CapitulumPrimum
putrefacte ſūt. auꝝ ⁊ argentū or̄m eruginauit. et erugo eoꝝ erit vobis in teſtimoniū etmāducabit carnes vr̄as. ¶ Secundo auaricia eſt mortale rōe charitatis quā excludit.Si em̄ tantū amor diuitiaꝝ creſcat ꝙ p̄feratur charitati dei vel ꝓximi: qd̓ ꝯtingit qn̄ facit vel qn̄ ꝑatus eſt face̓ ꝯtra deū vel ꝓximūvt habeat diuitias vel n̄ minuat vel n̄ amittat: puta peierat. vl̓ feſta violat. aut decipitpximū. aut habꝫ aīm ꝑatū ad iſta hmōi facere vt lucret̉. aut n̄ lebat̉ in tꝑalibꝰ. vel etiāde ſuꝑfluo nō vult dare neceſſitatē patiētibꝰtunc ē mortale. Un̄ pͥme Ioh̓. iij. dr̄. Qui habuerit ſub̓am huius mūdi. et viderit fr̄eꝫ ſuum neceſſe hr̄e. ⁊ clauſerit viſcera ſua ab eo.quō charitas dei eſt in eo: qͣſi dicat. nō habettalis charitatē dei. qꝛ facit̉ ꝯtͣ charitatē ꝓximi manifeſte. ⁊ deus diligi nō poteſt vere etſalubrit̉ ſi nō diligit̉ ꝓximus: cuꝫ hoc ipſe p̄ceperit. Siquis diligit me ait xp̄c: ſermonesmeos ſeruabit. Et econtͣ. qui nō diligit me:ſermōes meos nō ſeruat Ioh̓. xiiij. Dicunt̉aūt diuitie ſubſtancia vel a ſubſtando: qꝛ debent ſubſtare rōni non dn̄ari Math̓. vj. Nonpoteſtis deo ſeruire ⁊ māmone. id ē diuitijs.Nō dicit ibi (inquit Hieroꝰ) nō poteſtis hr̄eſed ſeruire. Qui eī ſeruus ē diuitiaꝝ. eas cuſtodit vt ſeruus. et ſic nō ſubſtāt diuitie: ſedpreſunt ⁊ dn̄ant̉ talibus. Uel dicunt̉ diuitieſub̓a a ſuſtentādo. qꝛ dn̄t diligi ad ſuſtētatōꝫnō ad ſuꝑfluitatē vel voluptatē. Et ſubdit̉.Et viderit fr̄eꝫ ſuū neceſſe hr̄e. id eſt ſciuerit.nō em̄ tenet̉ ſubuenire neceſſitatibꝰ qͣs nonnouit. ⁊ clauſerit viſcera .ſ. miſcd̓ie: nō dando cum pt̄ ⁊ debet. vel nō ꝯpatiendo ſi dare n̄poteſt: nō eſt charitas dei in hmōi. ¶ Tercōauaricia ē mortale rōne finis queꝫ ꝑuertit.qd̓ ſic probat̉. Amor eſt boni. Sicut at̄ duplex eſt bonū .ſ. bonū ꝓprie ⁊ pͥncipalit̓ dictūet ſic eſt bonū quod ē finis. ⁊ bonū quod nōeſt pͥncipale .ſ. bonū quod eſt ad finē: ita debet eſſe duplex amor .ſ. pͥncipalit̓ ⁊ ꝑ ſe boniquod ē finis. ⁊ amor ſecundario ⁊ ꝯn̄ter boni qd̓ eſt ad fineꝫ. Auaricia igit̉ ꝓut eſt īordinatꝰ amor tꝑaliū reꝝ. ita ꝙ ī eis finis cōſtituat̉: ſꝑ ē mortale. cuius rō eſt. qꝛ auertiab incōmutabili bono eſt pct̄m mortale: ſedꝯuerti ad qd̓cunqꝫ ꝯmutabile bonū creatuꝫſicut ad fineꝫ: facit auerſionē ab incōmutabili bono qd̓ debet eē vltimus finis. eo ꝙ nonpn̄t eſſe plures vltimi fines. gͦ auaricia inꝙͣtū fruit̉ tꝑalibꝰ bonis ſemꝑ eſt mortale. hecTho. in. q. de malo. Et hoc mō di. apl̓us adEph̓. v. ꝙ om̄is auarus nō habꝫ hereditatēin regno xp̄i ⁊ dei. id eſt nullus auarus. qͥ .ſ.ꝯſtituit finē in diuitijs. Ueniale aūt eſſet qn̄quis inordinate dilige̓t tꝑalia: ſed cit̉ deuꝫ.nec ex hoc trāſgredit̉ vel ꝑatus eſt irāſgredialiqd̓ p̄ceptoꝝ. ¶ Quod at̄ ſit nonſolū mor-
tale ſed valde graue oſtendit̉ ex hoc. qꝛ ꝯtranobiliſſimas v̓tutes. vtputa ꝯtͣ pietatē ⁊ miſericordiā: que eſt maxima int̓ eas q̄ ſunt adꝓximū. Unde Ambro. Oīs ſūma xp̄iane religionis ī miſcd̓ia ⁊ pietate ꝯſiſtit. Eſt ꝯtrariaiuſticie q̄ eſt om̄is virtꝰ. et neqꝫ heſpus. neqꝫſtella. neqꝫ lucifer eſt ita clarus. vt di. ph̓us.Iuſticia .n. tenet mediū int̓ ſuꝑfluū et diminutū. Auaricia at̄ excedit ī accipiendo. ⁊ deficit ī dando: qꝛ accipit pluſꝙͣ debꝫ ab alijs.furādo. rapiēdo. fenerādo. fraudādo ⁊ hmōi.Et minus dat ꝙͣ debꝫ: ſibi et alioꝝ neceſſitatibꝰ cum pt̄ nō ſubueniēdo. ¶ Eſt etiā ꝯtraria v̓tuti liberalitatis q̄ facit hoīeꝫ alijs gratum. Un̄ Boetius. Largitas claros. id ē famoſos facit: auaricia vero odioſos. Cuꝫ em̄v̓tus liberalitatis mediuꝫ teneat circa acceptionē ⁊ dationē pecuniaꝝ: liberalis vtrūqꝫfacit ſicut oportet. Nam ad decentē dationēſequit̉ ꝙ ſit decēs acceptō. Liberalis eī pͥmorecte ſe habet in datione. eo ꝙ ipſe in dandoobſeruat regulaꝫ rōnis inꝙͣtuꝫ ip̄e dat quibus oportet. et qn̄ oportet. ⁊ quid oportet. ⁊quantū oportꝫ. et quō oportet obẜuando ſꝑdebitas circūſtancias q̄ ad rectaꝫ dationemexigunt̉. ¶ Secūdo liberalis ſe recte habꝫ īacceptione et precipue qͣtuor modis. pͥmo qꝛaccipit vn̄ oꝫ: qꝛ a proprijs poſſeſſoribꝰ. ſcd̓oaccipit quantū oportet: qꝛ minꝰ ſibi relinqͥtꝙͣ alijs det. eo ꝙ paucis ip̄e eſt ꝯtentꝰ. tercioaccipit quō oꝫ: qꝛ pauca ⁊ ī neceſſitate. libēter at̄ dat. ⁊ ꝓpterea interdū minora dans:liberalior iudicat̉. qͣrto accipit eo fine quomō oportet. Non eī liberalis app̄ciat̉ diuitias ꝓpter ip̄as ſꝫ ſolū ꝓpter dationē. Auarusv̓o inordinate ſe ht̄ in his duobꝰ .ſ. ī acceptōne ⁊ datione pecuniaꝝ. vt ptꝫ diſcurrendo ꝑſingula. hec Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxviij. arti. iij.et in ſcriptis ethicoruꝫ. libro. iiij. ca. ij. ¶ Etꝙͣuis auaricia ſit valde gͣue pct̄m. nō tn̄ maximū oīm. nā magnitudo pcti poteſt attendi ex tribꝰ. pͥmo ex ꝑte boni qd̓ offendit̉ velcōtemnit̉. et ẜm hoc tanto pct̄m eſt grauiusquāto bonū qd̓ ꝑ peccatū offendit̉. ꝯtemnit̉vel corrūpit̉ eſt nobiliꝰ vel maius ⁊ ſic pct̄mꝯtͣ deuꝫ eſt gͣuiſſimū: qꝛ ꝑ hoc ꝯtemnit̉ ſūmūbonū. ſecūdo attendit̉ magnitudo pct̄i ex ꝑtedamni qd̓ infert̉. ⁊ ſic inter pct̄a q̄ in ꝓximūꝯmittunt̉. tāto pct̄m eſt gͣuius. quāto damnū eſt gͣuius ꝓximo illatū. vn̄ homicidiū eſtgͣuius adulterio. ⁊ adulteriuꝫ gͣuius furto.tercio pt̄ attendi magnitudo pct̄i ex ꝑte boni cui qͥs inordīate ſubijcit̉: quāto eī bonū ēminꝰ tāto pct̄m deformiꝰ. Cum at̄ int̓ bonahūana tꝑalia ſunt mīma. qꝛ minora ꝙͣ bonacorꝑis. ⁊ bona corꝑis ꝙͣ bona anime. ideo qꝛīordinatꝰ appetitꝰ auari ſubijcit̉ mīmo bono .ſ. reꝝ exterioꝝ: ideo ẜm hoc auaricia eſtturpius ⁊ deformius. Et ꝓpt̓ hoc dr̄ ocͣci. x.