TitulusDuodecimus
tempore ꝑſecutioīs eſſet diſceptatio īter miniſtros dei qͥ debebāt fugere ne om̄es occidātur ⁊ ſic eccl̓ia deſerat̉. ⁊ qͥ remanerēt ad ꝯſolatōeꝫ alioꝝ ſi nō pt̄ alio mō determīari dic̄ī huiuſmōi poſſe vti ſortibꝰ Tho. ꝑ totū ſcd̓aſcd̓e. q. xcv. Ad ſortem etiam ꝑtinet vulgaris purgatio .ſ. ꝑ iudiciū ferri cādētis vel aq̄bullientis. vnde ⁊ ꝓhibetur. ij. q. iiij. Conſuluiſti Tho. Gratianus. xxvj. q. j. §. His ita. dic̄in veteri teſtamēto fuiſſe ꝑmiſſas ſortes: ſedtemꝑe gratie tāꝙͣ ꝑfectioris ſtatus ꝓhibitas⁊ ne ſub hac ſpecie diuinationis homines adalium cultū idolatrie trāſirent. De ſorte Mathie dicit Dioniſiꝰ. ꝙ fuit quidaꝫ radius celitus immiſſus ſuꝑ Mathiā ad ip̄iꝰ electōꝫ.De obſeruantia que.§. x.eſt aliud genus ſuꝑſtitōis. ⁊ pͥmo de arte notoria ī qua fiūt quedaꝫ ieiunia ⁊ or̄ones cumquibuſdam obſeruātijs banis ad acquirendūſciētiā. de qua dicit Tho. ſcd̓a ſecūde. q. xcvj.ꝙ eſt illicita et inefficax. rō quare eſt illicitaeſt. qꝛ vtitur quibuſdam ad ſcientiā acqͥrēdāq̄ nō habēt ẜm ſe virtutē cauſādi ſcīaꝫ. ſicutinſpectōe qͣrūdam figuraꝝ. ⁊ ꝓlatōne quorūdam ignotoꝝ verborum ⁊ alijs huiuſmōi. Etideo huiuſmōi ars nō vtitur his vt cauſis ſꝫvt ſignis. nō autem vt ſignis diuinitꝰ inſtitutis. ſicut ſūt ſacramētalia ſigna. vnde relīquitur ꝙ ſint ſuꝑuacua ſigna. ⁊ ꝑ ꝯn̄s pertinentia ad pacta cū demonibꝰ: que vt alie nugatorie artes noxie ſuꝑſtitionis repudiandeſunt. ẜm Aug. xxvj. q. ij. Illud. et eſt mortale. Eſt etiam inefficax ad acquirendum ſciētiam. ⁊ ratio eſt quia ꝑ huiuſmōi arteꝫ cumnō attendat̉ acquiſito ſcīe ꝑ modū hom̄i cōnaturalem .ſ. ad inueniēdo vl̓ adiſcendo. ꝯn̄seſt ꝙ iſte effectus expectet̉ vel a deo vel a diabolo. nō a deo pt̄ dici ꝙ expectet̉. qͥa etſi aliquibus deus dederit ſcīaꝫ et ſapīam ꝑ infuſionem vt Salomoni ⁊ apl̓is. nō hoc facit cūcerta obſeruatōne. nec quibuſcūqꝫ: ſed diuidit ſingulis ꝓut vult. j Corī. xij. Si expectatur a diabolo acqͥſitio ſcīe ꝑ hmōi arteꝫ. tūccū acquiſitō ſcīe fiat ꝑ illumīatōeꝫ intellectꝰ⁊ ad demonē non ꝑtineat intellectū illuīareſeqͥtur ꝙ nūꝙͣ aliqͥs ꝑ demones ſcīaꝫ acquiſiuit. Qd̓ etiā videt̉ dice̓ Porphirius vt refertAug. in. iiij. de ciui. dei. Pn̄t tn̄ demones hominibꝰ loq̄ntes expͥmere aliqͣ ſcīaꝝ documenta. Sꝫ hoc nō q̄ritur ꝑ artē notoriam.De obſeruantia per .§. xj.incantatōnes. ⁊ alique ſiūt ad cauſādū ſanitatem. Circa quod dicit Tho. ſcd̓a ſecūde. q.xcvj. ꝙ in his que fiūt ad aliquos effectꝰ inducēdos ꝯſiderādū eſt ſi iſta hn̄t vel putāturhr̄e virtutem naturalē ad ꝓducēdū illos effectus. ⁊ tūc nō erit ſuꝑſtitoſū nec illicitū vti
talibꝰ cauſis. puta ſiqͥs teneat ſuꝑ ſe iaſpideꝫꝓ reſtrictiōe ſanguinis. ⁊ hmōi. Si aūt nonvideatur ꝙ illa poſſint naturaliter illos effectus cauſare. ſed ꝑ adiūctioneꝫ aliquoꝝ caracteꝝ vel noīm ignotoꝝ vel alicuiꝰ vane obſeruātie expectat̉ ille effectus. erit ſuꝑſtitioſum et illicitum. Un̄ Augꝰ. dicit. Ad genusſuꝑſtitionis pertinēt omīa remedia que medicorum diſciplina cōdemnat. ſiue incātationibus. ſiue in quibuſcūqꝫ votis quas caracteres vocāt. xxvj. q. ij. Illud. Et nota quoddicit Tho. ꝙ homīes ī huiuſmōi obſeruatōibus aliqͥd veri exꝑti ſint a caſu fuit. Sꝫ ptꝰmodū cū hoīes hmōi obſeruātijs aīm implicant. multa ꝑ hmōi obẜuatōes eueniūt ꝑ deceptionē diaboli vt his obſeruātijs implicati curioſiores fiant. ⁊ ſic multipliciter illaq̄entur. ẜm Aug. xxvj. q. v. Nec mirū. Et ſuntreliquie paganoꝝ. Ꝙͣuis ergo etiaꝫ efficaciāhaberēt. nō tn̄ licet facere quia oꝑe demonūfiūt. xxvj. q. ij. Illud. Colligere tn̄ medicinalem herbam cum ſimbolo vel or̄one dn̄ica exdeuotōne ſine alia ſuꝑſtitōne. ⁊ ea vti nō reꝓbatur. xxvj. q. v. Nō liceat. ẜm Ray. De incarminatricibꝰ dicit Vil. ꝙ ſi nil ſuꝑſtitioſūdicūt vel docent vel faciūt. ſed tm̄ vtunt̉ licitis p̄cibus ⁊ adiurationibꝰ. ſicut ꝑ paſſioneꝫ⁊ crucem xp̄i. ⁊ hmōi. nō credo ꝙ peccēt mortaliter. niſi fecerint hec poſt ꝓhibitōem eccleſie eis factam. Sed credo ꝙ ſūt ꝓhibendi viri ⁊ mulieres a talibꝰ. quia multa inutilia ſolent admiſceri ⁊ ſuꝑſtitioſa. niſi forte ſit ſacerdos vel religioſus ⁊ diſcretus. aut etiā laicus excellētis vite qui fuſa or̄one licita ſuꝑinfirmū manū imponat. Sed ſi exemplo eorum timeatur ꝙ alij ſuꝑſtitioſi carmīatōnisſibi ſumāt abuſū. forte etiaꝫ deberēt a talibꝰabſtinere. iuxta illud. Ab om̄i ſpē mala abſtinete vos. extͣ de vi. ⁊ ho. cle. Cū ab om̄i.De incantationibusᵐ. §. xij.ſerpentum vel aliorum animaliū dicit Tho.ꝙ ſi habeatur reſpectus preciſe ad verba ſacͣ⁊ virtutem diuinam non erit illicituꝫ ſi nonimmiſcentur cum verbis ſacris alique vaneobſeruationes quia tūc illicitum. Et nota ꝙhi qui vtuntur huiuſmodi incantationibusvel breuibus ſuꝑſtitioſis. etſi forte excuſent̉a mortali. cum iſta faciunt ſimpliciter putādo fore licita cum ibi non apparet manifeſteinuocatio demonum vl̓ pactio cum demonevel adoratio creature: nec audierūt eſſe prohibita. Tamen illi qui audierunt huiuſmōieſſe illicita ⁊ prohibita a p̄dicatoribus vel cōfeſſoribus vel a diſcretis perſonis. ⁊ eis vtūtur. non videtur ꝙ poſſint excuſari a mortali. cum ſint contra reuerentiaꝫ diuini cultus⁊ faciāt ſcienter. ar. viij. diſ. Ignoſci. Et ideꝫde conſulentibꝰ ⁊ permittētibꝰ quoꝝ intereſt