CapitulumSextum
Rn̄det̉ diuerſimode a diuerſis. vt patet in§. ſequētibꝰ Gerardꝰ de Senis ordi. here. aſſerit ꝙ hn̄s male ab lata niſi reddat aut ſufficientem faciat cautōeꝫ. nō pt̄ liberari a ſua obligatōe ꝑ aliū modū cū p̄t̄ aliqͦ mō r̄ſtituere.nec em̄ pt̄ deobligari. pͥmo ꝑ viā remiſſiōis.Scd̓o nec ꝑ biā ſatiſfactōis. Tertō nec ꝑ viāliberatōis. Quarto nec ꝑ viā trāſlatōis. Quīto nō ꝑ viā donatōis. Sexto nō ꝑ viā renunciatōnis. Septīo nō ꝑ viā ꝯueniētie ⁊ diſcretionis. Inducit ad hec has rōnes q̄ nō vidēt̉multū vrgere ſed ſine multa difficultate ſoluipn̄t ꝑ eos q̄ tenēt ꝙ abſqꝫ actuali reſtitutōnept̄ tolli obligatō male ablatoꝝ ab eo cui obligat̉ ꝑ quēlibet hoꝝ modoꝝ būmō nil fiat perfraudē vel mētū vel ꝑ deſꝑationē .ſ. nō retrahendi: ſꝫ libere. ſponte. gratis ⁊ ſcient̉. Si eīfraudulenter vel coacte fieret talis deobligatio. locū habet qd̓ dicit. ⁊ non aliter. Ꝙ nonpoſſit tolli tal̓ obligatō ꝑ viā remiſſiōis niſireſtituat: ꝓbat ſic. Nullus remiſſionis eſt capax niſi a pct̄o pͥus deſiſtat: ſed hn̄s reꝫ maleablatā ꝙͣdiu remanet obligatꝰ ad reddēdū nōdicit̉ deſiſtere a pct̄o. gͦ nō eſt capax remiſſionis. ⁊ ꝑ ꝯn̄s obligatō talis tolli nō pt̄ ꝑ viamremiſſionis. Ad qd̓ facit regula Oct̄m. d̓ re.iur̄. li. vj. Reſtitutō em̄ ꝑ quā obligatō tollit̉eſt p̄uia remiſſioni. vn̄ nō vr̄ remiſſio fieri niſi ꝑ r̄ſtitutōꝫ pͥus tollat̉ obligatō. Sꝫ ad hocrn̄det̉. Aaior dupl̓r intelligi pt̄. Uno mō vtītelligat̉ de remiſſione debiti rei ablate ⁊ ſicvr̄ falſa. Nam pt̄ alicui remitti debitū ſi bultcreditor libere ⁊ ſponte ꝙͣuis ille deditor nonintēdat dare. et nō ſibi āplius obligabit̉ ẜmEgidiū. Scd̓o mō vt ītelligat̉ de remiſſionepct̄i. ⁊ tūc eſt vera: ſed minor falſa. Nam hn̄smale ablata ſi non pt̄ reſtituere vllo mō: remanet obligatꝰ ad reſtituendū cū poterit. vtextra de ſolu. c. Odoardus. Et tn̄ deſiſtit a peccato ſi penitet ⁊ ꝓponit reſtitue̓ ī futuꝝ. Sed⁊ ſi pt̄ reſtitue̓ ſed male. ⁊ hoc intendit facereſi creditor nō remittat. tal̓ etiā remanet obligatus ad reſtituēdū ⁊ tn̄ deſiſtit a pct̄o penitendo. Et qd̓ ſubdit ex regula Aug. Oct̄m. dere. iur̄. li. vj. qꝛ reſtitutō eſt p̄uia remiſſioni.verū eſt nōſolū de reſtitutōe actuali: ſꝫ etiaꝫmentali ⁊ ī ꝓpoſito ⁊ ī eqͥualēti. ¶ Ꝙ aūt nōtollat̉ ꝑ viā ſatiſfactōis ꝓbat ſic. Satiſface̓ ēpct̄oꝝ cauſas excide̓ ⁊ eoꝝ ſuggeſtionibꝰ aditum nō indulgere. de peni. diſ. iij. c. Satiſfactio. Cū gͦ ablatō ⁊ detentō rei aliene ſit caula pct̄i niſi ip̄a cauſa pct̄i excidat̉: qd̓ fit peroppoſitū ſuū .ſ. reſtitutōꝫ. gͦ niſi reſtituat̉ nōbr̄ poſſe ſatiſface̓ quantūcūqꝫ acceptet creditor. Inſuꝑ cū ꝑ ſatiſfactōnē nōſolū reꝑaret̉amicitia ſedētiā eqͣlitas iuſticie q̄ ablata eratꝑ vſurpatōꝫ ⁊ detētōꝫ ⁊ alienatōꝫ aliēoꝝ. niſicollat̉ cauſa īiuſticie ⁊ īeqͣlitatis q̄ fit ꝑ reſtitudōeꝫ ſubtractoꝝ dū creditori reddit̉ qd̓ mi-
nus habebat ꝙͣ debebat ab eo vſurpatoe̓ qͥ plꝰhabebat ꝙͣ debebat nō reparabit̉ iuſticie eqͣlitas. ⁊ ſic nō fiet ſatiſfactō niſi reddat ablata. Satiſfactō em̄ fieri dꝫ ꝑ ip̄m debitorē quidiolauit iuſticiā vſurpādo aliena. nō ꝑ creditorē. Ad hoc pt̄ rn̄deri ꝙ vtiqꝫ pct̄i cauſa excidi nō pt̄ niſi ꝑ reſtitutōeꝫ: ſꝫ reſtitutō fieripoteſt nōſolū actu ſedētiā mēte et ꝓpoſito. al̓qͥ nō pt̄ reſtitue̓ cū nil habeat: ſequeret̉ ꝙ n̄poſſet ſatiſface̓ ꝓ pct̄is. qd̓ ē falſū. Sil̓r etiaꝫeqͣlitas iuſticie reparari poteſt nōſolum peractualē reſtitutōꝫ ſedētiā ꝑ aliū modū ꝑ quēſibi creditor vel īiuriā paſſus reputat ſibi ſatiſfactū. Fit qͦꝫ in huiꝰ remiſſione ſatiſfactioꝑ debitorē qui violauit iuſticiā dū hꝫ animuꝫparatū ⁊ ſe offert ad reſtituendum ſi non remittit. ¶Tertō ꝓbat ꝙ nō tollat̉ ꝑ viā liberatōnis ſic Criſoꝰ dicit extra de re. iu. Om̄isres ꝑ quaſcūqꝫ cauſas naſcit̉ ꝑ eaſdē diſſoluitur: ſed obligatō talis īiuſti detentoris naſcitur ꝑ eiꝰ ſolā deprauatā intentōꝫ ⁊ volūtatēſ. rapiendo. vel retinēdo alienā rem. gͦ diſſolui non poterit niſi ꝑ volūtatē ſed rectificatāſ. in reſtituendo ablata. Et ſic vr̄ ꝙ nō ſufficiat voluntas eius cui fieri debet reſtitutio adtollendā obligatōneꝫ. cū nō fuerit cauſa ip̄iꝰ.Ad qd̓ rn̄deri poteſt ꝙ voluntas deprauatapſur patoris rectificari poteſt nōſolū ꝑ actualem reſtitutōꝫ: ſed ꝑ intentionē volūtariaꝫreſtituēdi ſi ille ſpōte noluerit remittere. Etſic nōſolum voluntas creditoris: ſed et debitoris voluntas q̄ cauſa fuit obligatōis ꝯcurrit ad liberandū obligatorem dū ſe offert adſatiſfaciendum creditori ad placitū. ¶ Ꝙͣtuꝫad quartū .ſ. ꝑ viā tranſlatōnis ⁊ acq̄ſitionisdominij ꝓbat ꝙ non poſſit tolli obligatio ſicp̄ſuppoſito ꝙ in vſura nō trāſferat̉ dominiumẜm qͦſdam. tūc aſſumit̉ talis regula. Nulluspoteſt in re detinenda iuſtus titulꝰ aduenireniſi pͥus īiuſtꝰ titulꝰ auferat̉. Nā īiuſtus titulus auferri non pt̄ abſqꝫ hoc ꝙ iuſtꝰ titulusacq̄rat̉. ⁊ ecōuerſo. Et idcirco erit alia actioꝑ quā īiuſtꝰ titulꝰ tollit̉. et ꝑ quā iuſtꝰ titulusacqͥrit̉. nulli gͦ aduenire poterit iuſtꝰ titulꝰ ꝑaliquā actōeꝫ. niſi ei auferat̉ īiuſtꝰ titulus ꝑaliā actionē. Sed illi qui acq̄rit dominiū ī redetinenda aduenit iuſtꝰ titulꝰ ꝑ dominij acqͥſitionem. gͦ ſi pͥus habuit īiuſtū titulū ꝑ reialiene vſurpationem ⁊ detentōem oꝫ ꝙ dictꝰtitulus īiuſtus auferat̉ ꝑ eiuſdē rei reſtitutōnē an̄ dominij acq̄ſitōeꝫ. ⁊ ſic nō ē capax dominij an̄ reſtitutōeꝫ. Et multo fortiꝰ ī furtis ⁊rapinis. ī qͥbꝰ ẜm om̄es nō trāſfert̉ dominiū.Sꝫ ad hoc rn̄det̉ ꝙ vt dictū ē r̄ſtitutō ꝑ quāaufert̉ īiuſtꝰ titulus in foro ꝯſcīe fieri poteſtnō ſolū manualiter: ſedētiā mētaliter dū .ſ. ēparatꝰ realiter redde̓ ſi nō pult dimitte̓. et ſicablato īiuſto titulo ꝑ ſpontaneā ⁊ liberam remiſſionem creditoris acquiritur dominium.