.in. l. aut facta. ff. de pe. ¶ Sed oppo. ⁊ videt̉ ꝙ iſte nonpoſſit eſſe ep̄s ⁊ abbas. jͣ. de cōceſ. p̄ben. cum noſtris. vbiep̄s nō potuit habere p̄poſiturā cum ep̄atu doc. hic cōmuniter dicūt ꝙ forte monaſteriū erat vnitū ep̄atui. adhoc. c. j. ne ſede vacan. vel erat cathedralis eccleſia regularis ſicut multe ſunt in anglia. ⁊ in iſtam vltimā ſolutōnem magis inclinant doct. ⁊ dic ꝙ in ſicilia due ſunt eccleſie cathedrales regulares vna eſt archie p̄alis vt panhorni eccleſia montis regalis alia eſt ep̄alis. vt eccl̓ia cathanien. vbi ego habitu eſt a pueritia ſumpſi ſancti Benedicti nec ſunt ibi alij canonici ſeculares nec abbas ſedep̄s eſt loco abbatis. vt hic ⁊ ꝯuentus ſeu capitulū canonicorum ſeu monachoꝝ facit vnū corpus cum ep̄o. vn̄omnia expediunt̉ ꝯmuniter ꝑ ep̄m ⁊ ꝯuentū. ⁊ dic̄ ꝙ tales monachi poſſunt appellari canonici. vt eſt tex. iunctaglo. lviij. di. c. ij. nec ethymologia vocabuli contradicit

nam canonicus dicit̉ a canone. ⁊ canon idem eſt qd̓ regula ſeu quedam norma viuendi. vt. iij. di. canon. vndecanonicus quaſi canonice inſtitutꝰ. vnde largo modoquilibet bn̄ficiatus legitime poſſet dici canonicus. ad hͦqd̓ no. Io. an̄. in. c. j. de elec. li. vj. vſus tamē ꝯmunit̓ loquēdi accipit ꝓ canonicis canonicos cathedralis eccl̓ievt tangā. jͣ. de vita ⁊ hone. cle. ſuꝑ rubrica. ¶ Et hic incidenter ſoleo recitare ſemꝑ hanc. q. nūquid talibꝰ monachis eccleſie cathedralis qui poſſunt vt dixi appellaricanonici poſſit ꝯmitti cauſa ꝑ ſedem apl̓icam ſicut cōmitti poteſt canonicis ſecularibꝰ eccleſie cathedralis. vtin. c. ſtatutū de reſcrip. li. vj. Archi. hanc queſtionē format. vt in p̄all̓. c. ſtatutū. ⁊ concludit ꝯmiſſionē non valere niſi religio exprimat̉. Ego ꝟo al̓s legendo ſcholaris tanqͣꝫ ſubſtitutus a doctore meo allegaui cle. ⁊ ſi pͥncipalis de reſcrip. ⁊ tenui ꝯtrariū. ⁊ poſtea factus doctorhanc opinionē ſemꝑ ſecutus ſum. ⁊ mouebar pͥncipalit̓per illā cle. vbi patet ꝙ religioſus obtinēs prioratū conuentualē etiā manualē pōt eſſe delegatus pape tanqͣꝫ ꝓprie habens dignitatē vigore. c. ſtatutū. vbi ſimpliciterfit mentio de habentibꝰ dignitateꝫ nec diſtinguitur inter ſeculares ⁊ religioſos. vnde exquo qualitas requiſita ad delegationē ſuſcipiendā reꝑitur in religioſis efficiuntur habiles ⁊ capaces ſicut ſeculares. ⁊ pro hͦ optimeno. xvj. q. j. ſunt nonnulli. ⁊. c. doctos. ⁊. c. moderamine.quāto em̄ quis ſanctior ⁊ excellentior tanto potentior ⁊habilior. vt in p̄all̓. c. ſunt nōnulli. Ad ꝓpoſitū ergo ſicut in. c. ſtatutū. appellatione habentiū dignitates veniunt religioſi dignitates habētes ita appellatione canonicoꝝ eccleſie cathedralis venire debēt monachi eccleſiecathedralis regularis qui dicuntur canonici. vt. sͣ. dixi.nec religio facit in hoc eoꝝ ꝯditionē deteriorē īmo meliorem. vt in p̄all̓. c. ſunt nōnulli ⁊. c. doctos. ⁊ maxime inhac materia vbi non tractat̉ de odio īmo potius de fauore vt mandatuꝫ pape facilius executione mandetur.Item in iſtis mandatis ceſſat ratio ꝓhibitionis. c. ſtatutum. nā clerici ⁊ religioſi ſimplices nequeūt eſſe delegatipape. qꝛ vt plurimū ſunt ignari literaꝝ ⁊ pauꝑes ⁊ indecens eſt vt tales gerant ꝑſonā pape. que quide ratio ceſſat in iſtis religioſis eccl̓ie cathedralis qꝛ coīter in eis vtplurimū inſtituūtur ciues optimi ſtatus ⁊ ꝯditionis quidedicant ſe ſtudio literaꝝ ⁊ multū pre alijs clericis honorantur in loco. ¶ Sed contra tex. ⁊ predicta op. ⁊ videtur ꝙ talis ep̄us non debeat appellari abbas. nam ratione dignitatis ep̄alis p̄eſſe poteſt eccleſie regulari cū dicatur ꝓpter excellentiam dignitatis ep̄alis religioſiſſimus ⁊ ſanctiſſimus. vt in aucͣ. de ſanc. epiſ. in rubro ⁊ nigro colla. ix. ⁊ in. c. ex multa. jͣ. de voto. vnde. c. viliſſimusjͣ. q. j. dicit viliſſimus ꝯputādus eſt qui p̄cellit alios dignitate niſi p̄cellat ſcientia ⁊ ſanctitate videmꝰ inſuꝑ ꝙep̄s pōt reciꝑe aliqͦs ad ꝓfeſſionē ſine monaſterio ⁊ deputare eis aliquē honeſtū locū ad habitādū. vt nō. Inno. in. c. porrectū de regula. Itē ſi aſſumptꝰ eſt in abbatēalterius monaſterij ⁊ renūciat abbatie remanet ſb̓ iuriſditione ⁊ diſpoſitōne ep̄i. vt no. Fe. de ſenis in conſilijsſuis. ⁊ Io. de lig. poſt eū in cle. ne in agro de ſtatu regula. Item ſi aſſumit̉ religioſus ad eccl̓iam curatā ſecularem eſt ſub ep̄o ⁊ nullā ꝯmunionē habet ampliꝰ cū monaſterio. xvj. q. j. ne pro cuiuſlibet. ⁊ no. glo. in p̄all̓. cle.ne in agro. ⁊ hͨ omnia ⁊ multa ſimilia facit ī monaſteriocpus iuxta notata in. c. quāto. ⁊ in. c. cum ab eccl̓iarū deoffi. ordi. ¶ Quero ergo quare in tali eccl̓ia vbi hꝫ minorem iuriſditionē nō dicit̉ ep̄us reſpectu monachorūſed abbas? Sol. credo reſpōderi poſſe duplicit̓. primoqꝛ monaſteria a principio fuerūt edificata vt ſub abbatis regimine gubernarētur. vt in. c. cuꝫ ad monaſteriumde ſta. regū. ⁊ in regula monachoꝝ vt ſeruetur antiquainſtitutio ep̄us in tali eccl̓ia dicitur abbas reſpectu monachoꝝ. Eſt .n. nomē ſollicitudinis ⁊ oneris ⁊ etiaꝫ honoris. iuxta notata ꝑ doct. in cle. abbates de reſcrip. vel