Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Utrix a nutriendo eſt dicta eo ad fetꝰ nutrimentum ſit accōmodata. Nutrix vt dicit Iſido. ſupplet in nutriendo ꝑuulū vicemmatris. Unde nutrix ad modum matriscōgaudet puero gaudēti. comꝑatitur pue patiēti. ſubleuat pueꝝ cadentē. lactat paruulum plorantē. deoſculat̉ puerū iacentemligat colligat ꝑuulū ſe diffundentē. abluit mūdificat ꝑuulū ſe ſordidantē. paſcit ꝑuerum digito ſe renitentē. ad loquēdū inſtruit puerum neſcientē balbutit nutrix et quaſifrangit linguā vt ſic faciliꝰ inſtruat loquenteꝫ. Medicina vtit̉ vt ad idoneitatē ꝑducatpueꝝegrotātē. Nūc māibꝰ nc̄ hūeris nc̄ genibus releuat ſubleuat puerū vagientem.cibū pͥmo maſticat maſticādo puero edētulo p̄parat. vt faciliꝰ trāſgluciat cibuꝫ. et ſicreficit puerū eſurientē. Sibilis et cātilenisdemulcet puerū dormientē. faſcijs et lintheolis conſtringit membra puerilia. et rectificat ea ne aliquā contrahat puulus curuitatem ipſum deformantē balneis vnguētisrefouet paruuli carnē. Quere ſupra eodēinfantulo ⁊cͣ. De obſtetriceCa. X.Uſtetrix aūt dicio Itur mulier que habet artē iuuandimulierē pariente vt faciliꝰ pariatinfantulus ꝑtus tꝑe ꝑiculum non incurratHec quibuſdā vnguentis fomētis delinire ſolet vterū pariētis vt minori difficultate dolore fetus de vtero abducat̉. Hec etiamparuulū naſcentē de vtero ſuſcipit ip̄iꝰ vmbilicū longitudine quattuor digitorū circunodat ſanguinē ꝑuuli aqͣ diluit. ſale mellead deſiccationē hūoris mēbroꝝ ꝯfortatiōꝫdelinit mēbra pannicul̓ inuoluit. Quere ſupra li. v. de vmbilico ⁊cͣCa. XI. De ancillaNcilla eſt famulavxoris obſeq̇o deputata. laborioAſis vilioribꝰ officijs deputat̉. groſſioribus cibis reficit̉. vilioribꝰ pānis induit̉

ſeruitutis iugo p̄mitur ſi ſiliū cōceperit pͥusſeruus qͣꝫ natuſ reddit̉. et ab vtero ſeruitutimancipat̉. Ancilla etiā ſi ſeruilis fuerit cōditionis libitū nubere ꝑmittit̉. ſecumcōtrahit ſi pͥmo liber fuerit ſeruꝰ efficit̉ poſtcontractū pecunia vendit̉ et emit̉ ſicut pecꝰAncilla ſicut et ſeruꝰ ꝓpter ingratitudīs vicium reuocat̉ poſt manuamiſſionē ꝯuīcijſafficit̉ virgis verberibus atteritur varijſꝯtrarijs vexationibꝰ angarijs opprimit̉. reſpirare inter miſerias vix ꝑmittit̉. vnde intermiſerias miſerabilior eſt ꝯditio ẜuitutis. vtdicit Rabanꝰ exponēdo illud v̓bū Hiere. ixSeruietis dijs alienis qui nocte die requiem̄ non dabūt vobis ⁊cͣ. Eſt autē ꝓprtuꝫ ancillarū et ſeruiliū ꝑſonarū. vt dicit Rabanꝰcōtra ſuas dn̄as vel dn̄os inſoleſcere Et qn̄metus eos reprimit cōtra ſuꝑioꝝ imperiū tumido aīo ſuꝑbire. vt pꝫ ī agar egypciaca ancilla ſare que vidēs ſe cōcepiſſe ꝯtempſit dn̄am ſuā. Gen̄. xvj. nec ad cor reuerſa ēhec ancilla niſi qn̄a dn̄a ſua fuit expoſita adflagella vn̄ ꝯſequit̉ ibi. Affligēte ſara dn̄aſua ⁊cͣ. Seruiles eniꝫ ꝑſonas ancillares timorhuiliatet depͥmit. quas benignꝰ amorin ſuꝑbie ꝯtemptū aliquotiēs eleuat extollit. vt d̓r ibidē. Scriptuꝫ eſt. delicate nutritſeruū ſuū in fine inueniet ꝯtumace. Quere infra eodē de ẜuo nequā De maſculoCa. XIIAſculꝰ a mare diminutiue eſt dictꝰ in omni genereanimaliū ad ſexus dignitateꝫobtinet pͥncipatū. vt dicit Iſid̓. Maior eniꝫeſt maſculꝰ femina quo ad cōplexionē adoꝑationē quo ad ſenſus diſcretionē quoad poteſtatē dn̄ationē. Quo ad cōplexionem patet vir ſiue maſculꝰ reſpectu femine calidꝰ eſt ſiccꝰ. ip̄a v̓o ecōuerſo. In maſculo vigēt v̓tutes formales et actiue. ī femina v̓o materiales paſſiue. Un̄ dic̄ Ariſto.li. xv. vir ſe habet ad moduꝫ forme. ml̓iermodū matie patiētis. Itē p̄ualet maſculꝰad naturalē oꝑatione. qͥa natural̓ operatioplus viget in maſculo generalit̓ qͣꝫ in femīain eo enī maior eſt v̓tus. ideo vir a virium