Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

fuerit erit duꝝ. et apud generationem pulliinſpiſſat̉. quoniā ſuſtentatio pulli eſt ex eo ꝙꝑ vmbilicū accipit pullus cibū ex citrino. etcitrinū in tꝑe illo eſt multū qͦniā erit hūiduꝫet defacile ꝯuertibile in cibū. hucuſqꝫ ariſto.li. xvj. De ouis aūt di. yſa. ī diet̓. Qua inquitque generant̉ ex aīalibꝰ ſanis ⁊ tꝑatis ſūt nutrimenti laudabilioris. Que v̓o ex craſſis ſūtmaioris nutrimēti et ſapidioris. Sil̓r de cōeuntibꝰ cū maſculis cū calorē maiorem hn̄tcōeuntia qͣꝫ nō coeuntia. ſil̓r generata de iunioribꝰ qꝛ in eis habet̉ plus caloris. Natureaūt ouorum generaliter ſunt tꝑate ⁊ mediocres et humane cōplexioni plurimū vicinātes. albumina tn̄ ſunt frigidiora ad vitelloꝝcomꝑatiōꝫ qd̓ teſtat̉ eoꝝ aquea ſaporoſitaset id̓o in odore ſunt vitellis grauiora ⁊ ſuntetiā indigeſtibiliora. maxime de veteribꝰ volatilibus aut de maſculis nō coeuntibus vitella ſunt tꝑata calori vicina. ⁊ iō ad digerendum ſunt meliora ⁊ faciliora ꝯfortantia mēbra et ab eis tardius diſſoluenda. Variat̉ autem ouoꝝ nutrimentum ẜm diuerſitatē animaliū ex quibꝰ generant̉. qꝛ generata de ſubtili animali ⁊ tꝑato vt ex perdice vel gallinaad nutriendū ſunt laudabiliora. ⁊ ſunt facile digeſtibilia. ſed a mēbris facilius diſſoluūtur. Un̄ ad regimē ſanitatis meliora ſunt qͣꝫad mēbra ꝯfortanda. Que aūt generant̉ degroſſis aīalibus ad digeredū dura ſunt ⁊ nutrimenti illaudabilis. ſicut oua ſtrutiōis anſeris ⁊ pauonis que ſunt mali nutrimenti ⁊dura ad digerendū ⁊ grauis odoriſ. maximede veteribꝰ vel de carentibus maſculis. ⁊ qn̄digerunt̉ a mēbriſtardiꝰ diſſoluunt̉. ⁊ iō plꝰvalent ad mēbra cōfortanda qͣꝫ ad regimenſanitatis. Generata aūt de auibꝰ iunioribꝰſunt leuiorā. de veteribꝰ grauiora. de mediocribus tꝑatiora. qꝛ caloris ſunt ꝑfectioris etminoris hūiditatis. ⁊ iō valent ad regendaꝫſanitatē ⁊ ad mēbra ꝯfortāda. Qua aūt quāto ſt̓ recentiora tāto ſūt meliora. ⁊ quāto magis vetera tāto minꝰ bona. Variant̉ etiaꝫ ꝑartificiū quadruplicit̓. Aut ei ſūt aſſata. autelixa. aut in iure cocta. aut frixa. ſed aſſata ſt̓elixis groſſiora. ⁊ ad digerenduꝫ duriora. q̇afocuſ eoꝝ hūiditatē ſub̓alē ꝯſumit ⁊ deſiccat

Aſſata ſubcineribꝰ calidis peiora ſt̓ qͣꝫ q̄ ſuꝑcarbones ſt̓ diſcooꝑta. qꝛ cū calor ignis in cineribꝰ ea circūtegat fumoſitatē eoꝝ ſuꝑfluāeuaporare nō ꝑm tit. ſuꝑ carbones v̓o poſita fumoſitatē reſudando emittūr et mundafiūt. Elixa aūt in aqua meliora ſūt qͣꝫ aſſata.qꝛ aque hūiditas calori ignis in deſiccandaſua hūiditate ſubſtantiali repugnat. ⁊ iō minus fiūt deſiccatiua ⁊ caloriſ natural̓ refrigeratiua. Elixa aūt cū corticibus ſt̓ peiora qꝛ ⁊groſficiei ⁊ fumoſitati repugnāt corticeſ exterius ⁊ nō ꝑmittūt ſuꝑflua exalare. et iō generant vētoſitatē inflatiuā ⁊ grauitatē ſtomachi ⁊ totiuſ ventris. In aqua v̓o fracta caloraque tꝑate penetrat ⁊ groſficiē ſuā ſubtiliatet aufert eis gͣuitatem odoris. Un̄ et ceterisſūt laudabiliora. ſed tn̄ ſola vitella plus ſūtdeſiccatiua ⁊ minꝰ ſolidatiua. Indurata v̓ode ſiccatiua ſunt ⁊ a ſtomacho dure exeūtiavenaſqꝫ tarde penetrātia. bn̄ tn̄ digeſta multū ꝯfortant. ſed ſi remaneāt indigeſta ſtomachum grauāt et inteſtina. mollia tn̄ ⁊ paruꝫcoagulata minꝰ ſunt deſiccatiua. ⁊ magisdigeſtibilia. cito venas penetrātia. pectus humectātia. tn̄ paꝝ ſunt membroꝝ ꝯfortatiua.Item dura aūt mollia in ſuis actionibus etpaſſionibꝰ ſunt mediocria. Frixa aūt oua ceteris ſunt peiora. qꝛ in ſtomacho morātia infumoſitatem ⁊ corruptionē ſunt magis mutabilia qͥcquidibi ciboꝝ inuenerint corrumpentia. grauitatē in ſtomacho generātia faſtidia peiora faciētia qͣꝫ alia oua maxime ſiſint frixa. In vitell̓ aūt inter aſſata ⁊ in aquafracta ſunt mediocria. hucuſqꝫ yſa. Oua etiam nō ſolum ſunt vtilia ad cibum īmo ſuntneceſſaria in multiplici medicina. Sunt enīhumectatia mitigatiua pectoris ⁊ gutturislenitiua. membrorū ꝯfortatiua. reſumptiua⁊ ꝑditorum reſtauratiua. v̓tutiſiuuatiua generatiue. cōbuſtiōis ⁊ arſure ſanatiua. Naꝫex vitellis ouoꝝ aſſatis fit oleum optimū cōbuſturis. Sūt ouoꝝ vitella antracis ⁊ venenoſi apoſtematis curatiua. Nam vitellumcrudū oui cū ſale mixtū ſanat antrace. vt dicit ꝯſtan. Ouoꝝ aūt albumina ſunt calorismitigatiua. tumoriſ rep̄ſſiua. fluide humiditatis reſtrictiua. calide artetice etpodagre