QuintusCitulus
affectata eſt qua quis refugit que debꝫ ſcirevt liberius peccet ſine remorſu conſcientie.de qua p̄s. Noluit intelligere vt bene ageret.Et Iob. xxj. dixerūt deo. recede a nobis. ſciētiaꝫ viarū tuarū nolumus. hec ī nullo excuſat. īmo ẜm Uho. auget. ſeu potius eſt ſpeciale peccatū. ¶ Secūdo ignorantia ſiue iurisſiue facti poteſt eſſe craſſa ⁊ ſupina. ⁊ hec eſtquādo quis nō recuſat ſcire īmo vellet ſꝫ negligit addiſcere ꝓpter laboreꝫ ſeu occupatōnes. ⁊ inquirere vel legere cū poſſꝫ. hec ꝙͣtūad ea que quis debet ſcire ſiue reſpectu xp̄ianitatis vt p̄cepta d̓i ⁊ eccl̓ie. ſeu reſpectu ſtatus vel officij vel exercitij vt religioſus q̄ ſūtreligionis. ſeu curatus que ꝑtinent ad curā.aduocatus que ꝑtinent ad iura. medicus admedicinā. ⁊ huiuſmōi ſi neſciat: excuſat̉ qͥdēa tāto ſed nō a toto .i. nō eſt ita graue peccatū ſicut ſi faceret ex certa ſciētia. Un̄ Greg.Grauius ex infirmitate .i. paſſione ꝙͣ ignorātia peccatur. de peni. diſ. ij. Sciendū. Ꝙͣtumvero ad ea que nō tenetur ſcire. vt aſtrologiam. philoſophiā. poeſim. ⁊ huiuſmōi. nō peccat ignorando. quinīmo ſūt quedaꝫ que melius eſt neſcire ꝙͣ ſcire. vt dicit Aug. diſ. xx.xviij. c. ꝙͣuis. vt ea que inſtigant ad malum.Et dicitur ignorantia craſſa et ſupina ad ſimilitudinē hoīs craſſi qui nō bene videt queſūt ante ſe. Nec tamē cōtinue peccat cū manet iſta ignorantia: ſed tūc cū debuit vl̓ debꝫ⁊ negligit hoc agere. Tercia ignorantia eſtinuincibilis que nullo ſtudio humano vincipoteſt. vt eſt in pueris nō habentibus bſumratōnis. ⁊ amentibꝰ: ⁊ hec excuſat a toto. Un̄ea que fiunt a fatuis ſeu deficientibꝰ vſu rationis nō imputātur eis ad peccatū nec adpenaꝫ nec quo ad deū nec quo ad mūdū. ſiueilla que faciūt ſint ꝯtra legem diuinā. vt homicidiū. blaſphemia et huiuſmōi. ſiue ꝯtͣ legem humanaꝫ. vt nō confiteri. nō cōmūicare ſemel ī anno ⁊ huiuſmōi. vt. xv. q. j. Aliqͦs⁊. c. ſe. Etiamſi ex culpa ſua incidiſſꝫ quis intalem amentiaꝫ vel furiam. ſiue ex nimijs ieiunijs. digilijs. ſiue ex aliqua paſſione amoris vel doloris. Dicit etiam Ul. ꝙ cū aliquisdubitat de aliquo facto vl̓ fiendo vtꝝ ſit licitū vel illicitū. ⁊ conſulit ꝑitos. ⁊ facit quod īſe eſt ad inueniēdū veritateꝫ ſi ſibi ꝯſulaturꝯtrarium v̓itati quod ille ſequitur ſatis excuſatur. quia poteſt dici in eo ignorantia īuincibilis vt ī dubio ſciſmate cui debeat adherere ī bello dubioſo quo ad ſubditos ⁊ hꝰmodi. In his tamen que ſūt de iure naturalivl̓ diuino quātūcūqꝫ ꝯſuleret̉ ſibi ignorantia ꝑitiſſimis ꝯtrariū veritati nō excuſaretura peccato illud agendo. quia ī huiuſmōi nonpoteſt habere locū ignorantia inuincibilis qͦad habentes vſū ratōnis. Qui ergo neſcierūtque ſūt legis humanalis. neqꝫ intellexerūt q̄
ſunt legis diuinalis. in tenebris ambulant .i.oꝑantur ignorantes que debent ſcire de ꝯtingentibus factis in his vt ſequit̉ ī p̄s. Mouebuntur .i. remouebūtur oīa fundamēta terre .i. homīes qui ſūt de terra. fundamenta .ſ.ſpiritualia edificij virtualis. vt fides. j Corī.iij. Fundamētum aliud nemo poteſt ponerep̄ter id quod poſitum eſt: quod eſt dn̄s Ih̓usi. fides xp̄i. caritas. Apl̓us ad Epheſ. iij. Incaritate radicati ⁊ fundati. Hiero. Fūdamētum oīm virtutū humilitas. his amotis nulla virtus ſuꝑeſt. Et id̓o ait dominꝰ Iſa. xliij.Educ foras populū cecum. ⁊ oculos habētē.foras eccleſiam militantē ⁊ triumphantem.Educ .i. educes tu .ſ. deus.Tercia cecitas eſt in .§. iij.eligendo cū videlicet quis cognoſcit eſſe malum quod vult facere et tamē facit. quod nōpoteſt eſſe niſi quia etſi in vniuerſali cognoſcit eſſe malū. vt fornicatōem. furtū. homicidiū. et huiuſmōi. tamē in ꝑticulari illū actūnon cognoſcit eſſe malū: ſed videtur ſibi eſſebonū. Nam vt dicit Dioniſius. Nullus intēdens ad malū oꝑatur. Et de talibus dici pt̄illud p̄s. Oculos habent et nō videbunt. hn̄tquidem oculos ad cognoſcendū in vniuerſali. ſed nō vident illud eſſe malū in ꝑticulari.Unde ⁊ dicit ph̓us in libro ethicoꝝ. ꝙ omnismalus eſt ignorans. et talis ignorātia nō eſtſpeciale peccatū ſed circūſtātia que reꝑiturin quolibet pct̄o. Et ad idem facit quod dr̄ īꝓuer. Errāt qui oꝑantur malū. In hoc ē error qꝛ videt̉ ei qui malū agit detetꝰ paſſionevel habitu vitioſo tunc bonū age̓. nō em̄ niſreꝝ ignorantia pt̄ errari. vt dicit Augꝰ. diſ.xxxviij. ꝙͣuis. Nōne magnꝰ error ⁊ magna cecitas eſſꝫ ſiquis eſtimaret lapidem terreū vl̓vitreum magis precioſum ꝙͣ adamanteꝫ veltopazion? Sic errat vt cecus qui aliquid terrenū vel diuitiaꝝ vel honoris vel delectationis corporalis p̄ponit mandatis dei ſeu delectationibus ſempiternis. In figuram huiuslegitur. ꝙ Naas rex amonitaꝝ cum bellaretꝯtra viros Iabes Galaad ī hoc voluit eos habere fede̓atos ⁊ pacificos ſi oīm erueret oculos dextros. ⁊ ſic eſſent in obprobriū iſrahel.jReg. xj. Naas eſt diabolus qui pugnat cōtͣfilios iſrl̓. i. fideles. Interp̄tatur eī iſrl̓ vidēsdeū .ſ. ꝑ fideꝫ. Hoc aūt eſt pactum qd̓ vult habere cū fidelibꝰ vt eruat oculos dextros .i. reſpectū ad deū: vt regulas ſeu mandata eiusnō habeant ī actibꝰ ſuis. et tūc nō curat dare eis moleſtiam ⁊ bellare cū temptatōnibꝰ:quia pacifice eos tūc poſſibet. Sed nō debēthuic acquieſcere fideles: ſꝫ habere recurſumpro adiutorio ad xp̄m. et ſic liberati erūt. ſic̄illi viri Iabes Galaad inuocātes deuote auxilium Saulis iſrl̓ regis libe̓ati ſūt. Qui at̄iam incurrit cecitatem ſpūalē imitet̉ cecū qͥ