De iudiciis.

minoris preiudicij quia in condemnatione rei ſunt fauorabiliores. ff. de re. iu. l. fauorabiliores. ⁊ iura ſunt promptiora ad abſoluendū qͣꝫ ad condēnandum. vt in. c. ex literis de proba. ⁊. c. inter dilectos de fi. inſtru. et de re iudi. c. vlti. cum ſimilibꝰ. et hoc aperte reperio tenere Inno. in. c. ij. de ordi. cogni. de quo non faciunt h̓ mentionem doc. Et ponit in hac materia quedā verba pulchra⁊ clara que nota tu maxime canoniſta dicens ſtultū eſſeiudicem qui libelluꝫ generalē recipit ex quo varij modiagendi poſſunt cōpetere cum aliter fiet condēnatio invna qͣꝫ in alia. ſed debet libellantē ꝯpellere ad exprimēdam actionē ſeu cauſam agendi ex qua cauſa poſſit colligi modus agendi. dic̄ tamē ꝙ ſi ita generaliter eſt receptus libellus valet. ar. in. l. fi. C. de anna. excep. ⁊ fiet condemnatio ẜm illā que minorē condēnationē requirit. vtff. de re. iur̄. l. ſꝑ. ⁊. l. fauorabiliores. ⁊ p̄al. c. inter dilectosde fide inſtru. niſi ẜm eū in medio litis ex ꝓbationibus.vel quia hoc dixit exp̄ſſe appareat qualit̓ agere velit qꝛtunc ẜm hoc ferenda eſt ſnīa. all̓. p̄all̓. l. ſiquis intentōe.que verba optime nota. Conclude ergo ꝙ ſi libellus eſtadmiſſus ſine omni expreſſione cauſe ⁊ nō fuit oppoſitūvalet. vt in p̄all̓. l. fi. C. de anna. excep. ⁊ nota in. c. ij. ⁊. iijde libel. obla. ſed oportet ꝙ poſtea clare actor ꝓbet intentionē ſuam. al̓s ſuccūbit. ar. l. ſi in rem. ff. de rei ven. ⁊qd̓ ibi no. ꝑ Bar. Iudex tamē nō debet libellū talē recipere. Idē eſt ſi expreſſit aliquā cauſaꝫ ſed ita generaleꝫꝙ varij modi agēdi poſſunt elici. licet enim ex poſtfactoſit facienda expreſſa interp̄tatio ẜm ꝙ Inno. ⁊ Ci. sͣ. dixerunt tamē ſapiens iudex nō debet hoc admittere propter dubitatōes ⁊ cauillatōes que poſtea fiunt. ar. in. §.curare. inſti. de acti. ⁊. xxx. q. v. iudicantē. ⁊ in. l. fi. C. de fideiuſ. ẜm Inno. in p̄all̓. loco. ⁊ ſic limito dictuꝫ Ci. ip̄mtamen nomē actionis non ꝯpellit̉ exprimere. ſatis enimeſt ꝙ ſibi ꝯpetat ius agendi ſeu actio. ⁊ ita intelligit̉. l. ſipupilli. ff. de nego. geſ. que dicit ꝙ ſine actione nemo experitur .ſ. ſine actione cōpetenti non aūt ꝯpellitur exprimere. Et idem dicit de iure canonico. quia oportet ꝙ ſibi cōpetat actio ſeu aliquid aliud qḋ teneat locū ſeu vicem actionis. vt officij iudicis imploratio. vt in. c. ij. deoffi. iudi. ⁊ in. c. j. de pac. vbi tangā an̄ ex nudo pacto cōpetat actio ſeu officij imploratio. qn̄qꝫ tamen etiā de iure ciuili nulla ꝯpetente actione vel officij iudicis imploratione iudex debet ex officio ſuo ꝓuidere ꝑti qn̄ videtaduerſariū locupletari cuꝫ iactura alterius. vt eſt caſusſingularis in. l. plane. ff. de peti. here. facit. l. ſi ⁊ me. ff. ſicer. pe. Et ꝑ hoc habet̉ clare materia huius. c. reliquavero his ꝯnexa .ſ. quid debeat cōtinere libellus dicam inc. j. ij. ⁊. iij. de libel. obla. ¶ Nico. abb.Excōmunicatus¶ Ntelleximus. poteſt conuenini¶ ſed nō conuenire. h. d. ſic cōmuniter ſummaturEgo vero ſummo magis generaliter ⁊ pinguius. Excōmunicatus in iudicio niſi tanqͣꝫ reus ſtare non poteſt. h.d. Primo ponitur queſtio. ſecūdo reſponſio ibi reſpōdemus. tercio reſponſionis ratio ibi ne videatur ¶ Nota primo ex ꝟ. ſtare quod eſt verbū generale excōmunicatum nō poſſe ſtare in iudicio niſi tanqͣꝫ reum. Cuꝫ em̄permittat iſtuꝫ caſum in materia prohibita videtur formare regulam in oppoſitū. xxxij. q. vij. dn̄s. Et ex hoc infertur ꝙ nō poteſt ſtare vt iudex neqꝫ vt aduocatus neqꝫ vt teſtis. vt in. c. decernimus de ſen. ex. li. vj. Item neqꝫ vt aſſiſtens actori. quia hoc verbuꝫ ſtare eſt generale⁊ periculoſum eſt ſibi nō vitare alios de cle. ex. mini. c. illud. Item nec vt notarius cauſe. quia talis ſtat in iudicio quod ſibi nō concedit̉ quia ſibi nō creditur durante excōmunicatione. iij. q. iiij. nullius. ⁊ qd̓ no. in p̄all̓. c.decernimus. ⁊ in. c. quoniā ꝯtra de proba. Item nec vtpromouens inquiſitionē. jͣ. de accu. cum dilectus nec vtaccuſator ſeu ꝓmotor publice cauſe de excep. a nobis. ⁊jͣ. eo. exhibita. ⁊ generaliter poteſt dici excōmunicatum

repellendū a iudicio in caſibꝰ a iure expreſſis. vt in. c. pe.⁊ vlt. de excep. ⁊ idē dicit extra iudiciū vt regulariter repellatur cū ſibi omnis ꝯmunio ꝓhibeatur. xj. q. iij. cumexcōmunicato. niſi in caſibꝰ ſibi ꝑmiſſis. vnde nō ſolumrepellitur ab actibus iudicialibꝰ ⁊ publicis ſed etiā a cōmunibꝰ .ſ. extraiudicialibꝰ ⁊ priuatis. vt notāt̓ dicit tex.in. c. pia. de excep. li. vj. vbi vide maxime in nouella multa ꝑtinentia ad materiā ¶ Nota ſcd̓o ꝙ verba generalia diſpoſitōnis edite in odiū alicuiꝰ nō debēt referri adeum caſuꝫ qui cederet in fauorē odioſi. ꝯcor. c. ⁊ ſi neceſſe de do. poſt diuor. reſtit. qꝛ qd̓ ſtatutū eſt in odium nōdebet cedere in fauorē ⁊ cōmodū ſicut ecōtra ſtatutū infauorē nō debet tendere in odiū. vt in regula qd̓ ob gratiam de re. iur. li. vj. ⁊ in. l. qd̓ fauore. C. de le. mēs em̄ cōſtitutionis ⁊ nō verba ponderāda ſunt. jͣ. q. j. marchion⁊ in regula vltima ⁊ qd̓ ibi no. de re. iur̄. li. vj. ⁊ in. l. ſcireleges. ff. de le. ¶ Ultimo ex mēte. ⁊ ex ratione lr̄e colligo excōmunicato ꝑmittendā ꝯmunionē qn̄ cedit in ſuiodiū. ⁊ qua ꝓhibita reportaret ꝯmodū. ⁊ intellige omnia p̄dicta ꝓhibita in excōmunicato excoīcatione maiori. excōmunicato em̄ minori non ꝓhibet̉ ꝯmunio hominū ſed tm̄ participatio ſacramentoꝝ. vt in. c. a nobisde excep. ⁊ in. c. ſi celebrat de cle. ex. mi. Item nomīe excōmunicationis intelligimus de maiori. vt in. c. pe. de ſen.ex. ¶ Nūc venio ad glo. quā diuido in tres partes. Inprima replicat ⁊ coadiuuat literam. In ſcd̓a opponit tacite ⁊ ſoluit. In tercia querit. ſcd̓a ibi ſed quid ſi. terciaibi. ſed nūquid ¶ Op. igit̉ cum ſcd̓a parte. videt̉ em̄ iſtūexcōmunicatū reum nō ꝯpellendū ad ꝯſtituendū ꝓcuratorem cū nemo ſit ad hoc ꝯpellendus. de procu. querelam. Item principalis ꝑſona habet iurare de calumnia.vt in aucͣ. principales. C. de iura. calum. ergo oportebitꝙ ip̄e interueniat in iudicio. Sol. glo. ꝯcludit iſtum nōꝯpellendū ſi nō vult. ⁊ dic vt in ea. ⁊ ſic ẜm iſtum intellectum glo. iſtud verbū debet poſitū in tex. nō inducit neceſſitatē. Idē Inno. Hoſti. ⁊ Pe. cū hac opinionē gl.cōmuniter tranſeunt alij doc. p̄ter Iohan. cal. qui dicitiſtum cogendū ad ꝯſtituendū ꝓcuratorē. qꝛ verba debent accipi proprie niſi reſultet abſonus intellectus. vtl. nō aliter. ff. de le. iij. ſed hic nullus abſonus intellecꝰ reſultat ſi verbū debet importat neceſſitatē cū etiā periculoſum ſit ſibi ſe ingerere ꝯmunioni hominū. nec ob. ſi dicatur ꝙ quis non ꝯpellatur ꝓcuratorē ꝯſtituere quia illud verum regulariter ſed qn̄ quis ꝯpellitur ratōne delicti. vt patet in bānito. Nec ob. ſi dicat̉ ꝙ forte neminēreꝑiet qui velit officiū acceptare qꝛ hoc ſibi imputāduꝫquare nō petit abſolutione. vn̄ hoc eſt ſibi vtile qꝛ facilius recepiſſet. ego ſemꝑ tenui opinionē ꝙ p̄ciſe nō compellatur ſed ꝙ tm̄ ex debito honeſtatis. fundamentū meum eſt in. c. cuꝫ inter de excep. vbi dicit̉ ꝙ omnis legitima defenſio excōmunicato reſeruat̉ ne actore īpugnāte reus ꝯdemnet̉ qui tamen vel veniret abſoluēdus. ſedcerte iſtud ꝯtingeret de facili ſi nō audiretur niſi ꝓcuratorem ꝯſtitueret. quid em̄ ſi nullū reꝑiret vel minꝰ idoneum ⁊ cauſa p̄ſertim eſt ardua? certe abſurdū eſt dicere ꝯtra eum ꝓcedendū cum paria ſunt nullū habere velminus legitimū. vt in. c. ij. de trāſla. p̄la. ⁊ ſic legitima defenſio ſubtraheret̉ ſibi ꝯͣ. d. c. cū inter. ⁊ ꝯtra omnē equitatem. Nec ob. dictū Cal. dum dicit ſibi imputādū qͣreabſolutōeꝫ nō petit qꝛ nō debet in hoc puniri qꝛ nō petit exquo trahit̉ ⁊ nō trahit. ⁊ ſatis eſt ꝙ puniatur alijspenis iuris. vn̄. c. cū inter. hanc ꝯſideratōneꝫ nō habuitſed indiſtincte voluit ꝙ exquo impugnat̉ ꝙ ſibi reſeruet̉ oīs legitima defenſio. hoc corroboro fortius. qꝛ iſtedefectus vt nō ingerat ſe ꝯmunioni hominū cauſat̉ nōīmediate ex culpa ſua. ſed ex pena excōmunicationis etideo nō debet ex hoc puniri ne pena ex pena proueniat.argu. bonū de conceſſio. p̄ben. qꝛ diuerſitatem. ⁊ qd̓ no.glo. in regula imputari de re. iur. li. vj. ad idē facit. c. decernimꝰ de ſen. ex. li. vj. vbi papa mandat ꝯpelli iudices