CitulusQuodecimus
ſimulacrum cū copia ⁊ gubernaculo fingūttanꝙͣ fortuna ⁊ opes tribuat ⁊ hūanaꝝ rerūregimen obtineat. Sed vt dicit̉ yſa. lxv. Ue qͥponitis fortune menſā .i. aram tanꝙͣ dee. Etſubditur. Dinumerabo vos ī gladio .ſ. iuditij⁊ eterne bānatōnis. Alij dixerunt fortunaꝫeſſe accidentiū reruꝫ ſubitū ⁊ inopinatū euētum abſqꝫ omī cauſa ſuperiori vel inferiori.Un̄ aliqui opinati ſunt vt refert dn̄s Ioh̓esdn̄ici ſuꝑ Eccleſiaſtes. ꝙ omīa eueniebant inmūdo a caſu ⁊ fortuna ſine diuina ꝓuidenciavel celoꝝ influencia. ⁊ ſine cuiuſcūqꝫ rōnaliscreature ordinatōne prima. Un̄ ⁊ Augꝰ de ciui. dei. libro. v. dicit ꝙ caſualia dicūt̉ que velnullas habēt cauſas vel nō aliquo ratōnabiliordine ꝓcedūt. Exemplū refert Ualeriꝰ ī primō libro. ꝙ dū remiges quidā haurirēt aquāde ſentina fluctus maris quēdaꝫ e naui eiecitī mare ⁊ mox alius fluctus ꝯͣrius illū eiectūnaui reſtituit. A caſu ⁊ fortuna fuit vtrūqꝫ.qꝛ ſine aliqua cauſa ratōnabili ⁊ ꝓuidēcia cꝰcūqꝫ hoc euenit. Sic igit̉ aliqui ph̓i caſum etfortunā poſuerūt ī omībꝰ. In quoꝝ ꝑſona īquit Salomon Eccleſiaſtes. ix. Verti me adalia. vidiqꝫ ſub ſole nec velotiū eſſe curſū. necfortiū bellū: nec ſapientū panem. nec doctorūdiuitias. nec artificū grām. ſꝫ tempꝰ caſumqꝫī omībꝰ .i. aliqn̄ velotiores a curſu impediūt̉ita ꝙ tardiores p̄cedunt ⁊ corꝑaliter ⁊ ſpūaliter. ⁊ fortiores in bello aliqn̄ vincūt̉ a minꝰfortibus. ⁊ ſapientes .i. magi et incantatoresqui deberent ex illa arte eſſe diuites. aliqn̄ carent̉ pane. que omnia vident̉ ꝓcedere ex eo ꝙa caſu cūcta ꝓueniūt. Ad quod facit ꝙ quidāethnicꝰ hiſtoricus ait. Fortuna in omī re dominiat̉. Et ꝙ Empedocles dixit mūbum pluries diſtinctū in ꝑtes et in chaos quoddā redactū: adueniēte lite ⁊ adueniente amicicia.Naꝫ adueniente lite dicebat quod prius eratchaos .i. materiam confuſaꝫ: diſtinctā ī ꝑtesvt hominē. equū. canē. auem. piſcem. lapidē.aurum. argentū. terrā. ⁊ huiuſmoī. ⁊ tūc etiācaſualiter mēbra recipiebāt talem ſitū ī corpore qualē hn̄t. vt qd̓ al̓ fuit caput poſtea facta ſit manus ⁊ huiuſmoī. Et iſte caſus dn̄atur in rebus quouſqꝫ iteꝝ veniat amicicia. etomīa redigat in vnū chaos. Et poſtea iteruꝫadueniente diſcordia ſeu lite alius caſus dominabit̉ toti generi reꝝ. Et ſic ꝙ vnus habēsvxorem habeat filios. alius nō habeat. vnusſit diues. alius pauꝑ. vnus ſit ſanus. aliꝰ īfirmus. vnus in iuuentute moriat̉. alter in ſenectute. vel media etate. vel puericia. duobꝰ cadentibus d̓ aliquo loco. vnus frangat ſibi pedem. alter nō. vnus ſit bonꝰ. alter malus. totū hoc dicūt eſſe a caſu ⁊ fortuna ſine aliquaꝓuidencia alicuiꝰ. Sꝫ hoc eſſe falſiſſimū on̄dit xp̄c dicens Math̓. vj. Si fenū quod hodieeſt. ⁊ cras in clibanuꝫ mittitur. deus ſic veſtit
floribus .i. ita viuacis coloribus ꝙ nec Salomon in omni gl̓ia ſua potuit hr̄e veſtimentūtampulcri coloris. quantomagis vos puſillefidei .ſ. veſtiet ⁊ ꝓuidebit; Et ſi volatilia q̄ nōſerunt nec metūt: paſcit. quantomagis hoībꝰꝓuidet. Ip̄i em̄ eſt cura d̓ omībꝰ Sap̄. j. Creauit enim deus omīa vt eſſēt. ⁊ ſanabiles fecitratōes hominū. vn̄ nō a caſu ꝑ ſe facta ſunt.Sic determinauit. b Tho. in. iij. ꝯͣ gentiles ⁊prima ꝑte. q. xxij. ꝑ totum. ꝙ omīa inferioraſubſunt diuine ꝓuidencie .ſ. mūdꝰ et corꝑaliamotus ⁊ actus omniū inferioꝝ. actus hūaniet generaliter omīs creatura. Un̄ SalomonEccleſiaſtes. ix. Verti me ad alia .i. d̓ contradictōne in ꝯͣdictionem a ꝓfundo inferni: vndeꝓceſſit falſiſſima opinio qua dicit̉ omīa euenire a caſu ⁊ fortuna. ad ſublimitateꝫ diuineꝓuidencie qua cūcta gubernant̉. in qua vidiꝙ nō ē curſus velocium. Ueloces ſunt qui cūmagno feruore deo ſeruire incipiunt vel ſinequacunqꝫ difficultate oꝑbus d̓i immorātur.Et iſta velocitas ſiue cōuerſionis vt Pauli ⁊agdalene ſiue operatōnis ſicut Pauli. nonfuit Pauli ſed dei qui trahebat. Amos. ij. Uelox pedibus ſuis nō ſaluabitur. Nec fortiuꝫbella. Fortes ſunt qui viriliter temptatōnibꝰreſiſtunt. Ut Anthonius Benedictus Bernardus ⁊ ceteri. Sed iſta fortitudo ⁊ victorianō fuit ipſorum principaliter ſꝫ dei. p̄s. Dn̄sfortitudo plebis ſue. Nec ſapientum panem.Sapiētes ſunt qui deū ſcire deſiderāt. ⁊ in talicognitōe verſant̉. quoꝝ panis ē verbū dei. vtAugꝰ Pieroꝰ Tho. ⁊ huiuſmoī. Sꝫ hūc panēnō hn̄t niſi cū actualiter dat ⁊ cōſeruat deusTren̄. iiij. Paruuli petierūt paneꝫ. ⁊ nō eratqͥ frāgeret eis. Nec doctoꝝ diuitias. Doctoresſūt p̄dicatores. diuitie ſūt merita que acqͥrūtin ꝯuertendis aīabus. Sed iſte nō ſunt a ſe ſꝫa deo Luce. v. In verbo tuo laxabo rethe. Ettunc conprehenderūt piſciū multitudinē copioſam. vbi priꝰ ꝑ ſe nihil ceperant. Nec artificum graciam. Artifices ſūt qui oꝑbꝰ miſricordie inſiſtūt ⁊ practicis exercitijs. Et iſtia ſe nō poſſunt illa exercitia. ſed deus facit ineis. et ip̄i ſunt ſicut inſtrumenta. ſicut etiammalleus facit cultellum vt inſtrumentū a fabro ductuꝫ. aliter nō. Omīa gͦ iſta ſubiacenttēpori ⁊ caſui .i. defectui quo ad hominem. ſꝫnō quo ad deum. Naꝫ Salomon qͥ fuit veloxad ſciendū ſeu recipiendū ſapienciam infuſācecidit tēpore malo ſibi. Samſon fortiſſimꝰcecidit tēpore malo ſibi. Dauid ſapientiſſimꝰcecidit in Berſabee. Iudas doctor .i. predicator. Petrus artifex in cura ppl̓i. Qualit̓ autēiſti caſum ſuſtinuerūt ⁊ capti ſūt oſtendit ineo quod ſubditur. ſicut piſces hamo ⁊cͣ. Eſcafuit amor mulierum quo ad Salomonem vl̓curioſitas ſciendi. hamꝰ fuit error qui cepit.Eſca quo ad Dauid fuit aſpectus oculorum.