Titulus.
diſcōuenientiam ad rationē: nec ex ſe nec ex ſuꝑpoſitiōe ſicut furari cū dextra vel ſiniſtra: ⁊ iſtasconfiteri eſt ſuꝑfluū. ¶ 3ᵉ ſunt que alleuiant: queimportant ꝯuenientiam: vt facere malū ex bonaintentione vel ex ignorantia. Et iſtas cōfiteri eſtimperfectū: niſi quis timeat ſcandalū confeſſoꝝ.Cꝫᵉ ſunt que importāt diſcōuenientiā ex ſuppoſitione: vt furari multū ⁊ iſtas qꝛ peccatū aggrauant: confiteri: ē ꝑfectum: niſi vt pꝫ ꝓpt̓ ſui ꝑiculūvel cōfeſſoris vel tertij. Sꝫ qꝛ nō mutant ſpēm:nec aggrauāt in infinitū: nō eſt neceſſariū eas cōfiteri ẜm tho. Sed pe. dicit ꝙ qͣꝫuis iſta ſit cōmunis opi. tn̄ tutior ē alia .ſ. ꝙ cōfiteatur eas cū notabiliter aggrauāt: puta: vt furari. c. florenoſ multo grauius ē qͣꝫ furari vnum. ¶ Sunt. 4º. que aęgrauant ⁊ mutant ſpēm: non tn̄ in infinitū grauātvt qn̄ vtrunqꝫ ē veniale vel qn̄ primū ē mortale ſecunduꝫ veniale: vt in ſpēbus gule quaꝝ vnaaduenit alteri: ⁊ ſūt qn̄qꝫ mortales qn̄qꝫ venialeſEt iſtas ꝯfiteri nō ē neceſſariū. Nec ē illud cōtrahoc qd̓ dicit tho. ⁊ alij cōiter .ſ. ꝙ que mutāt ſpeciē: ſunt neceſſario ꝯfitēde: qꝛ loquunt̉ de illis q̄ſūt mortalia. Rō quare nō eſt neceſſariū eas cōfiteri: qꝛ circūſtantia ē ꝯfitenda neceſſario: nō ꝗamutat: vt pꝫ in veniali: ſed qꝛ mutat in infinitumvt patet in mortali. Sed circūſtantia n̄ mutās ininfinitū nunqͣꝫ aggrauat in infinitū: qꝛ intendit penā ⁊ non extedit. Extenſio .n. eſt infinita: nec pōtcreſcere: ſꝫ intenſio ē finita: ⁊ ſemꝑ pōt creſcere.Nulla gͦ talis que nō mutat ſeu aggrauat in infinitū eſt neceſſario ꝯfitenda. ¶ Quinte mutant ⁊grauāt in infinitū: vt qn̄ actui veniali: puta: vt laute ⁊ ſtudioſe preꝑationi addit̉ ebrietas: vel notabilis āticipatō hore in ieiunio ſine cauſa. Sꝫ vtꝝreligioſo ſit mortale: qd̓ alteri ſit veniale: dicēdūꝙ nō: vt verbū ocioſū ⁊ hiꝰ. hec pe. de pa. et notaẜm tho. in quadā epl̓a: ꝙ circūſtantie ille dicūturtrahere peccatū ad aliud genus: ⁊ iō de neceſſitate ꝯfitende que hn̄t ſpālem repugnantiā ad aliqd̓p̄ceptoꝝ diuīe legis: ſicut furtū ſimplex repugnahuic p̄cepto. Non furtū faciēs. Si vero fiat furtiin loco ſacro ex circūſtantia illa loci: hꝫ repugnātiā ad aliud p̄ceptū qd̓ eſt de veneratione ſacrorum: ⁊ ſic addit noua ſpēs peccati ⁊ ſic de alijsDicit nichol. de li. ſuꝑ exodum ꝙ peccatū mortale ꝯmiſſū die feſto hꝫ ſpālem repugnantiā ad illd̓p̄ceptū de ſanctificatione ſabbati: qꝛ magis ē opꝰſeruile opus peccati qͣꝫ opus manuale. opus autēſeruile ꝓhibetur ibi: ⁊ ſic mortale vltra ꝓpriamdeformi atē ſue materie: ex eo ꝙ cōmittit̉ in feſto: hꝫ aliā deformitate ex iſta circūſtantia: quaoportet ꝯfiteri. Et in fine dicit idē tho. vbi ſuprꝙ illud qd̓ dr̄ circūſtantias n̄ trahētes peccatuin aliud genus ſeu ſpēm nō eſſe de neceſſitate cōfeſſionis n̄ eſt referendū ad numeꝝ peccatorumetiā eiuſdē ſpēi: qꝛ numeꝝ ꝯfiteri tenet̉ ſi pōt: ꝗanon ē vnū ſed multa. Et hoc nota diligenter.Sexta codtio eſt quod
ſit pura .i. vt ꝯſiteatur ad placandū deū ⁊ obediēdum eccl̓e: nō ad hoc vt bonus reputetur: ne velmalus xp̄ianus iudicet̉: vel pͥncipaliter hac intētione vt euadat flagella: aut de infirmitate corꝑiſſanet̉: qͣꝫuis ſecundario poſſit hoc ſperare. Puraēt ſit ne admiſceat in ea falſitatē: vn̄ ẜm tho. necpeccata dꝫ dicere ſe feciſſe que n̄ fecit: al̓s peccaUn̄ aug. Cum hūilitatis cā mentiris: ſi non erapeccator anteqͣꝫ mētireris: mētiēdo efficieris qeuitaueras. 22. q. 2. cū humilitatis. Nec dꝫ negre vel tacere que fecit: al̓s aduertēter hoc faciēdop̄cipue de mortali n̄ cōfeſſo peccaret mortaliter:ꝓpter fictionē qua vtitur in ſacr̄o: niſi taceret aliqd̓ tale ex rōnali cā: puta: qꝛ ex hoc poſſet veriſimiliter ſequi ſcandalū: vt qꝛ ille ē reuelator confeſſionis: vel ex hoc ſolicitaret ad malum ⁊ hiꝰ: ⁊aliū ꝓ tunc ꝯfeſſorē n̄ pōt hr̄e. Ea aūt de quibusdubitat: vtruꝫ in ip̄is peccauerit mortaliter ſcd̓mtho. tenet̉ cōfiteri: al̓s ꝑiculo ſe ꝯmittit: ſi negligitꝯfiteri ⁊ mortaliter peccat. Sicut ⁊ quicūqꝫ aliꝗd cōmittit vel obmittit: in quo dubitat eē mortale peccatuꝫ. Et intelligit̉ de dubio ꝓbabili: qd̓hꝫ rōnem nō magis ad vnā ꝑtem qͣꝫ ad aliā: hoceſt ꝓprie dubitare: ſecus ē de dubio ſcrupuli: tn̄ſic dubitans n̄ dꝫ aſſerere illud in ꝯfeſſione eſſemortale ſꝫ factū narret: ⁊ iudiciū ſacerdoti relinquat. Sꝫ nec ſacerdos dꝫ aſſerere illud eſſe mortale: ſi nō eſt certus: ne inijciat ei laqueū. Nec tenetur ſacerdos de ſingulis que audit determinare ſi ſint mortalia vel venialia: niſi de quibus eſtclaꝝ. Sed n̄ alia de ꝗbus ſūt varie opi. vel etiamip̄e penitens neſcit exprimere menteꝫ ſuam circaaſſenſum vel moram peccati.Septima conditio eſtꝙ ſit verecunda. aug. Quoniā verecūdia magnaē pena: fit dignus veniā: qui ꝓ xp̄o erubeſcit .ſ. cōfitendo: de peni. di. 6. c. i. Et iſta verecūdia principaliter dꝫ eſſe reſpectu offenſe diuine maieſtatisſaltem ẜm rōnem. Naturaliter .n. erubeſcit quis⁊ ꝯfūditur defectuoſus reꝑiri corā magnis ꝑſoniſdignis reuerētia. Exemplū in magdalena que vtdicit gre. qꝛ grauiter erubeſcebat intꝰ: nihil putabat eſſe ꝙ verecūdaretur foris. Un̄ ⁊ flere interepulas nō erubuit. Erubeſcentia tn̄ que ē etiā reſpectu ſacerdotis n̄ nocet: ſꝫ ē ſatiſfactoria penevn̄ cū querit̉ vtꝝ poſſit quis ꝯfiteri ꝑ aliam ꝑſonā vel ꝑ ſcripturā tranſmiſſā ſacerdoti. Rn̄. tho.in. 4. ꝙ inqͣꝫtum ꝯfeſſio ē pars ſacramēti: hꝫ determinatū actū: ſicut ⁊ alia ſacr̄a determinatā materiā. Et iſte actus ē ille quo maxime ꝯſueuimūmanifeſtare ꝯceptū mētis .ſ. ꝓprium verbū. Aliꝰmodi inducti ſunt in ſupplementuꝫ: vt ꝑ nutus q̄ad mutū: vel per interp̄tem quo ad hoīem alterius lingue: qꝛ deus non requirit ab hoīe plus qͣꝫpoſſit. Igitur qn̄ quis pōt vti verbo per ſeipſumnō ſufficiunt alij modi. Un̄ aug. ſuper illud. Oſtedite vos ſacerdotibus .i. qui per vos peccaſtis: ꝑvos erubeſcatis: de peni. di. i. In abſentia autem