CapitulumSeptimum

idem facit qd̓ ait Bal. C. de vſuris. l. vſuras.dicit eī. Pone ꝙ emi a Petro lapides ſeu ligna vel alias res ex qͥbꝰ naturalit̓ nō ꝑcipit̉aliqͥs fructꝰ. ⁊ vt ſoluerē preciū accepi illudſub mutuo ad vſurā ac vendēti ſolui. ip̄e aūtnō tradidit mihi lapides ſeu ligna ſꝫ fuit inmora. nunqͥd tenet̉ redde̓ illas vſuras? ℟eo.Dicendū ꝙ ſic. tanꝙͣ int̓eſſe dāni emergētis.Et d̓ hoc habet̉ tex. notabil̓. ff. de acti. l. Lutius. Ideꝫ dicēdū in ſil̓ibꝰ ꝯtractibꝰ puta locatōis ⁊ ꝯductōis ⁊ hmōi. hec ille. Qn̄qꝫ veītapplicandū pͥmo .i. illi cui ſors pͥncipalis eſtſoluenda. ⁊ tūc ſi debitor ē in mora applicareid eſt caꝑe illud ad aliqd̓ int̓eſſe eſt licitū. exglo. ſuꝑ. c. ꝯqueſtus. ⁊ notat Io. an. in. c. nauiganti. Exemplū pone ī venditore ⁊ emptore ſi emptor ſit ī mora ſoluēdi p̄tiuꝫ. Et hoccredo veꝝ ſiue int̓eſſe ſit ī dāno emergēte ſiue in lucro ceſſante. dū tn̄ illud lucꝝ ſit certū. ⁊ ego ſū ꝑatus vel aptꝰ ad tale lucꝝ. vt īc. nauigāti. De hoc etiaꝫ vide qd̓ habes poſt§. ſequentē. ī fine. ¶ Pone caſū. Uendo tibiprediū ⁊ tibi trado illud atqꝫ inde ꝑcipis fructū. ettn̄ ad terminū ꝯuentū preciū mihi nōſoluis. hoc p̄ſuppoſito potero elapſo t̓minorepetere vſurā. cū fructus rei vendite faciastuos. et tn̄ mihi nō ſoluiſti. Et ratō huiꝰ eſt.qꝛ nō accipio illud vt vſurā ſꝫ vt int̓eſſe meum. ar. xiiij. q. iiij. qm̄. Si etiā res venditapignus daret̉ mihi poſſeꝫ inde reciꝑe fructeius elapſo t̓mino ſolutōis nō facte etiamſitrāſcendat quantitatē int̓eſſe. Naꝫ licꝫ talisres a venditore nō poſſit peti. tn̄ fructus eiꝰꝑciꝑe pt̄ poſtꝙͣ ꝯͣ volūtatē ſuā preciū rei vēdite detinet̉ tanꝙͣ int̓eſſe. Sꝫ ꝓ mutuo recipiēdo poſſeſſiōꝫ ī pignꝰ nō licꝫ fructꝰ poſſeſſiōis īterim acciꝑe niſi ꝓ ꝑte ſortis qꝛ vſura.Sed quid cu vendoᵐ .§. xx.poſſeſſionē meā cum nō des mihi preciū eiꝰ.tecū facio pactū ꝙ qͦuſqꝫ tradas mihi pretiūrecipiā interim fructus eius. ℟o. Licꝫ Gal.⁊ Pe. de Ancha. dicant licitū eſſe ꝯtractū. qꝛcū poſſeſſio fructificet nō videt̉ iuſtū vt emptor habeat vtilitateꝫ ⁊ fructū rei empte. etvenditor nō habeat vtilitatē precij vt poſſitpecuīa vti. ita tn̄ ꝙ quantū emptor ſoluit depretio in futurū tantū venditor minus recipiat de fructibꝰ. verbigͣtia. Si poſſeſſio empta centū floren̄. cum inde ad annuꝫ dat ſibil. extunc venditor det ſibi medietatē fructuum. et ſic de alijs. Sed theologi nō approbātdictū ꝯtractū. qꝛ rōne dilatōnis de ſoluendopretio viderent̉ haberi dicti fructꝰ. quod adpſurā ꝑtinet. extͣ de vſuris. in ciuitatē. Itempoſſeſſio ſubſtat ꝑiculo emptoris et de ſe eſtfructificabilis. nō at̄ pecunia pretij ſoluēdaſubſtat ꝑiculo vēditoris nec de ſe fructificat.et ideo ꝯſulendū eſt abſtine̓ ab hmōi. Poſſetbene fieri pactū ꝙ ſi infra certū terminum n̄

ſoluat emptor pretiū extunc fructū recipiatvenditor quouſqꝫ pretiuꝫ ſit ſolutū ſi hoc nōfiat in fraudem ſed in penā. .§. xxj.Quid de eo qui mutuauit nauiganti vel eunti ad nūdinas recepturꝰ aliquid vltra ſortē pro eo ꝙ ſuſcipit in ſe ꝑiculuꝫ. id eſt ſi pecuniā vel merces inde emptasportauerit ſaluas. al̓ nihil recepturus etiamde ſorte; ℟o. ꝑ diſtinctōeꝫ ẜm Io. neapol̓. inqͦlibet. ⁊ Io. cal. ꝙ aut illud vltra ſorteꝫ recipit rōne mutui tm̄. ⁊ ſic ē vſura. n̄ obſtanteꝙ ꝑiculū ip̄e ſuſcipiat. ⁊ iſte ē caſus etiaꝫ. c.nauiganti. extͣ. eo. Aut recipit illud vltͣ ſortem p̄ciſe rōne ꝑiculi vt preciū ꝑiculi ⁊ ſic n̄eſt vſura ſꝫ licitū. Naꝫ etiāſi nō mutuaret etꝑiculuꝫ nauigantis in ſe vellet reciꝑe licitepoſſet reciꝑe p̄ciuꝫ ꝑiculi: nec ꝓpter hoc ꝙ eiſeruitiū faciat ī mutuando efficit̉ deterioriscōditionis. Aut aliquid vltra ſortem recipittalis mutuans ꝑtim ratōne ꝑiculi et partimrōne mutui. ⁊ tūc vſura eſt ꝙtuꝫ ad id quodplus ꝑcipit reſpectu mutui: et illud tale tenetur reſtituere Io. neapol̓. et Io. cal.Quid de pena appo­ .§. xxij.ſita in ꝯͣctu mutui puta ſi non reſtituit indead certū tp̄us ſoluat tantū recipiens mutuum vltra capitale. nunquid poteſt peti talispena abſqꝫ vſura? ℟o. ẜm Raij. Si pena fuit a iudice impoſita ꝓpter puniendā ꝯtumaciam debitoris qꝛ nō ſoluit ī termino cū poſſet non eſt vſura. ar. xxiij. diſ. c. quanꝙͣ. ff. deiudi. l. qͥ auctoritate. Si etiā pena ſit d̓ ꝯſenſu ꝑtium in ꝯͣctu appoſita ad hoc .ſ. vt ſalteꝫmetu pene debituꝫ ſoluat̉. vſura nō ꝯmittit̉niſi a pͥncipio fuerit pͥua intentio. ar. extͣ dearbi. dilecti. Sꝫ tn̄ preſumit̉ in fraudē ſi illeal̓ ꝯſueuit eſſe vſurariꝰ. vel ſi ꝑ ſingulos mēſes vel ānos dicat̉ pena ꝯmitti. ar. c. eo. ſtabitur tn̄ in iudicio eiꝰ ꝯfeſſioni ⁊ ꝑmaxime īforo ꝯſciencie. Ideꝫ Hoſti. tn̄ in om̄i euentunō videt̉ honeſtū petere penā. īmo nec etiaꝫlicitū qn̄ debitor ſine culpa ſua factus ē impotens ad ſoluendū. ⁊ ideo puniri nō debet.Et ideꝫ videt̉ dicendū de eo qd̓ dictū eſt ſupͣ§. an̄ precedentē. ꝙͣtuꝫ ad lucꝝ ceſſans. ꝙ .ſ.non debeat illud exigi qn̄ ex īpotencia ille n̄ſoluit. Ultra p̄dictas penas poſitas .ſ. iudicialeꝫ q̄ infert̉ a iudice. ⁊ ꝯuentionalē que ponit̉ in ꝯtractu de ꝯſenſu ꝑtiū. eſt ⁊ t̓cia penaque dr̄ legalis vl̓ canonica de qͣ habet̉. xij. q.ij. ī legibꝰ. ⁊ ī diuerẜ ciuitatibꝰ ponunt̉ certe pene pecuniarie. Sicut v̓bigr̄a cū ſtatutūeſt alicubi ꝙ tutor de pecunijs pupilli q̄ ꝑueniunt ad manus eius teneat̉ emere poſſeſſiones. vel rn̄dere ei ad rōeꝫ. v. ꝓ centenario.ſi igit̉ tutor pecuniā pupilli exponat pro factis ſuis vel faciat negociatōes pro ſe tenet̉vtiqꝫ dare pupillo. v. ꝓ centenario etiāſi cū