Liber

motus ꝯtinuitate. aerē admouet ⁊ deponitvel depurat. ſpiritui vitali ꝯtinuū nutrimentum adminiſtrat. cor deniqꝫ ab inſtrumētiſſenſibilibꝰ ſeꝑat. humorē ſpūmoſū generatcordis ſub̓am localiter circūdat qn̄ aliqͣ occaſione patit̉ mortē accelerat. actionē v̓tutisvitalis impedit ⁊ ꝑturbat. Hec oīa dicit Cōſtantinꝰ ꝑ ordinēCa. XXXVI¶ De cordeOꝛ ẜm Iſidorūa cura dicit̉ eo ꝙ omnis ſollicitudoet ſcientie cauſa in eo manet. quodquidē pulmoni eſt vicinū. vt cū ira accenditur humidi pulmonis remedio tēperet̉. Inmedio cor animalis poſitū eſt. vt ad omniacorpis membra vitā influat atqꝫ motuꝫ. vtdicit Iſidorus. Eſt autē cor ẜm Cōſtantinūſubſtātia quedā carnea villoſa. dura. oblonga. ⁊ rotūda. Fuit autē cor cōcauū ꝓpter caloris cōſeruationē. Eſt enī cor totius corpiſfundamentū Fuit autē villoſum vt faciliusdilatando ⁊ ꝯſtringēdo ſe moueret̉. Fuit etiam durū ne de facili lederet̉. Fuit etiā rotundum vt maior abundantia ſpirituū in eo reperiretur. Fuit ⁊ oblongū in forma piri .ſ. tēdens in acutū vt actio caloris naturalis ſpiconūtendēs: fortior reddat̉. Ponitur auteꝫſub̓a cordis int̓ambas ꝯcauitateſ pectoris īmedio ipſius animalis. vt a corde qͣſi a centro ad circūferentiā totiꝰ corꝑis ſpūs vital̓deferreret̉. Caput autē cordis qd̓ acutuꝫ d̓r.in ſiniſtra ꝑte humani corporis collocatur.⁊ quia in hac parte cordis acuta plus viget⁊ inhabitat ſpūs vital̓. iō in ſiniſtro brachiopulſus fortiſſimꝰ inuenit̉. vergit aūt cor adſiniſtrā ꝑteꝫ hoīs vt ipſius calore frigiditasſiniſtre ptis temperet̉. Habet aūt cor duascōcauitates .ſ. ſiniſtrā. que in acumētendit. ⁊dextrā que intra ſubſiſtit. ⁊ he concauitatesventriculi cordis nuncupant̉. Et inter iſtosduos vētriculos ē vnū foramē qͥd a quibuſdam vena. vl̓ viā cōcaua nuncupatur. Hocforamen cōtra dextrā ꝑtem eſt latu. cōtra ſiniſtram v̓o ptem ſtrictu. Et hͦ fuit neceſſarium vt ſanguis a dextro ventriculo venienſſubtiliaret̉. ⁊ ſic facilius ſpūſ vital̓ in ſiniſtro

ventriculo generaret̉. Dicit enī Auḡ. lib̓. dedifferētia ſpūs ⁊ anime. ꝙ ī dextro vetriculocordis plus eſt de ſanguine qͣꝫ de ſpū. in ſiniſtro v̓o ecōuerſo. quia ibi ſpūs vitalis generatur ad viuificandū animal ꝑ quaſdā arterias diffuſus vndiqꝫ dilatat̉. Siniſtra ei ꝑscordis duplex habet foramen. vnū inter arterias vene que portat ſanguinē a corde adpulmonē. Alteꝝ foramen eſt vn̄ exit arteriamaior que eſt forma arteriarū totiꝰ corꝑis.ꝑ quā pulſus ī corde generat̉ potiſſime ī ꝑteſiniſtra ꝓpter cauſam ſupradictā. Sil̓r ꝑsdextra duo habꝫ foramina. vnū intra venā.que dicit̉ concaua. portans ab epate ſangͥnēin dexteram cordis concauitatem. de altero vero exit vena arterie vt nutriat pulmonem. Cooperitur aūt foramina qͥbuſdampelliculis que aperiunt̉ ſanguinem a cordeemittēdo. Deinde claudunt̉ reditū ꝓhibendo ꝓ humido. In vtroqꝫ autē cordis ventriculo eſt fruſtulū quoddā exteriꝰ qd̓ auricule aſſimilatur. et hec duo fruſta cordis aureole nuncupātur in q̇bus vene ⁊ arterie radicantur ⁊ ſolidātur. habet cor in ſua latitudīequedā oſſa cartillaginoſa. q̇ cordis ſedes appellātur Circūit aūt cor quidā pāniculꝰ quidicit̉ eſſe capſula cordis. ⁊ hic cū panniculispectoris ꝯſolidat̉. Hic pāniculus nō nimiūꝓpe cor iungit̉ ne forte eiꝰ motꝰ impediret̉. qͥcordi fuit neceſſariꝰ. vt eſſet fundamentū caloris naturalis vn̄ aīal generet̉. Hucuſqꝫ cōſtan. li. iiij. c. xxj. Dicit aūt Ariſto. li. j. ꝙ non ēmēbꝝ in qͣ ſit ſanguis ita infixꝰ ſicut in cordeSanguis enī in pulmone eſt fixus. ſꝫ cordifixior eſt Itē idē li. xj. Corpoſitū eſt in omnianimali ī medio pectoris p̄terqͣꝫ in hoīe. ꝗͥacor hominis declinat ad ꝑtem ſiniſtram. ꝑsautē acuta cordis declinat ad interiꝰ pectoris in omnibꝰ animalibꝰ p̄terqͣꝫ in piſcibusqͦniā ꝑs acuta in iſtis ad ꝑtē capitis depēdꝫin loco ꝯiunctiōis branciaꝝ Itē in eodeꝫ d̓rꝙ omne animal habēs ſanguinē habꝫ eparet cor. Item idē li. xij. In corde enī eſt p̓ncipium venarū ⁊ pͥma v̓tus creans ſanguinemet eius ſanguis eſt mūdus. clarus. calidus⁊ maioris ſenſus et conueniens intellectui.Itē in eodem. principiū ſenſus animalis eſt