TitulusPrimus
illis nihil ē lucratus. exqͦ noīe ſuo nō pupilli ē negociatus cū eis. Iuſte em̄ hoc ſtatutūē ne tutores ex malicia vel negligēcia ſint īfidi pupillis ⁊ male tractent ſub̓as eoꝝ ſicutfrequent̉ fit. Nec pt̄ ꝯqueri tutor ſi inde nonē lucͣtus. qꝛ potuit eme de illis pecunijs poſſeſſiōes vel noīe pupilloꝝ expone̓ in iuſtis ⁊licitis mercātijs: ⁊ tūc lucꝝ ⁊ bamnū eēt pupilloꝝ fidelit̓ agēdo. Sꝫ ſi noīe pupilloꝝ pecuniā eoꝝ exponāt vel deponāt ad vſuram.pupilli tenent̉ illas reſtitue̓. ⁊ tutores inſuꝑtenent̉ in caſu ꝙ pupilli n̄ vellēt vel nō poſſent. vt etiā dr̄ infra. ī. c. de cooꝑatōe vſure.Quid ſi ꝯmunitas vel of .§. xxiij.ficiales hn̄tes curā de pupillis accipiāt proꝯmuītate ipſas pecuīas rn̄dendo eis ad rōeꝫv. pro cētenario: Rn̄bet̉ ꝙ ſi eis īuitis fit ſeueis ad qͦs ſpectat videtur ꝙ licite poſſint illav. ꝓ centenario reciꝑe qꝛ ꝓuidet̉ ꝑ hoc intēnitati eoꝝ exquo potuerūt emere poſſeſſiones vel tradere negociatōibꝰ licitis vt diſpoſuit ſtatutū et non fecerunt vt procurarentper hoc vtilitatem communitatis.Quid de̓ gerentibꝰ ſeu .§. xxiiij.ꝓcurātibꝰ negocia ſtipendiarioꝝ .ſ. ī recipiendo pagas ꝓ eis ⁊ faciēdo alia obſeqͥa. et cūhoc mutuādo eis ī neceſſitatibꝰ occurrētibꝰ⁊ ꝓ his recipiētibꝰ certū ſalariū. nunqͥd ē licitū: ℟o. ẜm Lau. de ridol. Ꝙtuꝫ ad illud qͥdeꝫ qd̓ ꝑcipiūt tales ꝓpt̓ laborē quē gerunt īꝓcurando eoꝝ negocia nō ē vſura ſꝫ licitū.Sꝫ ꝙͣtuꝫ ad illud qd̓ ꝑcipiūt ꝓpt̓ mutuū qd̓īpendūt ip̄is ſtipēdiarijs: vſura ē. xiiij. q. iij.vſura. Ꝙ at̄ p̄fatus doctor dīc in pͥmo mēbroeē licitū videt̉ ītelligēdū cū bellū ē iuſtū. Nāſi maīfeſte ſit īiuſtū. illicitū videt̉. cū cooꝑat̉malo ⁊ dat oꝑā rei illicite. di. lxxxvj. c. culpāQuerendū eſt etiaꝫ §. xxv.quid iuris ſit ſi qͥs in mutuādo pecuniā recipit aliqͥd in pignus mobile vel īmobile. Adqd̓ dicendū ſi hoc fecit ad ſui ſecuritatem etnullū fructū intendit hr̄e ex illo pignore puta qꝛ ē aliqͥd iocale n̄ eſt illicitū: ſꝫ ſi intēditreciꝑe vtilitatē aliquaꝫ ex vſu illiꝰ pignorisrōne mutui. puta recipit domū in pignus vl̓agrū vel equū vel veſtem. ⁊ fructū hoꝝ ꝑcipit vſura eſt: ⁊ tenet̉ reſtitue̓ preciū pſus illius pignoris ip̄i pignorāti ſeu in ꝑtem ſortiscōputare. ext eo. c. pͥmo. Nota tn̄ ꝙ ſi laicustenet īiuſte aliquā poſſeſſionē eccl̓ie ⁊ impignorat ip̄aꝫ poſſeſſionē rectori eccl̓ie illiꝰ licite ⁊ abſqꝫ vitio vſure iſte rector poterit reciꝑe fructus eiuſdē poſſeſſionis vltra ſorteꝫẜm Raij. ⁊ eſt caſus capl̓i .j. extͣ eo. ⁊ ratō eſtquia tunc nō recipit clericus illud vt vſuraꝫſed quod ſibi debet̉. Et idē de poſſeſſione qurecipit laicus ab eccleſia ī feudo. Dicūt etiāHoſti. io. an. ⁊ Io. de lig. ꝙ ideꝫ ē de poſſeſſio-
ne laici qꝛ .ſ. ſi īiuſte retinēs pignorat eā dn̄oillius poſſeſſiōis ille licite facit fructꝰ. ſuos.SSed quid cum qͥs reci .§. xxvj.pit domū in pignus ꝓ centū mutuatis oſqꝫad annū hoc pacto ꝙ ſi nō ſoluit in terminoſtatuto cadat debitū in cōmiſſuꝫ. ⁊ pignoratio cadat in venditionē. poteſt ne iuſte tene̓domū illā pignori obligatā eo ꝙ nō ſoluit int̓mino cuꝫ tn̄ domus ſatis plus valeat: ℟eoꝑ diſtinctōnē. qꝛ aut mutuas ī illo anno recipit vſumfructū domus nō ꝯputando ī ſortem: ſꝫ ꝓ ip̄o mutuo. aut nō recipit vſūfructum .ſ. penſioneꝫ. in pͥmo caſu illicitū eſt etvſura. extͣ eo. c. pͥmo. vn̄ reſtitue̓ tenet̉ illampenſionē vel ꝯputare ī ſortē. etetiā domū tenet̉ reſtitue̓ nec pt̄ ſibi retine̓ elapſo termino. qꝛ ꝯͣctus nō tenuit cū fuerit vſurarius. etradice vitiata nō pt̄ fructus iſti .ſ. lucri oriri. ar. j. q. j. fert̉. §. vulnerato. Pot̓it tn̄ poſtterminū pete̓ inteſſe ſuū ſi damnificaret̉ excarencia ſue pecunie. Similit̓ ſi dānificatuseſt ī faciēdo illud mutuū. puta qꝛ oꝫ ip̄m acciꝑe ad vſurā ad mutuandū amico vel ꝑatꝰerat ex pecunia illa eme poſſeſſionē inuentāvel expone̓ licitis lucris. tūc poſſet pete̓ int̓eſſe ſuū. In ſecūdo caſu cū .ſ. creditor nō recipit vſumfructū domus cū ſuꝑfluitas valorisdomus cedat ī debitoris pena ſuppoſita vtriuſqꝫ bona fide qn̄ ꝯtractus mutui ē celebratus. licitū erit vt dictū eſt ſupͣ. de pena ꝯuentionali. ar. de arbi. c. dilecti. Et hoc niſi fieret ī fraudeꝫ vſuraꝝ puta qꝛ extimabat mutuās illū nō poſſe in t̓mino reſtitue̓ et ſic in̄illud plus valoris domꝰ ſibi lucrari: tūc em̄fraus vſure ē. Secꝰ ſi hoc fecit ad cohercēdam morā debitoris. Aduertendū etiā ꝙ ſi amutuāte ſub aliqͦ precio vel lucro vltͣ terminū detentō mutui ꝯcedat̉. tūc eoip̄o ꝯmittitpſurā. qꝛ ex tali ꝯceſſione potiꝰ ſortit̉ volūtarij mutui rōeꝫ ꝙͣ iniuſte detentōis. ad hocde vſuris. c. ꝯſuluit. Et hoc niſi illud peteretin ꝯpenſatōꝫ damni ſui qd̓ inde recepit. cumtn̄ libentius vellet recipe illud mutuatū ſedille non pt̄ ſine notabili iactura reſtitue̓. Sꝫcū ſocer obligat genero ſuo poſſeſſioneꝫ aliquā ꝓ dote filie. claꝝ eſt ⁊ certū ꝙ nō teneatur dictus gener ꝯputare fructus poſſeſſionis in ſortem. vt dīc expreſſe. c. ſalubrit̓. exteo. cum .ſ. ſuſtinet gener onera matrimonij.quia .ſ. eam ad domum ducit et nutrit.¶ Queritur etiā. Utꝝ gē .§. xxvijner ſi non recipiat pignus ſed cautioneꝫ denumeranda dote certa die. et interim recipita ſocero ex pacto certos benarios. puta adrationē. vj. pro centenario ⁊ huiuſmodi. nūquid vſuram cōmittit? ℟o. De hoc ſūt varieet ꝯͣrie opīones. Nā Io. an. ſuꝑ dicto. c. tenetꝙ nō ſit licitum ſed vſura. quam opinionem