LiberXIX
ſtet. lances dicunt̉ auteꝫ ciphi enei duo tenuiſſimi in quarum vna ponit̉ pondus ponderans ⁊ in alia res ponderanda. Eſt itaqꝫ iuſtum pondus quādo ambe lances cuꝫ ſuisponderibus equaliter ſibiinuicē correſpondent. Stilus autē ſiue lingua ſequens lancēmagis ponderantē momentum ſtatere nominat̉. Uocatur filuꝫ medium quo trutineſtatera regit̉ ⁊ lances adequant̉ examen. vtdicit idem. Vnicuiqꝫ autem ponderi certuſeſt modus nominibꝰ proprijs deſignatus.vt dicit Iſido. Calculus enim dicit̉ minimapars ponderis ⁊ eſt quarta ꝑs obuli cōſtāsex pondere duoruꝫ granorum lentis. ⁊ vocabatur calculus ꝓpter ꝑuītatem. quia calculus eſt ita modicus vt ſine moleſtia conculcetur. Siliqua. xx. pars eſt ſolidi. cuiꝰ nomēa fructu arboris eſt ſumptum. Obulus ſiliquis tribus appendit̉. fiebat enim olim ex eread modum ſagitte. Vnde ⁊ nomen accepit.ſagitta eniꝫ obulus a grecis dicitur. vt dicitidem. Scrupulus ſex ſiliquarū pondere cōſtat ⁊ apud grecos dragma vocat̉. ⁊ eſt dictꝰſic diminutie a lapillo breui q̇ ſcrupꝰ vocat̉.Gragma eſt octaua ꝑs vncie ⁊ denarij. pondus argenti tribus conſtat ſcrupulis. id eſtdecemocto ſiliquis. Denarius autem eſt dictus quia ꝓ decēnūmis reputat̉. vt dicit idēSolidus eſt vocatus quia nihil ei deeſſe videtur. nam veteres integrum ſolidum dicebant atqꝫ totum. Numiſma idem eſt quoddenarius nomine ⁊ effigie principis inſignitus. nam abinitio numilma nūmus argenteus erat. vt dicit Iſid̓. Sextula idem eſt qd̓ſolidus. ſic dictus eo ꝙ bis ſex vncijs compleatur. Hanc vulgus aureum ſolidum vocatcuius terciam ꝑtem tremiſſem vocant. eo ꝙſolidum facit tremiſſis. Sextula bis aſſumpta duellam facit. ter poſita ſtaterem redditvt dicit ibidem Iſido. Stater eſt medietasvncie appendens aureos treſ. vnde ⁊ vocatꝰeſt ſtater. quaſi tribus ſolidis ſtet. hic ⁊ ſemiuncia dicit̉ quia ſemīs habet de vncia. hic ⁊ſemiſſis quia ponderis ſemiſſis eſt. quaſi ſemis aſſis. vt dicit idem. Eſt autē as aſſis minimum in ponderibꝰ ſicut vnitas in numeris. vt dicit glo. ibi. Nonne duo paſſeres aſſe
veneunt. Quadrans quartam ꝑtem vnciepōderat ⁊ dodrans dicit̉ in hebraico. Siclꝰin latino. ficel dicitur in hebreo. habēs apudeos vncie pondus. Apud grecos v̓o quemadmoduꝫ apud latinos ſiclus quarta parsvncie eſt. ⁊ ſtateris medietaſ. dragmas appēdens duaſ. vnde ſiclus in litteris diuīs vnciaeſt. ſed apud gentiles quarta pars vncie. vncia eſt dicta eo ꝙ vniuerſitatem minoꝝ ponderum ſua vnitate vinciat ſiue vniat ⁊ complectat̉. Conſtat autem ex dragmiſ. viij. id eſtſcrupulis. xxiiij. quod ꝓ legitimo pōdere habetur. quia numerꝰ ſcrupulorum eiꝰ horasdiei ⁊ noctis mētit̉. vel quia libraꝫ efficit duodeciēs cōputata. Libra duodecim vncijs p̄ficitur. et id̓o genus ꝑfecti ponderis reputatur. quia tot vncijs conſtat quot menſibꝰ annus. Eſt autem libra dicta quaſi libera quiacuncta intra ſe pondera predicta continet etconcludit. vt dicit Iſid̓. ibidem. Bilibris duas continet libras. Eſt enim bilibris libra duplicata. Mna. C. dragmīs appendit̉ ⁊ eſt nomen grecū. Calentum ſummū pondus eſſedicitur apud grecos. nam nihil calculo minus ſiue aſſe. qd̓ enim facit vnitas in numeris. hoc facitas ſiue calculus in ponderibuſtalento vero nihil eſt maius. Sed hoc pondus variat̉ inter gentes. Nam apud romanos talentū eſt. lxxij. librarum ſicut plautusoſtendit qͥ dicit duo talenta eſſe. C. xliiij. librarum. Eſt autem talentū triplex. minimū. medium ⁊ ſummū. Minus eſt Llibraꝝ. Medium. lxxij. Summū. c. ⁊. xx. librarum ꝯſtat.⁊ illud talentum fuit talentū ſanctuarij. Centenarium numeri nomen eſt ⁊ eſt ſummuꝫ.eo ꝙ. C. librarum pondul ꝯtineat. qd̓ pondꝰꝓpter ꝑfectionem numeri centenarij inſtituerūt romani. Hucuſqꝫ Iſi. li. xv. in ca. de ponderibus ⁊ menſuris.De modulatōe cantꝰ Ca. CXXXIIIcut aūt ſubſerIuit theologice diſcipline ars nuerādi ⁊ mēſurādi. ſic eideꝫ famulat̉ſcīa modulandi. Nā muſica q̄ mōdulatōisin ſono ⁊ in cantu eſt picia ſacre ſcpͥture miſterijs valde eſt neceſſaria. Nā ipſe mūdus