CapitulumPrimum
mendax in ꝓmittendo quod ꝓmiſit qꝛ habebatin mente ſubintellectis debitis ꝯditōnibꝰ. Necetiā eſt infidelis in non ẜuando quod ꝓmiſit.An̄ Apl̓us nō eſt mētitus nō eūdo Corinthūquo ire ꝓmiſit: ꝓpter impedimēta ſuꝑuenientia. Hinc et Gelaſius papa ait. Beatus Paulus apl̓us nō ideo qd̓ abſit ſe fefelliſſe credenbus ē aūt ſibi extitiſſe ꝯͣrius. qn̄ cuꝫ ad hÿſpanias ſe ꝓmiſiſſet ituꝝ diſpoſitōne diuina maioribꝰ occupatus ex cauſis qd̓ ꝓmiſit implerenō potuit. quantū .n. ip̄ius volūtati interfuithoc ꝓnūciauit. qd̓ reuera effice̓ voluiſſet ꝙͣtūad diuini ſecreta ꝯſilij q̄ vt hō nō oīa potuit.licꝫ ſpiritu dei plenus agnoſce̓ ſuꝑna p̄termiſit .ſ. acceſſū ad hÿſpaniā diſpōne p̄uentꝰ. Necqꝛ. b Petrꝰ ꝓ affectu diuine reuerētie ip̄i dn̄orn̄dit. Nō lauabis mihi pedes ineternū ſe fefeſliſſe qd̓ abſit. aut in ſua putabit̉ minime ꝯſtitiſſe ſnīa ꝙ mox diuine ceſſerit volūtati. xxij.q. ij. Beatus. Ꝙ ꝓmiſſa ſimplicit̓ incaute facta vel ꝓpoſita ſeu determinatōes cū occurrataliquid melius fiēdū ſint mutāda ſeu poſſintīmutari laudabiliter. pꝫ ex hoc qd̓ hr̄. xxij. q.iiij. vbi dr̄ ex ꝯcilio Elib̓tano. Diffinitō i. promiſſio incauta laudabilit̉ ſoluēda eſt ẜm glo.Nec ē p̄uaricatō ſꝫ temeritatis emēdatio. Iteꝫq. ea. Nō ſemꝑ ꝓmiſſa oīa ſoluēda ſūt. Deniqꝫipſe dn̄s mutat ſnīam ſicut ſcriptura indicatſicut pꝫ in Niniue et Ezechia. Item in. c. Incōmutabilis. Angeli etiā apparētes Loth inuitati ab eo vt intrarēt domū ſuā: reſpōder̄t.Nequaꝙͣ: ſꝫ in platea manebimus Gen̄. xviiij.qui tn̄ coacti p̄cibꝰ poſtea intrauerūt. Nec inhoc mentiti ſūt: qꝛ nō intēdebant intrare niſirogati vt in hoc cōmendaret̉ hoſpitalitas inLoth. et alijs ip̄ius daret̉ exemplum mutādialiqn̄ ꝓpoſitum. vt dicit̉ in collat. abbatis Ioſeph. Et hoc diffuſe declarat Ioh̓es caſſianusin collat̉. Ioſeph de diffinitōnibꝰ. hoc tn̄ ē verum niſi talis ꝓmiſſionis mutatō fieret in p̄iuditiū alterius. vel ꝓmiſſio facta eſſet de neceſſarijs ad ſalutē. qꝛ tunc dicit regula. Qd̓ ſemel̓ placuit amplius diſplice̓ nō p̄t. extͣ de re.iur̄. li. vj. Et nemo p̄t mutare ꝯſiliū in alteriꝰdetrimentū. de re. iur̄. li. vj. cum ꝯcor. ¶ Sedquerit̉ vtꝝ aliqͥs teneat̉ de neceſſitate ſalutisimple̓ qd̓ ſimplicit̓ ꝓmiſit licite nec ſuꝑuenitnouꝰ caſus impediēs adimpletōnem. Et videt̉ꝙ ſic. quia dicit Criſoꝰ. xxij. q. v. Iuramēti. ꝙdn̄s nō facit differētiā int̓ ſimplicē loquelā .ſ.ꝓmiſſoriā. et iuramentū .ſ. ꝓmiſſorium. Sedfrāgens qd̓ quis licite ſub iuramēto ꝓmiſit cūp̄t implere: peccat mortalit̓ ẜm doc. gͦ ⁊ frangēs ſimplicē ꝓmiſſionē. ℟o. ẜm Ricar. in. iiij.di. xxxviij. Circa hoc eſt duplex opinio. Quidā .n. dicūt ꝙ ſi talis nō intēdit ſe obligare inforo ꝯſcīe non tenet̉ adimplendū tale ꝓmiſſūde neceſſitate ſalutis: ſꝫ ex ꝯgruitate. Et ꝓ eiseſt ar. extͣ de voto. c. lr̄aturam. Ꝙͣuis .n. ex iu-
re nature obliget̉ ꝓmittēs adimplendū qd̓ ꝓmiſit. illa tn̄ obligatō nō eſt neceſſitatis ſꝫ cōgruitatis niſi ſe ſic obligare intēderit. Et ideoꝯͣ veniēs nō peccat mortalit̓ ſed venialit̓. Necmirandū. qꝛ ſicut in lege ſcripta aliqua ꝯprehendūtur vt neceſſaria ad ſalutē. aliqua aliavt expediētia et nō neceſſaria. ſic in lege nature aliqͣ ꝯprehēdunt̉ vt de neceſſitate obligantia. aliqua de honeſtate. et hoc rōnabiliter videtur. Alij dicūt ꝙ nuda ꝓmiſſio ex deliberatōne facta ꝓmittentē obligat ad implendū deneceſſitate ſalutis. ar. ꝓ eis ē. xij. q. ij. Quicūqꝫ ſuffragio. Ibi .n. dr̄. Qd̓cunqꝫ ꝯmodū ex remuneratōne .ſ. ꝓ obſequio impēſo ꝓmiſit. promiſſi ſolutōnem ſolue̓ oportebit. vij. q. v. QuiaIoh̓es. hec ille. Huic vltime opinioni aſſentitVil. dicēs ꝙ ex nudo pacto vel ꝓmiſſione oritur actio. ⁊ ꝙ mortalit̓ peccat recedēs a pactoextͣ de pac. c. j. Anto. de bu. dicit idem. ꝓbanshoc ibi tali rōne. Excoīcatio n̄ debet ferri niſiꝓ mortali vero vel p̄ſūpto. xj. q. iij. Nemo epiſcoporū. Sꝫ pactū nō ẜuans p̄t excoīcari. vtaꝑte dicit. c. Antigonꝰ. extͣ de pac. gͦ ⁊cͣ. Et vihoc intelligendū de ꝓmiſſionibꝰ alicuiꝰ importātie vn̄ ſeqͣtur damnū alicui ex fractōe ꝓmiſſi. qd̓ pꝫ ex illis. c. que inducunt̉. Naꝫ in leuibꝰvidet̉ eſſe veniale. Non ē etiā dubiū ꝙ poſſintꝑtes ſibinuicē pactuꝫ relaxare. et qͥlibet obligatōem ſibi factā remitte̓. Sꝫ ⁊ in alternatiuis ꝓmiſſionibꝰ electō eſt debitoris. et ſufficitalteꝝ ad impleri. extͣ de re. iur̄. li. vj. Ar. autēfactū ē ꝓ ſcd̓a opi. Nō tn̄ ē vtrūqꝫ eiuſdē gͣuitatis pct̄m. Un̄ dicit ibi Io. an̄. ꝙ cōꝑatio fitibi in genere nō in ꝙͣtitate cū dr̄ ꝙ deꝰ n̄ facitdr̄am int̓ ſimplicē loq̄lā ⁊ iuram̄tū. qꝛ vꝫ vtͣqꝫſ. frāgēs ſimplicē ꝓmiſſionē. ⁊ ꝓmiſſionē iuramēto firmatā: peccat mortalit̓. ſꝫ frāgēs iuramētū gͣuiꝰ peccat. Cōfirmat idē Abbas ſiculꝰqn̄ .ſ. ꝓmiſſioni ſimplici et iuramēto dat̉ validitas. cū .ſ. ꝓmittit iuſtū ⁊ licitū: mortale ē ꝯͣvenire ⁊ ſi nō ita gͣue primū ſicut ſecūdū. Secus vbi ꝓmiſſio ē nulla ꝓpt̓ turpitudinē rei ꝓmiſſe vel recipiētis ꝓmiſſionē. vtputa qꝛ coegit. et huiuſmōi. Turpiū .n. nulla ē obligatō.De obſidibꝰ qui ſunt.§. v.quaſi quedam ſecuritas ſuꝑ facta ꝓmiſſione.Queritur quis poſſit dari in obſidem. vtrumlaicus. clericꝰ ſecularis. vel religioſus etiā. ⁊ aqͦ poſſit dari. ℟o. ẜm abbateꝫ ſiculū. ſuꝑ. c. exreſcripto. de iureiurā. Sciendū ꝙ ꝙͣtū ad laicos dari pn̄t ab imꝑatore hoſtibꝰ ſuis. et econtra. Et iſti obſides in hoc caſu ſūt qͣſi ẜui. Idēputo de alijs principibꝰ hn̄tibꝰ iura principisſeu ius indicendi bellū. Et licet inferiores hijsdare non poſſint. tn̄ de facto ꝯtrariū eſt vſurpatū. ẜm Azo in ſūma. Etſi int̓ pͥuatōs dant̉obſides vbi nō interuenit iuramētū nō tenetobligatio qͣtenꝰ .ſ. ille teneat̉ ſtare in certo loco ⁊ nō inde recede̓: qꝛ hoc videt̉ quidā carcer