TitulusTercius
ergo ⁊cͣ. ¶ Sciendn̄ tn̄ ꝙ ſuperbia dupliciterpoteſt ꝯſiderari ẜm Tho. vbi ſupͣ. Uno modoẜm ꝙ habet quādam redūdantiā ī oīa vitia.Omīa em̄ pct̄a pn̄t oriri ex ſuperbia dupliciratōne. Uno mō per ſe inꝙͣtum .ſ. alia peccata ordinant̉ ad finem ſuꝑbie que ē appetitusinordinatus proprie excellētie. ad qd̓ poteſtordinari illud qd̓ qͥs inordinate appetit. Aliomō indirecte ⁊ qͣſi ꝑ accidēs .ſ. remouendo ꝓhibens vt timorē ⁊ reuerenciam ad deū inꝙͣtuꝫſ. ꝑ ſuperbiam ꝯtēnit homo diuinam legem ꝑquam ꝓhibetur a peccato. ⁊ ſic ſuꝑbia ē vitiūqͣſi generale. ⁊ habet quādaꝫ generalitatē ſuꝑomīa vitia. Ad hanc tn̄ generalitateꝫ ſuꝑbieꝑtinet ꝙ oīa vitia pn̄t ex ea oriri nō ꝙ ſemꝑomīa ex ea oriant̉. Namētſi poſſit qͥs trāſgredi qd̓cunqꝫ p̄ceptum ex ꝯtemptū qd̓ ꝑtineretad ſuꝑbiam. nō tn̄ ſemꝑ ex ꝯtemptu trāſgredit̉ ſꝫ aliqn̄ ex paſſione vl̓ ignorātia ⁊ huiuſmodi. Alio mō p̄t conſiderari ſuꝑbia ẜm ſpeciem ꝓpriam quā habet ex ratōe ꝓprij obiecti:⁊ ſic ſuꝑbia eſt ſpeciale peccatū. Eſt em̄ appetitus inordinatus ꝓprie excellentie. Et ꝙͣuisquidam cōnumerēt inter capitalia vitia inꝙͣtuꝫ ex ea multa genera peccatoꝝ oriūt̉. Gregꝰ. tn̄ queꝫ ſequit̉. b Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxxxij.ponit eam matrē ⁊ radicem capitaliū dicens.xxxj. moral̓. Radix quippe cuncti mali ē ſuꝑbia. prime aūt huiꝰ ſoboles ſeptē nimiꝝ principalia vitia de hac virulenta radice ꝓferūt̉.inanis gloria. inuidia. ira. triſticia. auariciavētris īgluuies. ⁊ luxuria. ¶ Ꝙͣtuꝫ ad terciū.ſ. ꝙ eſt primuꝫ pct̄m. patet ex hoc qd̓ diciturEccͣi .x. Initium omīs pct̄i ſuꝑbia. ⁊ Thobi.iiij. Ab ip̄a .ſ. ſuꝑbia ſumpſit initiū omīs perditio. ⁊ Iſidorꝰ dicit ꝙ ſic̄ ſuꝑbia ē origo omniū criminū. ita ⁊ ruina omniū virtutū. patꝫhoc. quia primū peccatū luciferi fuit ſuꝑbia.Un̄ de eo dicit̉ ÿſa. xiiij. Detracta ē ad īferosſuꝑbia tua. Et ſimilit̓ primū peccatuꝫ Ade ⁊Eue fuit ſuꝑbia vt īfra d̓clarabit̉. Ꝙ aūt aliqua peccata etiā dicant̉ prima. vt cupiditas.apoſtaſia. ⁊ inuidia. hoc non ē ſimpliciter vtſuꝑbia. ſꝫ ẜm quid .i. ẜm aliquem reſpectum.Nā cupiditas dicit̉ prima ſeu pͥmū pct̄oꝝ ẜmillud. j Thimot̉. vj. Radix omniū maloꝝ ē cupiditas. qd̓ ē verū ex ꝑte ꝯuerſionis eo ꝙ cōuerſio inordinata ad cōmutabile bonū ē cauſa oīm peccatoꝝ. Sꝫ ſuꝑbia ē cauſa ex parteauerſionis a deo. priꝰ aūt ē auerti ab incōmutabili bono ꝙͣ cōuerti ad cōmutabile bonumet ideo ſuꝑbia ē prior cupiditate. ⁊ cauſa eiꝰ.Apoſtaſia .i. recedere a mādatis dei ⁊ volūtate dicit̉ cauſa omniū pct̄oꝝ ẜm illud Ecc̄i. x.Initiū peccati hoīs apoſtatare a deo. ſꝫ hocintelligit̉ pͥoritate executōnis nō prioritateintentonis. ita ꝙ prioritate executōis ē apoſtaſia a deo. q̄ ē voluntas nō ſubijciendi ſe voluntati diuine. ſꝫ prioritate intentōis ē pri-
ſuꝑbia. que ē voluntas p̄ſidendi Tho. primaſcd̓e. q. lxxxiiij. Inuidia dicit̉ initiū omniummalorū .ſ. in hūano genere. īuidia .ſ. diaboli.priꝰ tn̄ ī ip̄o fuit ſuꝑbia Sapiēcie. ij. Inuidiadiaboli mors introiuit ī orbem terraꝝ. Ex ſuꝑbia em̄ diaboli ſecutū eſt odiū ip̄ius ad deūiuſte punientem ⁊ reſiſtentem ſuperbie ſue. ⁊inuidia ad hominem ⁊ multa alia Thomas īiij. contra gentiles. capitulo. cviij.Ꝙͣtum ad ſecundumᵐ. §. ij.principale. ſuꝑbia on̄dit̉ eſſe maximū pct̄oꝝcū dicit p̄s. vſqꝫquaqꝫ .i. maxime iniq̄ agebatſuꝑbi. vnde glo. ibi dicit. maximuꝫ peccatumī hoīe eſt ſuꝑbia. Et ad idē facit qd̓ dicit glo.ſuꝑ illd̓ p̄s. Et mūdabor a delicto maxīo. hocē a d̓licto ſuꝑbie. qd̓ ē vltimū repeuntibus addeum. ⁊ primū recedentibꝰ a deo Iſidorꝰ etiaꝫī libro d̓ ſūmo bono dicit. Omī vitio deteriorē ſcito eſſe ſuꝑbiam ſeu ꝓpter qd̓ a ſūmis ꝑſonis vl̓ a primis aſſumit̉ ſeu ꝓpt̓ qd̓ ex boīs oritur. ¶ Ꝙ aūt ſuꝑbia ſit gͣuiſſimū oīm peccatoꝝ octo rationibꝰ ꝓbat̉ .ſ. ratōne auerſionis.oꝑatōnis. ꝑmiſſionis. vitatōnis. oppoſitōnis.aſſimilatōnis. adheſionis. et īiuriatōis. ¶ Etprimo auerſionis ꝓbat̉ ſic. In pct̄o mortaliattenduntur duo .ſ. auerſio ab incōmutabilibono. et conuerſio ad cōmutabile bonū. licetaūt ex ꝑte cōuerſionis ad cōmutabile bonuꝫſuꝑbia nō ſit grauiſſimū peccatoꝝ eo ꝙ excellentia quam ſuꝑbus inordinate appetit nō hꝫmaximā repugnantiam ad bonum v̓tutis. tn̄ex ꝑte auerſionis ſuꝑbia habet maximā gͣuitateꝫ cuiꝰ ratō eſt. qꝛ in alijs pct̄is hō auertit̉a deo vel ꝓpter ignorātiam. vl̓ ꝓpt̓ īfirmitatēaliquā. vel propt̓ ꝯcupiſcentiā alicuiꝰ alteriꝰboni: ſed ꝑ ſuꝑbiam auertit̉ a deo ex hocip̄oꝙ nō vult ſubijci deo et eiꝰ p̄ceptis. proptereaIac. iiij. dicit̉. Deꝰ ſuꝑbis reſiſtit. p̄terea ꝙͣtopeccatū magis auertit a deo tanto ē maiꝰ: ſꝫpct̄m ex contēptū qd̓ ē ſuꝑbia magis auertia deo ꝙͣ pct̄m ex ignorantia in potentia velꝯcupiſcencia. gͦ ſuꝑbia eſt maiꝰ. Contēnit .n.deuꝫ ſuꝑbꝰ eo ꝙ nō vult ſubijci ei ⁊ preceptiseius. ¶ Scd̓o ꝓbat̉ ſuꝑbiā eſſe maximū pct̄mratōne oꝑatōnis ſic. Illud qd̓ oībus peccatisgrauitatē donat ⁊ cauſat ē grauius alijs peregulam illā Areſt. Propt̓ quod vnūquodq⁊ illud magis. Si em̄ quecūqꝫ ſunt calida ſūtcalida inꝙͣtuꝫ ꝑticipant naturā ignis. gͦ permaxime ignis ē calidus: ſꝫ ſuꝑbia facit hoc.Nam vnūquodqꝫ peccatū ē grauius ſi fiat exſuꝑbia ꝙͣ ſi ex ignorātia vel infirmitate. etiāſi ſit peccatum infidelitatis qd̓ grauius redditur ex contēptū ſuꝑbie. gͦ ip̄m eſt maximumẜm ꝙ poteſt illud exponi. p̄s. Suꝑbia eorumq̄ te oderūt .ſ. deum vt punientē ⁊ ꝓhibentemconſecutionem ſuorum malorū deſideriorumaſcendit ſemꝑ .ſ. ſuꝑ alia vitia. ¶ Tercio ꝓbat̉idē ratōne ꝑmiſſionis ſic. Apud deum ⁊ apub