Druckschrift 
2 (1477)
Entstehung
Seite
944
Einzelbild herunterladen
 

TitulusSeptimus

U faciat. Et ꝙͣuis per veniale non tollatur hoImini gr̄a per quā eſt ei ſalus. tn̄ inꝙͣtum veniale diſponit ad mortale. ſic vergit in detrimento ſalutis. Unde ꝯtra veritatem vite pōtbene quis aliquando facere quid quod ex genere eſſet veniale vt verbum otioſum. tn̄ dicendo ad tollendum ſcandalū vel ad ſubleuādum tedium. tunc non erit peccatum: necprie otioſum niſi materialiter. Quedam aliabona ſpiritualia ſunt que non ſunt de neceſſitate ſalutis. vt dare elemoſinas. ieiunare. ingredi religionem. et huiuſmodi. Et in hijs diſtinguendum de ſcandalo. quia aut ſcandaluꝫquod ex eis oritur procedit ex malitia cum .ſ.aliqui volūt impedire huiuſmodi ſpiritualiabona ſcandala concitando. Et hoc dicit̉ ſcandalum phariſeorum qui de doctrina xp̄i ſcandalizabantur. et hoc eſſet contemnendū. ſicutxp̄c docuit Math̓. xv. dicēs. Sinite eos .ſ. ſcādalizari: nec dimittatis bona opera ꝓpter tale ſcandalum ex malitia procedens. Aut ſcandaluꝫ procedit ex infirmitate vel ignorātiaet dicitur ſcandalum puſillorum. Et propterhoc ſcandalum ſpiritualia opera ſunt occultanda vel interdum differenda vbi periculumnon imminet quouſqꝫ reddita ratione ſcādalum ceſſet. Si autem poſt redditam ratōnemhoc ſcandalum duret. iam videtur ex malitiaeſſe. Et ſic ꝓpter ip̄m non ſunt huiuſmodi oꝑaſpiritualia dimittenda. Notandum etiam ẜmb. tho. vbi ſupra. in veritate vite et doctrineet iuſticie nonſolum cōprehenditur id quod ēde neceſſitate ſalutis ſed etiam illud per quodperfectius peruenitur ad ſalutem. ẜm illud. j.Corint̉. xiij. Emulamini cariſmata meliora.Unde ꝯſilia ſunt ſimpliciter pretermittēda nec etiam opera miſericordie ꝓpter ſcandalum. ſi ſint interdum occultanda vel differēda ꝓpter ſcandalum puſillorum vt dictum ē.Si ergo ꝓpter ingreſſum religionis alicuiusparentes vel alij ſcandalizantur uſqꝫ ad mortem anime vel corporis: non debet aliquispter hoc dimittere ingredi religionem. et omnia mala que inde ſequerentur non imputantur ei qui ingreditur ſꝫ illis qui faciūt ſeip̄osſine cauſa ſcandalizantes. Si tamē ex aliquadilatione iſta ſcādala auferri veriſimilit̓ eſtimarentur et illi periculum non īmineret nonbalendi poſtea religioneꝫ ingrebi differre deberet. Sciendum etiam obſeruatio conſiliorum et impletio operum miſericordie ſuntquandoqꝫ de neceſſitate ſalutis: quod patet inhijs qui iam nouerūt conſilia. et in hijs inbus ex debito imminet defectibꝰ aliorum ſubuenire vel in temporalibus: puta paſcēdo eſurientem. vel in ſpiritualibus docendo ignorātes. ſiue fiant debitum propter iniunctū officium vt patet in prelatis. ſiue propter neceſſi

tatem indigentis. et tunc eadē ratio eſt de huiuſmodi ſicut de hijs que ſūt de neceſſitate ſalutis. Ꝙtum igitur ad veritatem doctrinecum dicitur propter ſcandalum eſſe dimittenda. hoc eſt ſic intelligendum ẜm. b Thomamvbi ſupra. vt non quidem doceat falſum aliqd̓propter vitandum ſcandalum quia hoc eſt deneceſſitate ſalutis ſcilicet non docere falſitatēſed veritatem. et etiam non tacere veritatemcum eſt neceſſe pro ſalute aliorum. Vnde Criſoſtomus dicit nonſolum probitor eſt veritatis qui tranſgrediens veritatem palam properitate mendatium loquitur: ſed etiam quinon libere veritatem pronuntiat quam libere pronuntiare oportet. aut non defendit veritatem quam defendere conuenit: proditor ēperitatis. xj. q. iij. Nolite. Sed ipſe actus docendi poteſt pretermitti ſcd̓m congruentiamtemporum et perſonaruꝫ ab eo cui incumbitofficiū docendi. vel ſimpliciter quando ex doctrina ſeu predicatione non ſequitur aliquisfructus. et ſcandalum aliorum. vel ſecundumquid. ſcilicet quo ad aliquam materiam. putain aliqͣ ciuitate vel caſtro ſacerdotes ſunt corcubinarij quaſi omnes: nec eſt ſpes correctionis eorum. quia prelati non curant. īmo forte ſunt in eadem damnationē. Si predicatordicat populo eos vitando in officijs et ſacramentis nec ſperat per hoc remedium adhiberi ſed ſcandalum ſequi. primo ipſorum clericorum. ſecundo populi. qui nihilominus nonvitabunt eos: audiendo etiam hoc eſſe preceptum eccleſie. vel contemnent eos ſacramēta eorum. vt quid perditō hec: Quare potius reticēdum populo; et ignorantia que iuris poſitiui eſt excuſabit eos. hec Duran. ordinis minorum in ſumma. Et multa ſimiliapoſſent hic applicari. Nec eſt contra quod dicitur di. xxxxiij. c. Diſpenſatio celeſtis ſeminis nobis eſt iniuncta. Ue ſi non ſparſerimꝰ.ve ſi tacuerimus. Intelligitur enī hoc de doctrina neceſſaria ad ſalutem. et cum ſperaturfructus etſi alij inde ſcandalizentur. Al̓ tacere docet Hieroꝰ. xj. q. iij. Quando. Ꝙͣtūad veritatem iuſticie quomodo ſit dimittenda propter ſcandalum ſcilicet correctio. Sciendum ſcd̓m. b Thomaꝫ vbi ſupra. cum penarum inflictio non ſit propter ſe expetēda:ſed infliguntur pene vt quedam medicine adcohibendum peccata. Ideo intantum habentrationem iuſticie inꝙͣtum peccata per eas cohibentur ⁊ſi non ipſius delinquentis qui ſi expunitione maxime ſcandalizaretur non pretermittenda eſſet punitio. ſed tamen aliorumqui ex punitione peccantis ſibi cauent a malis ne ſimilia patiantur. Sed ſi ex inflictione penarum ſeu punitione alicuius vel plurium delinquentium plura et maiora mala