.XV.
vt dicitur in ſūma piſana. Et quaſi idem dicit archid. 21. q. i. clericus. In quibus pōt quis abſqꝫ diſpenſatione duas vel plures eccl̓ias: vel p̄bedashabere: ⁊ intelligitur hoc de eccl̓ijs non hn̄tibuscuram aīarum: ⁊ de preben. in diuerſis eccleſijs.Nam in eadem eccl̓ia non pōt abſqꝫ diſpenſatōne plures p̄bendas hr̄e: vn̄ quod dr̄ in pͥmo caſu⁊ .z. qͣꝫtum ad eccl̓as curatas fieri non pōt ꝑ ep̄mniſi ꝑ modum vnionis vniēdo plures eccleſias:quā vnionem pōt facere ep̄s vel ſimpl̓r ⁊ in ꝑpetuū: vel ad vitā eius cui ꝯferūtur: de ꝯſenſu tamēeoꝝ qui ibi habēt aliqd̓ ius: vt pr̄onoꝝ: ⁊ ꝙ fiatex cā rōnabili vt ꝓpter trinitate. ¶ Primus eſtqn̄ eccl̓ie ſūt ita tenues: ꝙ neutra ſufficeret ad ſuſtentatione. x. q. iij. ꝟnio. extra. de reli. do. ꝙ monaſteriū. ¶ Secūdus eſt ſi vna pendet ex altera:extra de eta. ⁊ qua. c. eam te. ¶ Tertius ē ꝓpterraritatē clericoꝝ. 2. q. i. clericum. in fi. ¶ Quartꝰeſt ſi eccl̓ia eſt p̄bende annexa vel dignitati: in qͦcaſu cum ip̄e teneatur in maiori eccl̓a ꝑſonaliterdeſeruire: tenetur in ip̄a parochiali hr̄e idoneum⁊ ꝑpetuum vicariū: qui congruentē habeat de illius eccl̓ie ꝓuentibus portionē: extra de p̄ben. c.extirpandū. ¶ Quintus ſi habeat vnā intitulatā⁊ aliam cōmendatam. z. q. i. qui plures. Sꝫ taliscōmenda parochialis eccl̓ie non pōt fieri niſi etqui attingit. 25. annum: ⁊ ſit ſacerdos: ⁊ tali n̄ pōtcōmitti niſi vna ⁊ ꝓ euidenti neceſſitate vel vtilitate: ⁊ non durat niſi per ſex menſes: extra de elec. nullus. li. vi.Diſpenſatio ſuper pluralitate beneficioꝝ non ꝓdeſt in his caſibus.¶ Primo videlicet qn̄ impetrans ſubticuit aliqd̓ qͣꝫtumcūqꝫ modicū bn̄ficium. Qn̄ etiam ꝯceditur: vt quis duo bn̄ficia hn̄tia curam aīaꝝ poſſit habere ſimul. Intelligit̉ de duobus pͥmis bn̄ficijs poſt ꝯceſſionē. Item ſi mandatur alicui ꝓuideri de bn̄ficio non obſtante: ꝙ aliud habeatꝑ hoc non eſt diſpenſatū: vt habeat ambo ſimulextra de p̄ben. c. ſi motu. li. vi. Item ſi papa motu ꝓprio alicui aliquod beneficiū obtinenti aliudꝯferat: non hīta mentōne de priori: nō ꝓpter hocinualida eſt gr̄a: dūmodo in lr̄a ꝓpria exprimat̉ꝙ papa motu ꝓprio ꝯcedat. Secus ſi ad petitionem alterius gratiā facit: extra de p̄ben. c. ſi motu ꝓprio. li. vi.De pluralitate prebēdarum ſine cura abſqꝫ diſpēſatione hn̄da vtrumhoc ſit peccatū mortale. Rn̄. ad hoc tho. in qd̓libet. 9. qd̓libet. q. 5. ar. 2. ꝙ om̄is queſtio in qua depeccato mortali querit: niſi exp̄ſſe eius veritashēatur: ꝑiculoſe determinatur: qꝛ error quo noncredit̉ eſſe mortale: qd̓ eſt mortale: nō excuſatʸ atoto lꝫ forte a tanto. Error vero quo credit̉ eſſemortale: qd̓ nō eſt mortale ꝯſcīam ligat ad mortale. p̄cipue vero ꝑiculoſum ē: ꝟbi veritas aliquaeſt: qd̓ etiam in hac queſtōne accidit. Cum enim
hec queſtio ꝑtineat ad theologos inqͣꝫtum depēdet ex iure diuino vel naturali: ⁊ ad iuriſtas inqͣꝫtum dependet ex iure poſitiuo inueniūtur theologi theologis ⁊ iuriſte iuriſtis ꝯtraria ſentire. Iniure tn̄ diuino n̄ inuenit̉ exp̄ſſe determinata: cuꝫin ſacra ſcriptura de ea non fiat mentio: qͣꝫuis aceā ex aliquibuſ auctoritatibus ſcripture argumēta poſſent induci: que tn̄ non dilucidā veritatemon̄dunt. Conſiderādo eam vero ẜm ius naturaleſic videt̉ dicendū: ꝙ actionū humanaꝝ ē multiplex dr̄a. Quedam .n. ſunt: que hn̄t deformitateꝫeis inſeꝑabiliter annexā vt fornicatio adulteriuꝫ⁊ alia hiꝰ: que nullo modo bn̄ fieri pn̄t. Et de numero ialiū non eſt habere plures p̄bendas: quiaqd̓ eſt de numero illoꝝ in nullo caſu diſpenſationem reciꝑe pōt: quod nullus dicit. Quedaꝫ veroſunt actiones que de ſe ſunt indifferēteſ ad bonūvel malū: vt leuare feſtucā de terra vel aliꝗd hiꝰinter quoꝝ numerū quidā computant hoc .ſ. habere plures p̄bendas: dicentes ita licitū eſſe hr̄eplures p̄bēdas ſicut habere plura poma. Sꝫ hocnō videtur veꝝ eſſe: cū habere plures p̄bēdas inſe ordinationē contineat: vtpote qꝛ non ē poſſibile alique in pluribus eccleſijs deſeruire: in ꝗbuseſt p̄bendatus: cū p̄bende videātur eſſe ordinate: quaſi ſtipendia deo ibi miniſtrantiū. Sequit̉etiā diminutō cultus diuini: dū vnuſ loco pluriūꝯſtituitur. Sequitur ⁊ in quibuſdaꝫ defraudatiovoluntatū teſtatoꝝ: qui ad hoc talia bona eccleſijs ꝯtulerunt: vt certus nūerus deo ſeruientiumibi hr̄etur. Sequitur ⁊ inequalitas dū ꝟnus pluribus bn̄ficijs abundat: ⁊ alius non vnū hr̄e pōt⁊ multa alia hiꝰ: que facile ē ꝯſiderare: vn̄ nō pōtꝯtineri inter differentes actiones ⁊ multo minuſinter ea que ſunt ẜm ſe bona: vt dare elemoſynā⁊ hiꝰ. Sunt vero quedam alie actiones abſoluteꝯſiderate: deformitate quandā ⁊ inordinatione:que aliꝗbus circūſtantijs adueniētibus bone efficiūtur: ſicut occidere hominē vel ꝑcutere: etiaꝫde ſe deformitatē quādā important: ſed ſi addat̉malefactorē ꝓpter iuſticiam vel ꝑcutere delinq̄ntem cauſa diſcipline: non erit peccatū ſed virtuoſū. Et in haꝝ actionum numero videtur eſſe plures p̄bendas hr̄e: qͣꝫuis inordinationes aliquasꝯtineat: tn̄ poſſunt alie circūſtantie ſuꝑuenire: itahoneſtantes actū ꝙ p̄dicte inordinationes totaliter euacuātur: vt puta ſi ſit neceſſariū in pluribuſeccleſijs eius obſequiū: vt poſſit plus ſeruire eccleſie vel tandūdeꝫ etiā abn̄s qͣꝫ alius pn̄s: ⁊ ſi qͣalia ſint hiꝰ. ⁊ tunc iſtis ꝯditionibus cū recta intetione ſuꝑuenientibus: non erit peccatū: etiā nulladiſpenſatione interueniēte: ſi ꝯſideret̉ ẜm ius naturale tm̄: qꝛ diſpēſatio ad ius naturale nō ꝑtinetſꝫ ad ius poſitiuū. Si ꝟo hac intentione ꝗs plurabn̄ficia habeat: ut ſit ditior vel lautius uiuat: velvt facilius ad ep̄atum valeat ꝓmoueri in aliquaeccl̓ia: vbi p̄bendatus exiſtit electus: n̄ tollunturp̄dicte deformitates: ſꝫ augentur: qꝛ cū tali intentione etiam vnum bn̄ficium habere: quod nullā