Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

ſunt in quibus ſpūs eſt fortis. qualis eſtin infantibꝰ in mulieribꝰ in alijs habētibus neruos groſſos fortes ſpiſſos.ſubtiles corde emittūt voces ſiue tonoſ tenues ſubtiles. Pinguēs v̓o voces ſpiſſe ſūtqn̄ ſpūs multus egredit̉. vt eſt vox virorumClare qn̄ bene tinnule et ſonore omni raucedine imꝑmixte. Acute ſunt valde alte. Perſpicue voces ſunt que longius ꝓtrahunt̉ ita ꝯtinuo impleant omnem locuꝫ ſicut clangor tubarum. Dura vox rauca eſt qn̄ violenter emittit ſonū ſuum ſicut tonitruū et ſonus incudis qn̄ ꝑcutit̉ ferruꝫ durū. Aſperavox eſt rauca que diſpergit̉ per minutosdiſſimiles pulſus. Ceca vox eſt que mox cuꝫemiſſa fuerit ꝯtīceſcit atꝫ ſuffocata nequāqꝫlongius ꝑducit̉. vtꝫ in fictilibus. Vīnolentavox eſt mollis et vox flexibilis atqꝫ leuis. Ethec eſt dicta vinnolenta a vinno hoc eſt a titinno molliter reflexa Perfecta autem voxeſt alta ſuauis fortis clara. alta vt ī ſublimiſufficiat. clara vt aures impleat. fortis ne trepidet deficiat. ſuauis ſiue dulcis vt auditū deterreat. ſed potius vt aures demulceatet audientiū animos blandiendo ad ſe alliciat cōuertat. Si ex his aliquid defuerit voxꝑfecta nequaqͣꝫ erit. vt dicit Iſid̓. Eſt p̄tereaarmonia organica que ex flatu ꝯſtat. qn̄ ſcꝫaliqua inſtrumēta artificialiter preꝑata flatu debito ꝑſufflant̉ ex cuius flatuſ quātitate organi varia qualitate diuerſi ſoni artificialiter ꝓcreant̉. vtꝫ in organis tubis fiſtulisꝯſimilibus que omnia varios ſonos ꝓmūt.Organum eſt generale nomen vaſoꝝ omnium muſicoꝝ ſpecialiter tn̄ appropriatum eſtinſtrumento ex multis cōpoſito fiſtulis. cuifolles adhibent̉. hoc ſolo muſico inſtrumēto vtit̉ iam eccl̓ia in ꝓſis. in ſequentijs hymnis. ꝓpter abuſum hiſtrionū reiectis alijs fere inſtrumentis. De tuba Ca. CXXXIIIVoa a tirenis primitꝰ eſt inuenta. de quibuſ virgil̓.Tirenuſqꝫ tube mugire etheraclangor. Vtebant̉ aut antiqui tubis in p̄lijset ad hoſtiū terrificatōꝫ. ad cōmilitonuꝫ ani

matōnē ad equoꝝ bellicoꝝ in pugnā ꝓuocationē. ad belloꝝ innuēdā ꝯgreſſionē. ſignādam in certamīe victoria veneratiōeꝫ. adfugitiuoꝝ reuocatōꝫ. Item vtebant̉ tubis infeſtis in ꝯuiuijs ꝓpter populi ꝯuocationēꝓpter excitationē ad dei laudē. ꝓpter leticieet gaudij p̄conizatōꝫ inuitatiōꝫ. p̄ceptū enīfuit iudeis vt in bellis tubis ſacriſ clangerētet etiā in initio noue lune buccinarent. et vtannū iubileuꝫ qui annꝰ erat remiſſionis tubarum ſonitu ꝓnūciarent. gaudiū ac quietem omnibꝰ ꝓmulgarēt Eſt aūt ꝓprie tubavt dicit Iſid̓. li. xviij. inſtrumentū bellicis certaminibꝰ adhibitū ad denūcianda ſigna belloꝝ. vt vbi exaudiri p̄co poterat p̄tuml̓tuſonitus tube clangentiſ attingeret. tuba d̓rquaſi toua .i. caua. interiꝰ eſt ꝯcaua vald̓plana ꝓpt̓ ampliorē flatus receptiōꝫ. exteriꝰaūt eſt rotū da. circa tubantis orificiū valdeſtricta. Sꝫ in ꝑte anteriori multū ampla manu clangentis ad os ponit̉. regit̉. erigit̉. depͥmit̉. tenet̉. cuius ſonus variꝰ eſt. vi dicit Iſi.nam interdum canitur vt bella cōmittāturinterdum vt eos qui fugiunt inſequant̉. int̓dum vt exercitus intra ſe recipiant̉.De buccina Ca. CCXXIIIIUccina d̓r quaſib Ivocina. parua .ſ. tuba cornea vel lignea ſiue enea ſignū dabat̉ antiquitus ꝯtra hoſtes. nam vt dicit In. li. xviij.Pagani agreſtes ad omnem vſum pariterſono buccine cōuocabant̉. Vnde ꝓprie buccina agreſtibus ſignum fuit de quo perſiusBucciā cogebat priſcoſ ad arma q̄riteſ. Huius clangor buccinū dicitur. vt dicit idē. buccinis auteꝫ corneis vtebant̉ hebrei p̄cipue inkalendis in memoriam liberationis yſaac. eo cornuto ariete in ſacrificio īmolato. vtdicit glo. ſuꝑ Gen̄. De tibia Ca. CXXXVIbia dicitur eſſedicta eo de ceruinis tibijs hinnuloꝝ creditur pͥmitꝰ fuiſſe facta.Hinc tibicen dixerūt tibiarū cantꝰ. Ul̓ ẜm