TitulusOuodecimus
que ſunt affixe corporeis organis. Uires aūtſenſitiue vbi ſurgunt paſſiones inclināt adactus rationem. nō tamē cogunt. Sed quiaapte nate ſūt potētie ſēſitiue ſubijci imperioratōis ideo remanet homo liber ad agēdū vl̓nō agēdum ea etiam ad que inclinaret ſēſualitas ex influētia cōſtellationū. Tho. ſecunda ſcd̓e. q. xcv. Un̄ et Ptholomeus maximꝰaſtrologus dixit ꝙ vir ſapiēs dn̄abit̉ aſtris.i. paſſionibꝰ ⁊ vitijs ad que ex cōſtellationibꝰeſſꝫ inclinatus ⁊ hoc vtēdo ratiōe. Aug. etiāde ciui. dei li. v. c. x. dicit ꝙ nō uſqꝫquaqꝫ abſurde dici pt̄ ad differētias corpoꝝ valere afflatus quoſdam ſidereos. nō autem volūtates animi ſideꝝ poſitionibus ſubdi. ⁊ ibi tractat iſtam materiam. oſtendēs ꝑ rōnes ⁊ exempla falſitatem eoꝝ qͥ ex ꝯſtellatione ſub qͣquis eſt natus volūt prenūciare eius cōuerſationem ⁊ mores. Hoc autem eſſe ꝓhibitumon̄dit Aug. xxvj. q. iiij. Igitur. Unde ⁊ mortale eſt ar. de pn̄ia diſ. ij. Si em̄.De diuinatione perᵐ. §. vij.ſomnia. Nota ꝙ duplex eſt cauſa ſomniorū.ſ. intrinſeca et extrinſeca. Intrinſeca eſt duplex .ſ. animalis ⁊ corporalis. Cauſa anīalisſomnioꝝ eſt cum fantaſie dormientis repreſentātur ea circa que immorata eſt cogitatō⁊ affectatio eius in vigilando. Et talis cauſa ſomnioꝝ futurorum euentuū nō poteſt eēcauſa. Et ꝙ aliqn̄ cōcurrāt ip̄i euentus cumſomnijs. hoc erit a caſu ⁊ ꝑ accidēs. Cauſa ītrinſeca corporalis inꝙͣtum ex diſpoſitionecorꝑis fit motus aliquis ī fantaſia dormientis cōformis diſpoſitiōi corporali. puta ille īquo habūdant humores frigidi ī corpore ſōniabit ꝙ ſit in niue vel aqua. ⁊ ī quo habundat colera. ꝙ volet ⁊ huiuſmōi. Vnde et medici dicūt eſſe intēdendum ſomnijs infirmorum ad cognoſcēdum diſpoſitionē interiorēinfirmi. Cauſa igit̉ huiuſmōi ſomnioꝝ pot̄eſſe cauſa futuroꝝ euentuū qui cōcurrūt cūſomnijs. Cauſa extrinſeca etiam eſt duplex.ſ. corporalis et ſpiritualis. Corꝑalis quideminꝙͣtū imitat̉ imaginatio dormientis ab aere cōtinenti vel corpoꝝ celeſtiū impreſſionevt ſic dormienti alique fantaſie appareāt cōformes celeſtium diſpoſitioni. Et quia vt dictum eſt virtus aſtrorū nō eſt cauſa ꝑ ſe humanorū actuum ꝓcedentium ex libero arbitrio. nec caſuum fortuitoruꝫ. ideo euentꝰ huiuſmodi nō poſſunt ꝓcedere ex tali cauſa ſōniorum. Cauſa extrinſeca ſpūalis eſt duplexquia vel eſt a deo qui miniſterio angelorumaliqua facit ⁊ reuelat in ſomnis hoībꝰ. ⁊ hocꝑtinet ad ꝓpheciam. Uel eſt a diabolo cuiusoꝑatione alique fantaſie dormiētibꝰ apparētex quibꝰ qn̄qꝫ futura quedaꝫ reuelat his quihabent pactum cum ipſo. Cum igit̉ ſomniaqn̄qꝫ ſint ſigna futurorū euentuū inqͣtū re-
ducunt̉ ad aliquam cōmunē cauſaꝫ ſomnijs⁊ futuris euentibꝰ. poſſunt p̄cognitiones futuroꝝ ex ſomnijs fieri. Et ſiquis vtatur ſomnijs ad p̄cognoſcēdum aliqua futura ẜm qd̓ſomnia ꝓcedūt ex diuina reuelatione vel excauſa naturali intrinſeca ſeu extrinſeca ꝙͣtūſe poteſt virtus talis cauſe extēdere. nō eritillicita diuinatō. vt ſi medicus ex ſomnijs īfirmis p̄nūciet de aliquo euentu infirmitatis ꝓcedente ex cauſa illius ſomnij. Sꝫ ſiqͥsvtatur ſomnijs ad p̄cognoſcēdū futura ꝓutcauſantur ſomnia ex diabolo. vel etiaꝫ ex cānaturali intrinſeca vel extrinſeca velit p̄cognoſcere vel p̄nūciare futuros euētus ad qͦsſe nō pt̄ extēdere virtus illius cauſe ſomnij:erit ſuꝑſtitioſū et oꝑatio diaboli ibi ſe ingerit. Unde ſiquis ſomniat aliqͥd ex eo ꝙ ml̓tūcogitatio eius morata eſt circa illud. vel ſōniat aliquid ꝑtinēs ad caſus fortuitos. vt ꝙinueīat theſauꝝ. vel ꝙ occidatur ab aliqͦ. vl̓aliquem actū ꝓcedentē ex libero arbitrio. cūcauſa ſomnioꝝ naturalis nō poſſit eſſe cauſa horū. ideo ex hmōi ſomnijs p̄cognoſce̓ futura vl̓ p̄nūciare eſt ſuꝑſtitioſū. ⁊ huiuſmōiobſeruatio ꝓhibet̉ Deūt. xviij. Non inueīat̉in te qui obſeruet ſomnia. ⁊. xxvj. q. vij. Nonobſeruetis.De augurijs que.§. viij.ꝑtinent ad ſecūdam ſpeciem ſuꝑſtitionis. etꝓhibent̉ Deutro. .xviij. Non inueniat̉ ī te qͥobſeruet auguria. Et large ſumēdo fit multis modis p̄cipue tn̄ dum ex ꝯſideratiōe motuum vel vocū auiū vel quorūcūqꝫ aīalium.vel ſternutationes hoīm. vel ſaltū mēbrorū.vult homo p̄cognoſcere futuros euentꝰ fortunij vel infortunij. vl̓ cum ex cōſiderationeberborum alicuius alia intentione dictoruꝫaliquis retorquet ad futura que pult p̄noſce̓⁊ dicitur iſtud omen. vel cum ex liniamētismanus ꝯſideratis. vl̓ figuris inſpectis ī ſpatula animalis vult precognoſcere futura. etdicitur ciromācia primū. ſecūdum ſpatulamancia. Sciendum igitur ẜm Tho. ſcd̓a ſecūde. q. xcv. ꝙ omīs p̄cognitio futuroꝝ ſi extendatur vltra id ad quod illud vnde ſumiitalis p̄cognitio poteſt pertingere ſcd̓m ordinem nature vel diuine ꝓuidentie: erit ſuꝑſtitioſum. Aotus autem vel garritus auiū velalie diſpoſitōnes in huiuſmōi ꝯſiderate nonſunt cauſa futurorum euentuum. Unde cuꝫfutura nō poſſint ī eis p̄cognoſci ſic̄ ex cauſoportet ꝙ ſi aliqua in eis p̄cognoſcāt̉ hoc ſitinqͣtū hmōi motꝰ. vel poces. vel diſpoſitōesſūt effectꝰ aliqͣꝝ cauſarū que ſunt cauſantesvel etiam p̄cognoſcētes futuros euentꝰ. NNotandum igit̉ ꝙ inſtinctus naturalis vn̄ mouentur bruta ad ſuas oꝑationes cauſari pt̄ex duplici cauſa. Uno mō ex cā corꝑali. Cuꝫem̄ bruta nō hēant niſi aīaꝫ ſēſitiuā cuiꝰ oēs