TitulusSecundus
obligata ad r̄ſtitutōꝫ ꝓpter vſuras ⁊ rapinas⁊ dāna a pͥoribꝰ facta? Et vbi nō ſufficet hereditas ad ſatiſfaciēdū: tenēt̉ legatarij ⁊ donatarij. qꝛ legari n̄ pt̄ nec donari alienū. Nec excuſarent̉ he̓des ſciētes vl̓ dubitātes vl̓ merito dubitare debētes ex publica fama vel ſcripturis vl̓ ex fideli relatū teſtatorē illicitos cōtractus feciſſe vl̓ pſurarios. ex hoc ꝙ nullusponit q̄ relā ſuꝑ hoc. vl̓ poſtulat aliqͥd ab eisvt debitū: ſed debēt diligent̉ inqͥrere veritatēꝙͣtū pn̄t. Et ſi īueniūt ſic eē notificēt vl̓ notificari faciāt illis qͥbꝰ debēt ſe offerētes ad reſtitutōeꝫ. ⁊ ſi nō īuenirēt̉ aliqͦ. pauꝑibꝰ ē erogandū. Al̓ eēt in eis ignorātia craſſa q̄ nonexcuſat. diſ. xxxvij. §. fi. Et ꝙͣuis defūctis nonꝓſit dicta reſtitutō ſi deceſſerūt impenitētes.ꝓdeſt tn̄ īmo neceſſaria ē ip̄is he̓dibꝰ ſi volūtſaluari. qꝛ n̄ dimittit̉ pct̄m niſi reſtituat̉ ablatū. de re. iu. li. vj. Si aūt licitā artē exercebat. vl̓ pr̄imonialia tm̄ habebat teſtator: necapparet ex fama vl̓ ſcripturis de illicitis contractibꝰ. ſeu alieno. p̄ſume̓ debēt eū iuſte acqͦſiuiſſe. qꝛ nemo iudicādꝰ ē īmemor ſue ſalutisꝓprie ⁊ diuini timoris .j. q. vij. Sancimꝰ. ⁊ p̄cipue ī mortis articulo. Itē nota qd̓ dicit Hoſti. ī ſūma. ti. de vſuris. ꝙ ſi aliqͣ honeſta ꝑſona: puta ſacerdos vl̓ ep̄s tractet inter d̓bitorē⁊ creditorē de ſatiſfaciēdo. ⁊ dicat creditori talis mediator. tantū faciā tibi reddi ſi ex cordereſiduū dimittas. n̄ decipias me. qꝛ mediatorſum: nec debitorē cuiꝰ aīe ſalutē quero. et creditor rn̄det ſe ex toto corde liberare ip̄m debitorem. quare nō dicā ip̄m liberatū nō video:nec curo qualitercūqꝫ ſit ſatiſfactū dūmō ſitei ſatiſfactū. Si qͥ moueant̉ ī ꝯtrariū. hoc faciūt ī odiū vſurarioꝝ. Si qͥs em̄ ex alia cauſa alij īiuriet̉. eqdem hoc admittit qͦlibꝫ theologus ꝙ ꝯcordia inter ꝑtes poſſit tractari. etꝑs eius qd̓ deberet̉ ex pacto remitti. al̓ titulde tranſactōibꝰ īutilis eſſet. Et quare nō ibeꝫde vſura? Dicendū gͦ ⁊ tenendū ꝙ p̄cibꝰ poſſitvel iuſſu iudicis vl̓ pactōne ꝑtiū remiſſio fieri. ⁊ ſic dicā vſurariuꝫ abſolutum. hec Hoſti.Que qͥdē intelligo vera eē ī foro ꝯtētioſo. nō īforo ꝯſcīe. vel etiā in foro ꝯſcīe quātū ad ea q̄dubia eſſent vtꝝ deberēt dari an nō. qꝛ rationes ſūt ad vtrāqꝫ ꝑtē. vel cū dubiū ē quantuꝫdebeat ſatiſfieri ꝓ aliqͦ dāno dato. Et ad hocfaciūt rōnes quas īducit ip̄e Hoſti. Sed vbicertū ⁊ claꝝ eſt debitū ⁊ rōne vſuraꝝ vel alterius vſurpatōis niſi creditor liberalit̓ remittat illud qd̓ remittit. etiaꝫ ſi de mille. x. tm̄ remitteret ſi hoc facit. qꝛ putat ſe aliter nō poſſe reſiduū habere. nil valet illa r̄miſſio factaex publico pacto quo ad aīam. vnde cū mercator infortunia paſſus fallit. ⁊ occultās ml̓ta ex bonis ſuis mobilibꝰ vt nō ꝑueniant admanus creditoꝝ querit ꝯpoſitōnem cū eis deminori ꝙͣtitate ꝙͣ debeat puta ꝓmittit rn̄dere
ſingulis creditoribꝰ ad rōnē. xv. ſolidoꝝ ꝓ libra cū tn̄ poſſꝫ totū dare vl̓ cedere bonis. cuiꝯpoſitōni aſſentiūt creditores. ⁊ ita recipientes liberāt eum de reſiduo. Certum eſt qꝛ qͦ addeum adhuc tenetur de reſiduo cū illi nō ſpōte ſed coacte fecerint illā remiſſionē volētespotius illa ꝑte carere ꝙͣ toto. q̄nimo etſi cederet bonis totaliter nil ſibi reſeruādo. ⁊ nō ſuficiunt bona illa ad ſatiſfaciendum ſi poſteaꝑuenerit ad pinguiorē fortunā tenet̉ de reſiduo. extra de ſolū. c. Odoardus..§. ij.De damnis datisadīuiceꝫ inter ciuitates tꝑe guerre quomō etꝑ quos poſſit fieri remiſſio qn̄ faciūt pacemcū certis pactis ⁊ capl̓is. Nota ꝙ in quadamſūmula dicit̉ ſic. ꝙ ꝙuis ſint multi pupilli etabſentes qͥ non aſſentiūt. ⁊ forte etiā aliqͥ cōtradicūt ex ꝓuectis. qꝛ receperūt dāna iniuſte nec eis eſt ſatiſfactū. nihilominꝰ tantū eſtbonū pacis ꝙ qui hn̄t rēpublicā gerere pn̄tcū ꝯſenſu maioris ꝑtis ſubiectoꝝ ſibi pactispacis ſubdere licite et relaxare inuicē dānadata. Etſi fiat relaxatio predicta tenet et valet. Nam ⁊ hoc mō pn̄t ꝓ bono reipublice ſibi tallias īponere. ⁊ huiuſmodi. qͣs gabellasvocant. De bonis vero clericoꝝ ⁊ religioſoꝝnō pn̄t relaxatōeꝫ facere laici. quia n̄ ſūt eoꝝforo ſubditi: nec de bonis eccleſiaſticis ꝑmittitur aliqua diſpoſitio eis. vt di. xcvj. Bene.pn̄t tn̄ hoc facere p̄lati ſpūales terraꝝ adīuicem de ꝯſenſu ⁊ ꝯueniētia clericoꝝ ⁊ religioſorū q̄ damna receperūt ī guerra. Hanc autērelaxatōeꝫ quo ad laicos vel clericos intelligas de damnis datis de rebꝰ ꝯſumptis. Namres extātes vt equos. pānos ⁊ huiuſmōi. quihn̄t ⁊ ſciunt ſua nō eſſe. vtputa quia bellumīiuſtū fuit ex ꝑte ſuorum. vel ſi iuſtuꝫ. ab hisacceperunt a quibꝰ nō poterant. ip̄a tene̓ nōpn̄t. vnde ſi dn̄os ꝓprios īuenire pn̄t eis reddere tenent̉. al̓ ſi non īueniūt pauꝑibus erogare. Idem vr̄ dicendū ſi de iuſticia belli dubitat̉. Nam vbi clare bellum iuſtū eſt res accepte efficiunt̉ capientiū. diſ. j. Ius militae̓.que tn̄ debent inter eos ꝓportionaliter diſtribui ꝑ duces belli. vt. xxiij. q. v. Dicat. niſi perpublicū edictum datū ſit vnicuiqꝫ qd̓ capitpauꝑum aūt ⁊ innocētū non videt̉ tutū bonaauferre cū ſine culpa niſi ſubſit cauſa ſit aliquis puniendus. de re. iu. li. vj. pena tn̄ tꝑalifrequēter punit̉ vnꝰ ꝓ altero diuerſis de cauſis. vt. j. q. iiij. ꝑ totū.¶ De tutoribus ⁊ cura .§. iij.toribus negociorum aliorū geſtoribus filijſfamil̓ ⁊ huiuſmōi. qͥ extorſerūt vel fecerūt rapinas. fraudes ⁊ damna noīe alieno .ſ. ꝓ pupillis. patronis vel patribus ſuis nil tn̄ eorū ꝑuenit ad eos: ſed ad pupillos. domīos vel patronos vel patres eoꝝ. querit̉ vtrum ꝑ eos